ଜୁଲାଇ 2027ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ପରାଗକୁ ଶତାବ୍ଦୀର ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘତମ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ଏହି ସମୟରେ ୬ ମିନିଟ୍ ୨୧ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଶ୍ୱରେ ଅନ୍ଧାର ହେବ। ଏହାର ପ୍ରାୟ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପରେ ଆଉ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହି ଉଭୟ ପରାଗ ପୃଥିବୀର ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳ ଦେଇ ଗତି କରିବ।

ଖଗୋଳୀୟ ଘଟଣାରେ ଆଗ୍ରହ ରଖୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଆଗାମୀ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହି ସମୟରେ ଦୁଇଟି ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିରଳ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଘଟିବ, ଯାହା ମହାକାଶ ବିଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମହାକାଶକୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ବୁଝିବାର ସୁଯୋଗ ଆଣିବ। ପ୍ରଥମ ପରାଗ 2027 ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ 2 ତାରିଖରେ ହେବ, ଯାହାକୁ ଶତାବ୍ଦୀର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ଏହି ସମୟରେ ୬ ମିନିଟ୍ ୨୩ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ଅନ୍ଧାର ହେବ। ଏହି ଘଟଣାର ପ୍ରାୟ 1 ବର୍ଷ ପରେ 22 ଜୁଲାଇ 2028ରେ ଆଉ ଏକ ଦୀର୍ଘ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଉପରଦେଇ ଗତି କରିବ।

ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ କ’ଣ? ଆମର ଗ୍ରହ ଅର୍ଥାତ୍ ପୃଥିବୀ କ୍ରମାଗତ ଭାବରେ ଦୁଇଟି କାମ କରିଥାଏ। ପ୍ରଥମଟି, ଏହା ନିଜ ଅକ୍ଷ (Axis) ରେ କ୍ରମାଗତ ଘୁରୁଥାଏ, ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟଟି, ଘୁରିବା ସହିତ ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଚାରିପଟେ ପରିକ୍ରମା କରୁଥାଏ। ପୃଥିବୀର ଉପଗ୍ରହ ହେଉଛି ଚନ୍ଦ୍ର, ଯାହା କ୍ରମାଗତ ଭାବରେ ଏହାର ପରିକ୍ରମା କରିଥାଏ। ପୃଥିବୀକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଏକ ପାଳି ପରିକ୍ରମା କରିବାକୁ 1 ବର୍ଷ ଲାଗୁଥିବା ବେଳେ ଚନ୍ଦ୍ର ପୃଥିବୀର ଏକ ପରିକ୍ରମା 29.5 ଦିନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଥାଏ। ଏହି ପରିକ୍ରମା କରିବା ସମୟରେ ଅନେକ ଥର ଏଭଳି ହୋଇଥାଏ ଯେତେବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ପୃଥିବୀ କ୍ରମାଗତ ଭାବରେ ଗୋଟିଏ ସିଧାସଳଖ ରେଖାରେ ଆସିଯାଆନ୍ତି।

ଏହି ଖଗୋଳୀୟ ଘଟଣା ସମୟରେ ଚନ୍ଦ୍ର ମଝିରେ ଥାଏ, ଯାହାଫଳରେ ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଘୋଡ଼ାଇ ଦେଇଥାଏ। ଏହି ସମୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଲୋକ ପୃଥିବୀରେ ପହଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ ଏବଂ ଦିନରେ ଅନ୍ଧାର ପରି ଅନୁଭୂତ ହେବାକୁ ଲାଗେ। ଏହାକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ କୁହାଯାଏ। ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ତିନିପ୍ରକାରର ହୋଇଥାଏ- ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ, ଆଂଶିକ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଏବଂ ବଳୟାକାର ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ବା ରିଙ୍ଗ୍ ଅଫ୍ ଫାୟାର୍। ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ସେତେବେଳେ ହୋଇଥାଏ, ଯେତେବେଳେ ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଘୋଡ଼ାଇ ଦେଇଥାଏ। ଆମେ ଯେଉଁ ଦୁଇଟି ପରାଗ କଥା କହୁଛୁ, ସେଗୁଡ଼ିକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ହେବ। ଏହି କାରଣରୁ ଏହା ଆହୁରି ଅଧିକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ହେବ।

ଶତାବ୍ଦୀର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଯଦିଓ ଉଭୟ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଏକ ଚମତ୍କାର ଦୃଶ୍ୟ ଆଣିବ, କିନ୍ତୁ ଅଗଷ୍ଟ 2027ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ଘଟଣା ସବୁଠାରୁ ଅଲଗା ହେବ। 2 ଅଗଷ୍ଟ 2027ରେ ଲାଗିବାକୁ ଥିବା ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରାଗର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣତା (Totality) ୬ ମିନିଟ୍ ୨୩ ସେକେଣ୍ଡ ରହିବ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଏତେ ଲମ୍ବା ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କରୋନା (Corona) ଚନ୍ଦ୍ର ପଛରେ ଲୁଚି ରହିବ। 1991 ଠାରୁ 2114 ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ପୃଥିବୀରୁ ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେବାକୁ ଥିବା ସବୁଠାରୁ ଦୀର୍ଘତମ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରାଗ ହେବ। ଏହି କାରଣରୁ ଏହାକୁ ଶତାବ୍ଦୀର ସବୁଠାରୁ ଲମ୍ବା ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ କୁହାଯାଉଛି।

କେଉଁ ସ୍ଥାନ ଦେଖିବା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଠିକ୍? ଅଗଷ୍ଟ 2027ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗର ଛାୟା ସ୍ପେନ୍ ଏବଂ ଜିବ୍ରାଲ୍ଟର୍ ଦେଇ ଗତି କରିବ। ଏହାପରେ ମୋରକୋ, ଲିବିୟା, ମିଶର, ସୁଡାନ, ସୌଦି ଆରବ ଏବଂ ୟେମେନ ଦେଇ ଯାଇଂ ଭାରତ ମହାସାଗର ମାର୍ଗ ଦେଇ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବ। ମିଶରର ଲକ୍ସର୍ରେ ସବୁଠାରୁ ଲମ୍ବା ପରାଗ ଦେଖାଯାଇପାରିବ। ଏଠାରେ ୬.୨୦ ମିନିଟ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆକାଶରେ ଅନ୍ଧାର ଛାଇଯିବ, ଯାହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଅବଧିଠାରୁ ମାତ୍ର 3 ସେକେଣ୍ଡ କମ୍ ହେବ।

ଜୁଲାଇ 2028ରେ ଆଉ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଅଗଷ୍ଟ 2027ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ପରାଗକୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଏବେଠାରୁ ପ୍ରବଳ ଚାହିଦା ରହିଛି ଏବଂ ଏବେଠାରୁ ଏଥିପାଇଁ ବୁକିଂ ଚାଲିଛି। ଯଦି ଆପଣ ଏହି ପରାଗ ଦେଖିବାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ପ୍ରାୟ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପରେ 22 ଜୁଲାଇ 2028ରେ ପୁଣି ଏକ ସୁନ୍ଦର ସୁଯୋଗ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବ। ଏହି ପରାଗ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣତା ସ୍ଥିତିରେ 5 ମିନିଟରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ହେବ। ଆମେରିକୀୟ ମହାକାଶ ଏଜେନ୍ସି ନାସା (NASA) ଅନୁଯାୟୀ, ପଶ୍ଚିମ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର କିମ୍ବର୍ଲି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଅର୍ଥାତ୍ 5 ମିନିଟ୍ 10 ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିବ।

ତଥାପି, ଏହି ପରାଗ ଅଗଷ୍ଟ 2027 ତୁଳନାରେ ଏକ ମିନିଟ୍ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ଛୋଟ ଅଟେ, କିନ୍ତୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହା ବହୁତ ଲମ୍ବା ଅଟେ। ସାଧାରଣତଃ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ 2 ମିନିଟ୍ ଆଖପାଖରେ ହଁ ରହିଥାଏ। ଏହା ଦେଖିବା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ହେବ, କାରଣ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆର ଆଭ୍ୟନ୍ତର ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ଆକାଶ ବହୁତ ସଫା ରହିଥାଏ।

କେଉଁ ରାସ୍ତା ଦେଇ ଗତି କରିବ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରାଗର ଛାୟା? 22 ଜୁଲାଇ 2028ରେ ଲାଗିବାକୁ ଥିବା ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂର୍ଯ୍ୟପରାଗ କୋକୋ ଆଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ୍ସ, କ୍ରିସମାସ୍ ଆଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ୍ ଏବଂ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଦେଇ ଗତି କରିବ। ଏହା ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରୁ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ବଢ଼ି ସିଡନୀର ଠିକ ଉପରଦେଇ ଗତି କରିବ। ଆଗକୁ ଏହା ତସ୍ମାନ ସାଗରକୁ ପାର୍ କରି ନ୍ୟୁଜିଲାଣ୍ଡର ସାଉଥ୍ ଆଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯିବ। ଏହି ସମୟରେ 63 ଲକ୍ଷ ଲୋକ ଏହାକୁ ଦେଖିପାରିବେ।