ନିକଟରେ ୧୩୧ତମ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ ଲୋକସଭାରେ ପାସ୍ ନ ହୋଇପାରିବା ପରେ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ମୁସଲିମ୍ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କୋଟା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ନେଇ ପୁଣି ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ମୁସଲିମ୍ ମହିଳାଙ୍କୁ ସଂରକ୍ଷଣ ସୁବିଧା କାହିଁକି ମିଳି ପାରିବ ନାହିଁ ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା।
୧. ଧର୍ମ ଆଧାରରେ ସଂରକ୍ଷଣ ନିଷେଧ (ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୫)
ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି ସାମ୍ବିଧାନିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ। ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୫ (୧) ଅନୁଯାୟୀ, ରାଜ୍ୟ କୌଣସି ବି ନାଗରିକଙ୍କ ସହିତ କେବଳ ଧର୍ମ, ଜାତି, ଲିଙ୍ଗ, ବଂଶ କିମ୍ବା ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଆଧାରରେ ଭେଦଭାବ କରିପାରିବ ନାହିଁ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି, କେବଳ ଧାର୍ମିକ ପରିଚୟ ଆଧାରରେ କୌଣସି ସଂରକ୍ଷଣ ନୀତି ପ୍ରଣୟନ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଯଦି କେବଳ ମୁସଲିମ୍ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କୋଟା କରାଯାଏ, ତେବେ ତାହା ଏହି ମୌଳିକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ନୀତିର ଉଲ୍ଲଂଘନ ହେବ।
୨. ସଂରକ୍ଷଣର ଆଧାର ହେଉଛି 'ପଛୁଆ ବର୍ଗ'
ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୫ (୪) ଏବଂ ୧୬ (୪) ଅନୁଯାୟୀ, ସଂରକ୍ଷଣ କେବଳ ସାମାଜିକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାଗତ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ପଛୁଆ ବର୍ଗଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇପାରିବ। ମୁସଲିମ୍ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଅନେକ ବର୍ଗ ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣର ସୁବିଧା ପାଉଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ 'ମୁସଲିମ୍' ବୋଲି ନୁହେଁ, ବରଂ ସେମାନେ ସାମାଜିକ ଓ ଆର୍ଥିକ ଅନଗ୍ରସରତା କାରଣରୁ OBC ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହି ସୁବିଧା ପାଉଛନ୍ତି।
୩. ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ
ଅତୀତରେ ମଧ୍ୟ ଧର୍ମ ଆଧାରରେ କୋଟା ଲାଗୁ କରିବା ପାଇଁ ହୋଇଥିବା ପ୍ରୟାସକୁ କୋର୍ଟ ରଦ୍ଦ କରିଦେଇଛନ୍ତି।
• ୨୦୧୨ ମସିହା: ସଂଖ୍ୟାଲଘୁଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ୪.୫% ଉପ-କୋଟା (Sub-quota) କୁ ଅଦାଲତ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲେ।
• ନ୍ୟାୟପାଳିକା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ କେବଳ ଧର୍ମ ସଂରକ୍ଷଣର ଆଧାର ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ।
୪. ସମିତିଗୁଡ଼ିକର ସୁପାରିଶ
ସଚ୍ଚର କମିଟି ଏବଂ ରଙ୍ଗନାଥ ମିଶ୍ର କମିଶନ ମୁସଲମାନମାନଙ୍କ ସାମାଜିକ-ଆର୍ଥିକ ପଛୁଆ ଅବସ୍ଥାକୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିଥିଲେ ଏବଂ ସହାୟତା ପାଇଁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସୀମା ଯୋଗୁଁ ସେମାନଙ୍କ ସୁପାରିଶକୁ 'ଧର୍ମ ଆଧାରିତ ସଂରକ୍ଷଣ' ଭାବେ ଲାଗୁ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।