ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ: ଆମେରିକୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥା ନ୍ୟାସନାଲ ଏରୋନଟିକ୍ସ ଆଣ୍ଡ ସ୍ପେସ୍ ଆଡମିନିଷ୍ଟ୍ରେସନ୍ (ନାସା)ର ‘ଆର୍ଟେମିସ୍ ମିଶନ’ର ସାଥୀ ହେବ ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ସଂସ୍ଥା ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂଗଠନ (ଇସ୍ରୋ) । ଏଥିପାଇଁ ନାସା ପକ୍ଷରୁ ଇସ୍ରୋକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ମିଳିଛି । ଆର୍ଟେମିସ୍ ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତ-ଆମେରିକା ସହଭାଗୀତାକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା ପାଇଁ ନାସା ଏହାର ଚନ୍ଦ୍ର ବେସ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଯୋଗଦେବା ପାଇଁ ଇସ୍ରୋକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିବା ଆମେରିକୀୟ ଦୂତାବାସ ସୂଚନା ଦେଇଛି ।
ଅଗଷ୍ଟ ୫ ଏବଂ ୬ ରେ ବେଙ୍ଗାଲୁରୁର ଇସ୍ରୋ ମୁଖ୍ୟାଳୟରେ ଆୟୋଜିତ ବୈଠକରେ ଭାରତ-ଆମେରିକା ସିଭିଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ଜଏଣ୍ଟ୍ ୱାର୍କିଂ ଗ୍ରୁପ୍ (CSJWG)ର ୯ମ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ବୈଠକରେ ନାସା ‘ଆର୍ଟେମିସ୍ ମିଶନ’ ଅନ୍ତର୍ଗତ ‘ଚନ୍ଦ୍ର ବେସ୍’ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଯୋଗଦେବା ପାଇଁ ଇସ୍ରୋକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛି ।
ଆର୍ଟେମିସ୍ ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ ମୁକ୍ତ ବୈଜ୍ଞାନିକ ତଥ୍ୟ ଆଦାନପ୍ରଦାନ ଉପରେ ସହଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଆଲୋଚନାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବାକୁ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି । ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ନାଗରିକ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଏବଂ ବାହ୍ୟ ମହାକାଶର ବ୍ୟବହାରର ପରିଚାଳନାକୁ ଉନ୍ନତ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ମହାକାଶରେ ଆମେରିକାର ନେତୃତ୍ୱକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା, ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆବିଷ୍କାରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା, ଶିଳ୍ପ ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କ ସହିତ ନବସୃଜନକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ଏବଂ ମଙ୍ଗଳ ଗ୍ରହକୁ ମିଶନ ପାଇଁ ମାନବଜାତିକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ନାସା ଚନ୍ଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ ନିକଟରେ ଏକ ଚନ୍ଦ୍ର ଘାଟି ନିର୍ମାଣ କରୁଛି ।
୨୧ ଜୁନ୍, ୨୦୨୩ ରେ, ୨୭ତମ ଦେଶ ବାବେ ଭାରତ ଆର୍ଟେମିସ୍ ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲା । ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ମହାକାଶ ଅନୁସନ୍ଧାନରେ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା ସ୍ଥିର କରିଛି। ଭାରତ ଏବଂ ଆମେରିକା ବେସାମରିକ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ମହାକାଶ ସହଯୋଗ ଉପରେ ସେମାନଙ୍କର ଆଲୋଚନାକୁ ଆଗକୁ ବଢାଇଛନ୍ତି । ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ମାନବ ମହାକାଶ ଉଡ଼ାଣ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ଭବିଷ୍ୟତର ସହଭାଗୀତା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଛନ୍ତି।
ଆର୍ଟେମିସ୍ ମିଶନ କ'ଣ?
ଆର୍ଟେମିସ୍ ମିଶନ୍ ହେଉଛି ନାସାର ଏକ ମହାକାଶ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ । ଯାହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି 50 ବର୍ଷ ପରେ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ମଣିଷକୁ ପଠାଇବା, ଚନ୍ଦ୍ରରେ ସ୍ଥାୟୀ ବସତି ସ୍ଥାପନ କରିବା ଏବଂ ମଙ୍ଗଳ ଗ୍ରହକୁ ଭବିଷ୍ୟତର ମାନବ ମିଶନ୍ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରିବା ।
ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୨ରେ ଆର୍ଟେମିସ୍ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ଏହା ଏକ ମାନବହୀନ ପରୀକ୍ଷଣ ଉଡ଼ାଣ ଥିଲା। ଓରିଅନ୍ ମହାକାଶଯାନ ସଫଳତାର ସହ ଚନ୍ଦ୍ର ନିକଟରେ ଉଡ଼ିଥିଲା।
ଆର୍ଟେମିସ୍ ଦ୍ୱିତୀୟ: ଏହା ପ୍ରଥମ ମାନବ ଅଭିଯାନ ଥିଲା । ୧ ଏପ୍ରିଲ୍, ୨୦୨୬ରେ ଉନ୍ମୋଚିତ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଚାରି ଜଣ ମହାକାଶଚାରୀ (ରିଡ୍ ୱିଜମ୍ୟାନ୍, ଭିକ୍ଟର ଗ୍ଲୋଭର, କ୍ରିଷ୍ଟିନା କଚ୍ ଏବଂ ଜେରେମି ହାନସେନ୍) ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ପରିକ୍ରମା କରିଥିଲେ । ୧୦ ଦିନ ପରେ ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୦୨୬ରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ ପୃଥିବୀକୁ ସଫଳତା ସହିତ ଫେରି ଆସିଥିଲେ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି ଆର୍ଟେମିସ୍ ତୃତୀୟ ଏବଂ ଚତୁର୍ଥ, ଯେଉଁଥିରେ ଚନ୍ଦ୍ର କକ୍ଷପଥରେ ଡକିଂ ପରୀକ୍ଷା ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁରେ ମହାକାଶଚାରୀଙ୍କ ଅବତରଣ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବାର ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି।