ଆମେରିକା ନିଜ ଦେଶରେ ପୁଣିଥରେ ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍ ଆଇନ ଆଣିବାକୁ ଯାଉଛି। ଏଥିପାଇଁ ବିଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇସାରିଛି ଏବଂ ଏହାକୁ 'ସନ୍ସାଇନ୍ ପ୍ରୋଟେକ୍ସନ ଆକ୍ଟ' କୁହାଯାଉଛି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍ କ’ଣ, ଭାରତରେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା କାହିଁକି ଲାଗୁ ହୁଏନାହିଁ ଏବଂ ଆମେରିକାରେ ଏହି ନୂଆ ଆଇନ ଆସିଲେ କ’ଣ ସବୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବ।
ଆମେରିକା ପ୍ରତିନିଧି ସଭାରେ ଏହି ବିଲ୍ ପାସ୍ ହୋଇସାରିଛି ଏବଂ ଏବେ ଏହାକୁ ସିନେଟ୍ର ମଞ୍ଜୁରୀ ମିଳିବା ବାକି ଅଛି। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବିତ ବିଲ୍କୁ ନେଇ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଭାଗରେ ବିରୋଧ ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଗଲାଣି। ଯଦି ଏହାକୁ ସିନେଟ୍ ମଞ୍ଜୁରୀ ମିଳିଯାଏ, ତେବେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ସ୍ୱାକ୍ଷର ପରେ ଏହା ଆଇନରେ ପରିଣତ ହେବ।
ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍ (DST) କ’ଣ?
ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍କୁ ସଂକ୍ଷେପରେ DST କୁହାଯାଏ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଦିନର ଆଲୋକ (ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ)ର ସଠିକ୍ ଉପଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଘଣ୍ଟାର ସମୟକୁ ବଦଳାଇବା।
• ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁ (Spring Forward): ଗରମ ଦିନ ଆରମ୍ଭ ହେବା ମାତ୍ରେ ଘଣ୍ଟାକୁ ୧ ଘଣ୍ଟା ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇ ଦିଆଯାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ ଅଧିକ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଲୋକ ମିଳିଥାଏ।
• ଶୀତ ଋତୁ (Fall Back): ଶୀତଦିନ ଆସିଲେ ଘଣ୍ଟାକୁ ପୁଣି ୧ ଘଣ୍ଟା ପଛକୁ କରିଦିଆଯାଏ।
• ମନେରଖନ୍ତୁ: ଏହାଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ବା ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତର ପ୍ରକୃତ ସମୟ ବଦଳେ ନାହିଁ, କେବଳ ଲୋକଙ୍କ ଦିନଚର୍ଯ୍ୟା ଓ ଘଣ୍ଟାର ସମୟ ବଦଳିଥାଏ।
ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା କାହିଁକି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା?
ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଶକ୍ତି ବଞ୍ଚାଇବା (Energy Saving)। ପ୍ରଥମ ଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ବିଦ୍ୟୁତର ବ୍ୟବହାର କମାଇବା ପାଇଁ ଅନେକ ଦେଶ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆପଣାଇଥିଲେ। ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଅଧିକ ସମୟ ପ୍ରାକୃତିକ ଆଲୋକ ରହିଲେ ଲୋକେ ଘରେ ବିଜୁଳି ଆଲୁଅ କମ୍ ଜଳାଇବେ ବୋଲି ଏପରି କରାଯାଇଥିଲା।
🇺🇸 ଆମେରିକାରେ ନୂଆ ବିଲ୍ କ’ଣ ଏବଂ ଏହାର ସମର୍ଥନ କାହିଁକି ହେଉଛି?
ଆମେରିକାରେ ସାଧାରଣତଃ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ଘଣ୍ଟାକୁ ୧ ଘଣ୍ଟା ଆଗକୁ ଏବଂ ନଭେମ୍ବରରେ ୧ ଘଣ୍ଟା ପଛକୁ କରାଯାଏ। ବର୍ଷକୁ ଦୁଇଥର ଏମିତି ସମୟ ବଦଳାଇବା ଦ୍ୱାରା ଲୋକଙ୍କ ଶୋଇବା, ଅଫିସ କାମ ଓ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ଅସୁବିଧା ହୋଇଥାଏ।
ନୂଆ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ସନ୍ସାଇନ୍ ପ୍ରୋଟେକ୍ସନ ଆକ୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ବାରମ୍ବାର ସମୟ ବଦଳାଇବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବନ୍ଦ କରି ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍କୁ ବର୍ଷସାରା ସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି।
ସମର୍ଥକଙ୍କ ଯୁକ୍ତି:
• ବାରମ୍ବାର ସମୟ ବଦଳାଇଲେ ମଣିଷର ଜୈବିକ ଘଣ୍ଟା (Body Clock) ଉପରେ ଖରାପ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼େ।
• ବର୍ଷସାରା DST ଲାଗୁ ରହିଲେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଅଧିକ ସମୟ ଆଲୋକ ମିଳିବ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବସାୟ, ଖେଳକୁଦ ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଶିଳ୍ପ ଲାଭବାନ ହେବ।
• ରାସ୍ତାରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ସମୟରେ ଦୁର୍ଘଟଣା ଆଶଙ୍କା କମିଯିବ।
ଏହି ବିଲ୍କୁ ବିରୋଧ କାହିଁକି କରାଯାଉଛି?
• ସକାଳର ଅନ୍ଧାର: ବିରୋଧୀଙ୍କ କହିବା କଥା ଯଦି DST ସବୁଦିନ ପାଇଁ ଲାଗୁ ହୁଏ, ତେବେ ଶୀତଦିନେ ସକାଳେ ବହୁତ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନ୍ଧାର ରହିବ। ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ଧାରରେ ସ୍କୁଲ୍ ଯିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
• ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା: ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ ସକାଳର ପ୍ରାକୃତିକ ସୂର୍ଯ୍ୟକିରଣ ଶରୀର ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ସେଥିପାଇଁ 'ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଟାଇମ୍' (Standard Time) ବର୍ଷସାରା ରହିବା ଉଚିତ।
କ’ଣ ଏହାଦ୍ୱାରା ପ୍ରକୃତରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବଞ୍ଚେ?
ଆଜିକାଲି କେବଳ ଲାଇଟ୍ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏସି, ହିଟର, କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଆଦି ସାମଗ୍ରୀରେ ଅଧିକ ବିଜୁଳି ଖର୍ଚ୍ଚ ହୁଏ। ତେଣୁ ଆଧୁନିକ ଯୁଗରେ DST ଦ୍ୱାରା ବିଶେଷ ଭାବେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ସଞ୍ଚୟ ହୁଏନାହିଁ।
ଭାରତରେ କାହିଁକି ଲାଗୁ ହୁଏନାହିଁ ଡେଲାଇଟ୍ ସେଭିଂ ଟାଇମ୍?
ଭାରତରେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ ନ ହେବାର ପ୍ରମୁଖ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
1. ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି (Geographical Location): ଭାରତ ବିଷୁବରେଖା (Equator)ର ବହୁତ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ। ତେଣୁ ଏଠାରେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଓ ଶୀତ ଋତୁରେ ଦିନ ଏବଂ ରାତିର ଅବଧିରେ ବହୁତ ବଡ଼ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ଘଣ୍ଟା ବଦଳାଇଲେ ଭାରତରେ କୌଣସି ବିଶେଷ ଫାଇଦା ମିଳିବ ନାହିଁ।
2. ଗୋଟିଏ ଟାଇମ୍ ଜୋନ୍ (Indian Standard Time - IST): ଭାରତ ଏକ ବିଶାଳ ଦେଶ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ଗୋଟିଏ ଟାଇମ୍ ଜୋନ୍ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ରେଳବାଇ, ବିମାନ ସେବା, ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ଏବଂ ପ୍ରଶାସନିକ କାମ ସହଜରେ ପରିଚାଳିତ ହୁଏ। ଯଦି ବର୍ଷକୁ ଦୁଇଥର ଘଣ୍ଟା ବଦଳାଯାଏ, ତେବେ ଦେଶରେ ବଡ଼ ଧରଣର ବିଶୃଙ୍ଖଳା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ।
କ’ଣ ଭାରତରେ କେବେ ଏହା ଉପରେ ବିଚାର କରାଯାଇଛି?
ଭାରତର ପୂର୍ବୋତ୍ତର ରାଜ୍ୟ (North-East States) ଗୁଡ଼ିକରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଶୀଘ୍ର ଉଦୟ ଓ ଅସ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ସେଥିପାଇଁ ସେଠାକାର ଲୋକେ ଭିନ୍ନ ସମୟ ସୀମା ପାଇଁ ଦାବି କରିଆସୁଛନ୍ତି। ତେବେ ଜାତୀୟ ସମୟ ବଦଳାଇବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ସ୍ଥାନୀୟ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ସ୍କୁଲର ସମୟକୁ ବଦଳାଇ ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରାଯାଇପାରିବ।