ଗୌରୀଗଞ୍ଜର ହନୁମାନ ଧାମରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ମେଳା ଲାଗିଥାଏ। ଦୂରଦୂରାନ୍ତରୁ ଲୋକମାନେ ନିଜର ମନସ୍କାମନା ନେଇ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି। ବଜରଙ୍ଗବଲୀଙ୍କ ନିକଟରେ ସେମାନେ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥନା ଜଣାନ୍ତି। ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ହେବା ପରେ ସେମାନେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଭୋଗ ଚଢ଼ାନ୍ତି।
ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ଆମେଠିସ୍ଥିତ ଗୌରୀଗଞ୍ଜର ଉଲ୍ଟା ଗଡ଼ା ହନୁମାନ ମନ୍ଦିରର ଇତିହାସ ୨୦୦ ବର୍ଷର ପୁରୁଣା। ଏଠାରେ ଥିବା ୫୬ ଫୁଟ ଉଚ୍ଚର ହନୁମାନଜୀଙ୍କ ପ୍ରତିମା ଲୋକଙ୍କୁ ନିଜ ଆଡ଼କୁ ଆକର୍ଷିତ କରିଥାଏ। ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ଏଠାରେ ମେଳା ଆୟୋଜିତ ହୁଏ। ଏହି ମେଳାରେ ଶହ ଶହ ସଂଖ୍ୟାରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଏବଂ ଦୂରଦୂରାନ୍ତରୁ ଲୋକମାନେ ପ୍ରଣାମ କରିବାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି ଯେ ହନୁମାନ ଧାମକୁ ଆସୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ସମସ୍ତ ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ହୋଇଥାଏ।
ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଏଠାରେ ରାଜା ରକ୍ତମ୍ଭ ସିଂହଙ୍କ ରାଜତ୍ୱ ଥିଲା। ତାଙ୍କୁ ଭଗବାନ ରାମଙ୍କ ବଂଶଜ ବୋଲି ମାନାଯାଉଥିଲା। ଏହା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ଯେ ଭୂକମ୍ପ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କ କିଲ୍ଲା ଓଲଟି-ପାଲଟି ଯାଇଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ଏହାର ନାମ ଉଲ୍ଟା ଗଡ଼ା ପଡ଼ିଗଲା। କିଲ୍ଲାର ତୋରଣ (ମେହରାବ୍) ଥିବା ବିଷୟରେ ସରକାରଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ବିଭାଗକୁ ମଧ୍ୟ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଥିଲା।
୫୬ ଫୁଟର ବଜରଙ୍ଗବଲୀ
୫୬ ଫୁଟର ହନୁମାନ ଧାମରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ମେଳା ଲାଗେ। ଦୂରଦୂରାନ୍ତରୁ ଲୋକମାନେ ନିଜର ମନସ୍କାମନା ନେଇ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି। ବଜରଙ୍ଗବଲୀଙ୍କ ନିକଟରେ ସେମାନେ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥନା ଜଣାନ୍ତି। ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କ ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ହୋଇଯାଏ, ଭକ୍ତମାନେ ଲଡୁ ପ୍ରସାଦ ଚଢ଼ାଇ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ହଜାର ହଜାର ମାଙ୍କଡ଼ଙ୍କ ଗହଳି ଲାଗିରହିଥାଏ। ଏଠାକୁ ଆସୁଥିବା ଭକ୍ତମାନେ ମାଙ୍କଡ଼ମାନଙ୍କୁ ବୁଟ ଓ ଲଡୁ ଖାଇବାକୁ ଦିଅନ୍ତି।
ହନୁମାନଜୀଙ୍କ ଆଖପାଖରେ ମାଙ୍କଡ଼ଙ୍କ ଗହଳି
ଗୌରୀଗଞ୍ଜର ବାସିନ୍ଦା ଗୋବିନ୍ଦ ସିଂହଙ୍କ କହିବାନୁଯାୟୀ, ୨ ଜୁନ୍ ୨୦୦୭ରେ ଏହି ଅଲୌକିକ ସ୍ଥାନରେ ମନ୍ଦିରର ଶିଳାନ୍ୟାସ କରାଯାଇଥିଲା। ୯ ଜୁନ୍ ୨୦୦୯ରେ ଏହି ମନ୍ଦିରର ପ୍ରାଣ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା। ଯାହା ପରଠାରୁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଏହି ମନ୍ଦିରର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ହୋଇଚାଲିଛି। ଜଙ୍ଗଲ ମଝିରେ ଦେବଦେବୀଙ୍କର ଅଲଗା ଅଲଗା ମନ୍ଦିର ବିରାଜମାନ ଅଛନ୍ତି। ଏହା ସହିତ ଏଠାରେ ମାଙ୍କଡ଼ଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ। ଏଠାକୁ ଆସୁଥିବା ଭକ୍ତମାନେ ମାଙ୍କଡ଼ମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦର ସହ ବୁଟ, ଗୁଡ଼, ପୁରୀ ଏବଂ ଲଡୁ ଖାଇବାକୁ ଦିଅନ୍ତି। ମନ୍ଦିରର ପୂଜକ ଧୀରୁ ମହାରାଜ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ଦୀର୍ଘ ଦିନରୁ ଏହାକୁ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀ ଭାବେ ଗଢ଼ିତୋଳିବାକୁ ଦାବି କରିଆସୁଛନ୍ତି।