FIR ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ମାମଲାଗୁଡ଼ିକରେ ଭାରତୀୟ ନ୍ୟାୟ ସଂହିତା (BNS)ର ୪ଟି ଧାରାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଛି। ୨୭ଟି FIRରେ BNS ଧାରା 3(5)କୁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୁକ୍ତ (CEC) ଜ୍ଞାନେଶ କୁମାରଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଦାବିରେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଅକ୍ଟୋବର ୨ ତାରିଖରୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଚାଲିଛି। କଂଗ୍ରେସ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକର INDIA ମେଣ୍ଟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀକୁ ନେଇ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛି। ଏହି ସମୟରେ ଦିଲ୍ଲୀ ପୋଲିସ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାତୀୟ ରାଜଧାନୀରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ନେଇ ୨୭ଟି ଏଫଆଇଆର୍ ରୁଜୁ କରିଛି ଏବଂ ଏଥିରେ ଲୋକସଭାର ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ ସାଂସଦ ପ୍ରିୟଙ୍କା ଗାନ୍ଧୀ ଭାଡ଼୍ରା ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ୨୭ଟି ଏଫଆଇଆର୍ରେ ବିଶେଷ କରି ୪ଟି ଧାରାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି।

ସାଧାରଣତଃ ଏହି FIR ଗୁଡ଼ିକ ସାର୍ବଜନୀନ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ କଥିତ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇବା, ପୋଲିସ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ଓ ହାତାପାତି କରିବା, ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ବ୍ୟତୀତ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଜିଲ୍ଲାରେ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ସୁରକ୍ଷା ସଂହିତା (BNSS)ର ଧାରା 163 ଅଧୀନରେ ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା ନିଷେଧାଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ ସହ ଜଡ଼ିତ। ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ ସମୟରେ କଥିତ ଅରାଜକତାର ବାରମ୍ବାର ଘଟଣା ପରେ ପୋଲିସ ପ୍ରଦର୍ଶନକାରୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିଛି।

ଏହି ୪ଟି ଧାରାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର:

ଖାସ୍ କଥା ହେଉଛି, CEC ଜ୍ଞାନେଶଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଦାବିରେ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରଦର୍ଶନ ସମୟରେ ଗତ ୭ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ୨୭ଟି ଏଫଆଇଆର୍ ରୁଜୁ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ୪ଟି ଧାରାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଛି। ୨୭ଟିରୁ ୨୨ଟି ଏଫଆଇଆର୍ରେ BNS ଧାରା 3(5), ୧୮ଟିରେ ଧାରା 223(A) ଏବଂ ୧୭-୧୭ଟି ଏଫ୍ଆଇଆରରେ ଧାରା 221 ଓ ଧାରା 132 ଲଗାଯାଇଛି।

ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୁକ୍ତଙ୍କ ବିରୋଧରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ନେଇ ୭ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ମୋଟ ୨୭ଟି ଏଫଆଇଆର୍ ରୁଜୁ ହୋଇଛି। ଏଫଆଇଆର୍ଗୁଡ଼ିକର ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ମାମଲାଗୁଡ଼ିକରେ ଭାରତୀୟ ନ୍ୟାୟ ସଂହିତା (BNS)ର ୪ଟି ଧାରାର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଛି। ଏଫଆଇଆର୍ ଗୁଡ଼ିକରେ BNS ଧାରା 3(5)କୁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି।

ସମ୍ପତ୍ତି କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ସହ ଜଡ଼ିତ ଧାରା:

ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଧାରା 3(5)କୁ ୨୨ଟି ଏଫଆଇଆରରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏହି ଧାରା ସମାନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ମିଳିମିଶି କରାଯାଇଥିବା ଅପରାଧରେ ସହ ଜଡ଼ିତ। ସେହିପରି ଧାରା 223(a) ୧୮ଟି ଏଫଆଇଆର୍ରେ ସାମିଲ ଅଛି, ଯାହା ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାରି ଆଦେଶର ଅବମାନନା ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ।

ଏହାସହ ଧାରା 221କୁ ୧୭ଟି ଏଫଆଇଆରରେ ଲଗାଯାଇଛି, ଯାହା ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ। ୧୭ଟି ଏଫଆଇଆରରେ ଧାରା 132 ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛି, ଯାହା ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସମ୍ପାଦନରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଆକ୍ରମଣ କରିବା କିମ୍ବା ଆପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ସହ ଜଡ଼ିତ।

PDPP/DPDP ର ଧାରା 3 ମଧ୍ୟ ୯ଟି ଏଫଆଇଆରରେ:

ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏଫଆଇଆରଗୁଡ଼ିକର ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ସାର୍ବଜନୀନ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇବା ସହ ଜଡ଼ିତ PDPP/DPDP ଆଇନର ଧାରା 3 ମଧ୍ୟ ୯ଟି ଏଫଆଇଆରରେ ଲଗାଯାଇଛି। ଏହାସହ ଏଫଆଇଆରରେ ସାମିଲ ଅନ୍ୟ କେତେକ ଧାରା ମଧ୍ୟ ଲଗାଯାଇଛି। BNS ଧାରା 121 / 121(1) ମଧ୍ୟ ଲଗାଯାଇଛି, ଯାହା ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ସମ୍ପାଦନରୁ ରୋକିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆହତ କିମ୍ବା ଗୁରୁତର ଆହତ କରିବା ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ।

ରୁଜୁ ହୋଇଥିବା ଏଫଆଇଆରରେ BNS ଧାରା 115(2)ରେ ଇଚ୍ଛାକୃତ ଭାବେ ଆହତ କରିବା, BNS ଧାରା 126(2)ରେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ରାସ୍ତା ବେଆଇନ ଭାବେ ରୋକିବା ସାମିଲ ଅଛି। ଏତିକି ନୁହେଁ, BNS ଧାରା 127(2)ରେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ବେଆଇନ ଭାବେ ବନ୍ଦୀ କରିବା କିମ୍ବା ତାଙ୍କ ଆବାଗମନ ଉପରେ ବେଆଇନ କଟକଣା ଲଗାଇବା, BNS ଧାରା 74/75 ଅର୍ଥାତ୍ ମହିଳାଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଆକ୍ରମଣ କିମ୍ବା ଆପରାଧିକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ଏବଂ ଯୌନ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରାବଧାନ ସାମିଲ ଅଛି। BNS ଧାରା 118(1) (ବିପଜ୍ଜନକ ସାଧନ କିମ୍ବା ଉପାୟରେ ଆହତ କରିବା) ଏବଂ PDPP/DPDP ଆଇନର ଧାରା 3 ଅଧୀନରେ ସାର୍ବଜନୀନ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇବା କିମ୍ବା ନଷ୍ଟ କରିବା ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରାବଧାନ ରଖାଯାଇଛି।