ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟରେ 'ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍' ମାମଲାର ଶୁଣାଣି ହୋଇଛି। ଏହି ସମୟରେ ସିନିୟର ଆଡଭୋକେଟ୍ କରୁଣା ନନ୍ଦୀ କୋର୍ଟଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଏପରି ତିନୋଟି ମାମଲା ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ସିନିୟର ଆଡଭୋକେଟ୍ ଗୋପାଳ ଶଙ୍କରନାରାୟଣନ୍ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମାମଲାରେ ଏକ ଏଫ୍ଆଇଆର୍ (FIR) ସାମିଲ ଅଛି ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ରୁଜୁ ହୋଇସାରିଛି, ଏବଂ ଏହାକୁ ରଦ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଆବେଦନ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି। ଏହି ସମୟରେ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ବିବାହର ଅର୍ଥ କ’ଣ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନତା ଶେଷ ହୋଇଯିବା?

ଏହା ପୂର୍ବରୁ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟରେ ସିନିୟର ଆଡଭୋକେଟ୍ କରୁଣା ନନ୍ଦୀ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍ ମାମଲାରେ “ଆମେ ଏକ ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛୁ। ମୁଁ ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ତିନୋଟି ମାମଲାରେ ପକ୍ଷ ରଖୁଛି। ମୋ ମାମଲାକୁ ମୁଖ୍ୟ ମାମଲା  ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା। ମୋର ସାଥୀମାନେ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ମୁଁ ‘ପଏଣ୍ଟ ୧’ ଉପରେ କହିବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମାମଲା ଅଛି ଯାହାକୁ, ଆମ ମତରେ, ଅନ୍ୟଗୁଡ଼ିକଠାରୁ ଅଲଗା କରାଯିବା ଉଚିତ୍।”

ସେହିପରି, ସିନିୟର ଆଡଭୋକେଟ୍ ଗୋପାଳ ଶଙ୍କରନାରାୟଣନ୍ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମାମଲାରେ ଏକ FIR ସାମିଲ ଅଛି ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ରୁଜୁ ହୋଇସାରିଛି ଏବଂ ଏହାକୁ ରଦ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଆବେଦନ ହୋଇଛି। ବାକି ମାମଲାଗୁଡ଼ିକ ମୁଖ୍ୟତଃ ଆଇନର ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ସହ ଜଡ଼ିତ। ସେଗୁଡ଼ିକ ଆଇନର ବୈଧତା ଏବଂ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଆହ୍ୱାନ ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ। ତେଣୁ, ସେହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମାମଲାକୁ ପ୍ରଥମେ ଅଲଗା କରିବା ସଠିକ୍ ହେବ।

ଆସନ୍ତା ମାସରୁ ଆରମ୍ଭ ହେବ ଶୁଣାଣି

ଜଷ୍ଟିସ୍ ଜୟମାଲ୍ୟ ବାଗଚୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ମଧ୍ୟ ଉଠୁଛି ଯେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଆଚରଣ ପାଇଁ କିପରି ଦଣ୍ଡିତ କରାଯାଇପାରିବ, ଯେତେବେଳେ ଅପରାଧକୁ ହିଁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଉପାୟରେ ସଂଜ୍ଞାୟିତ କରାଯାଇଛି। ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍ ମାମଲାରେ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି, ବିବାହର ଅର୍ଥ କ’ଣ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନତା ଶେଷ ହୋଇଯିବା? କ’ଣ ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍ ପାଇଁ ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ? ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ ଆସନ୍ତା ମାସରୁ ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍କୁ ଅପରାଧ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ଦାବି କରୁଥିବା ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକର ଶୁଣାଣି ଆରମ୍ଭ କରିବେ।

ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ମହିଳାଙ୍କ ସ୍ୱାଧୀନତା ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ

ଜଷ୍ଟିସ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟକାନ୍ତଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଗଠିତ ବେଞ୍ଚ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ମାମଲାକୁ ଏବେଠାରୁ ତିନି ସପ୍ତାହ ପରେ ବୁଧବାର ଏବଂ ଗୁରୁବାର ଅନ୍ତିମ ଶୁଣାଣି ପାଇଁ ତାଲିକାଭୁକ୍ତ କରାଯାଉ। ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ ଏହି ଆଦେଶ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏହି ମାମଲାରେ ନିଜର ଆଫିଡେଭିଟ୍ ଦାଖଲ କରିବା ପରେ ଦେଇଛନ୍ତି। ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିବାହ ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାଧୀନତା ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ, ହେଲେ, ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍ ପାଇଁ ମାମଲା ଚଳାଇବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବା ପୂର୍ବରୁ କୋର୍ଟଙ୍କୁ BNS ଅଧୀନରେ ଥିବା ଆଇନଗତ ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଉପରେ ବିଚାର କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଦୁଇଟି ପ୍ରଶ୍ନର ଯାଞ୍ଚ କରିବେ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ

ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଦୁଇଟି ପ୍ରଶ୍ନର ଯାଞ୍ଚ କରିବେ। ପ୍ରଥମତଃ, ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପ୍ର ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଲାଗୁ ରହିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମାମଲା ଚଳାଇବା ସମ୍ଭବ କି ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ଏହି ବ୍ୟତିକ୍ରମ ନିଜେ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଭାବେ ବୈଧ କି ନୁହେଁ। ଏହି ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଏହି ବ୍ୟତିକ୍ରମର ପରିସରକୁ ସୀମିତ କରିବାର ପ୍ରଭାବ ଯାଞ୍ଚ କରିବେ। ସେ ଏହି କଥା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରିବେ ଯେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକୁ, ଯାହାକୁ ଅପରାଧ ଶ୍ରେଣୀରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବାହାରେ ରଖାଯାଇଛି, ତାହାକୁ ଜୁଡିସିଆଲ୍ ଇଣ୍ଟରପ୍ରିଟେସନ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାର ପରିସରକୁ ଅଣାଯାଇପାରିବ କି ନାହିଁ।

କ’ଣ ଅଟେ ପୂରା ମାମଲା?

ବୈବାହିକ ବଳାତ୍କାରକୁ ଅପରାଧ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ଦାବି କରୁଥିବା ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସୁପ୍ରିମ୍ କୋର୍ଟରେ ନିଜର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରି ଏହାକୁ ଦୃଢ଼ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ। ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପକୁ ଅପରାଧ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରିବାର ବିରୋଧ କରି କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ନିଜର ୪୯ ପୃଷ୍ଠାର ଆଫିଡେଭିଟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିଲେ ଯେ ଭାରତରେ ମ୍ୟାରିଟାଲ୍ ରେପକୁ ଅପରାଧ ପରିସରକୁ ଆଣିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ। ଯଦିଓ ସରକାର ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ କୌଣସି ବି ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଖରେ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସମ୍ମତିକୁ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବାର କୌଣସି ମୌଳିକ ଅଧିକାର ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ବିବାହ ଭଳି ସାମାଜିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଅଧୀନରେ ଏହି ଉଲ୍ଲଂଘନକୁ ବଳାତ୍କାର କହିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠୋର ହେବ।