ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଡକ୍ଟର ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଲୋକସଭାରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ସମ୍ପର୍କ କେବଳ ଆତଙ୍କବାଦ, ଶତ୍ରୁତା ଏବଂ ହିଂସାମୁକ୍ତ ପରିବେଶରେ ହିଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିପାରିବ।

ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ସଂସଦରେ ପାକିସ୍ତାନକୁ ନେଇ ବଡ଼ ବୟାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏବେ ବି ଭାରତ ବିରୋଧରେ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦ ନୀତିରେ ଚାଲୁଛି ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦକୁ ନିଜର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ନୀତିର (State Policy) ଏକ ମାଧ୍ୟମ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆତଙ୍କବାଦ ମୁଦ୍ଦା ଉପରେ ଭାରତର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ପଷ୍ଟ। ପାକିସ୍ତାନ ପକ୍ଷରୁ ହେଉଥିବା ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦୀ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଭାରତ ପାଇଁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି। ତଥାପି, ଉତ୍ତେଜନା ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦ ମୁଦ୍ଦା ସତ୍ତ୍ୱେ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ଜରୁରୀ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଯୋଗାଯୋଗ ଏବେ ବି ଜାରି ରହିଛି।

ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ପୁଲୱାମା ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଭାରତ ପାକିସ୍ତାନରୁ 'ମୋଷ୍ଟ ଫେଭର୍ଡ ନେସନ୍' (MFN) ମାନ୍ୟତା ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିନେଇଥିଲା ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନରୁ ଆସୁଥିବା ଓ ଯାଉଥିବା ସମସ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ସୀମା ଶୁଳ୍କ (Customs Duty) ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲା। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପୁଲୱାମା ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଭାରତ ଅନେକ କୂଟନୈତିକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖିବା, ଅଟାରୀ ଚେକ୍ପୋଷ୍ଟ ବନ୍ଦ କରିବା, ଭିସା ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଇବା ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଦୂତାବାସଗୁଡ଼ିକରେ କୂଟନୈତିକ ଓ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଉପସ୍ଥିତିକୁ ହ୍ରାସ କରିବା ସାମିଲ ରହିଛି। ସେ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ଅଧିକୃତ ଜମ୍ମୁ-କାଶ୍ମୀରରେ ଥିବା ଆତଙ୍କବାଦୀ ଘାଟିଗୁଡ଼ିକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା।

ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ DGMO ସ୍ତରୀୟ ଆଲୋଚନା ଜାରି

ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ DGMO (ଡାଇରେକ୍ଟର ଜେନେରାଲ୍ ଅଫ୍ ମିଲିଟାରୀ ଅପରେସନ୍ସ) ସ୍ତରୀୟ ଆଲୋଚନା ହୋଇଥାଏ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ବାଲିଷ୍ଟିକ୍ ମିସାଇଲ୍ ପରୀକ୍ଷଣ ପୂର୍ବରୁ ଏକ-ଅନ୍ୟକୁ ସୂଚନା ଦେବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଜାରି ରହିଛି। ଏଥିସହିତ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ପରମାଣୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା ମଧ୍ୟ ଆଦାନପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ। ସେହିପରି ଉଭୟ ଦେଶର ଜେଲ୍ରେ ବନ୍ଦୀ ଥିବା ଏକ-ଅନ୍ୟର ନାଗରିକ ଓ କଏଦୀମାନଙ୍କ ତାଲିକା ମଧ୍ୟ ସେୟାର୍ କରାଯାଇଥାଏ। ଅର୍ଥାତ୍ ଗୋଟିଏ ପଟେ ପାକିସ୍ତାନ ପକ୍ଷରୁ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦୀ ମୁଦ୍ଦା ବଜାୟ ରହିଥିବା ବେଳେ, ଅନ୍ୟପଟେ ଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସୁରକ୍ଷା ଓ ମାନବୀୟ ମାମଲାକୁ ନେଇ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଯୋଗାଯୋଗ ଚ୍ୟାନେଲ୍ ଏବେ ବି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି।

କ’ଣ କେବେ ସ୍ୱାଭାବିକ ହେବ ଭାରତ-ପାକ୍ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କ?

ଲୋକସଭାରେ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ବିଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତରରେ ହୋଇଥିବା ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆଲୋଚନାର ସଂଖ୍ୟା, ସେଥିରେ ଆଲୋଚିତ ହୋଇଥିବା ମୁଦ୍ଦା ବିଷୟରେ ପଚରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଏହା ମଧ୍ୟ ପଚରାଯାଇଥିଲା ଯେ ସରକାର ଏବେ ବି ମାନୁଛନ୍ତି କି ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦ ଶେଷ ନ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାକିସ୍ତାନ ସହ ସ୍ୱାଭାବିକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ଏହାଉପରେ ଉତ୍ତର ଦେଇ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଭାରତ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦ ଓ ଏହାର ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିରୋଧରେ ଉଚିତ୍ ଜବାବ ଦେବା, କୌଣସି ପ୍ରକାରର ବ୍ଲାକ୍ମେଲିଂ ସହ୍ୟ ନ କରିବା ଏବଂ ନିଜ ନାଗରିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ବ୍ୟାପକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିବାର ନିଜର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିସାରିଛି। ଏହି ସବୁ ବିଷୟକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭାରତର ଏହି ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ସ୍ୱାଭାବିକ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦର ଅନ୍ତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।