ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାର ରାଜଧାନୀର ଜେଲ୍ଗୁଡ଼ିକରେ ବନ୍ଦୀ ଥିବା ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟର, ସଂଗଠିତ ଅପରାଧୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ହାଇ-ରିସ୍କ କଏଦୀଙ୍କୁ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଜେଲ୍କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ ଦିଲ୍ଲୀରେ 'ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଅଫ୍ ପ୍ରିଜନର୍ସ ଆକ୍ଟ, ୨୦୨୫' ଲାଗୁ କରାଯିବ। ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରେଖା ଗୁପ୍ତା କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଜେଲ୍ଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା, ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ଏବଂ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଏପରି କଏଦୀଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ଏହି ପଦକ୍ଷେପର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅନୁଯାୟୀ, ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟର ଏବଂ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଜେଲ୍କୁ ପଠାଇବା ପାଇଁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ମତି କିମ୍ବା କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମଞ୍ଜୁରୀ ନିଆଯାଇପାରିବ। ସରକାରଙ୍କ ମତରେ, ଏହାଦ୍ୱାରା ସଂଗଠିତ ଅପରାଧ ଉପରେ ରୋକ୍ ଲଗାଯାଇପାରିବ ଏବଂ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା ହୋଇପାରିବ।
ବର୍ତ୍ତମାନର ଆଇନରେ ଥିଲା ବଡ଼ ତ୍ରୁଟି
ଦିଲ୍ଲୀର ଜେଲ୍ଗୁଡ଼ିକରେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ କୁଖ୍ୟାତ ଅପରାଧୀ ଓ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟର ବିଚାରାଧୀନ କଏଦୀ ଭାବେ ବନ୍ଦୀ ଅଛନ୍ତି। ମେ ୨୦୨୬ରେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ୨୬ଟି ଚିହ୍ନଟ ଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍ ସହ ଜଡ଼ିତ ୧୮୮ ଜଣ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରୁ ୧୦୭ ଜଣ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟରଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା। ସରକାରଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଜେଲ୍ ଭିତରେ ରହି ମଧ୍ୟ କିଛି ଅପରାଧୀ ହତ୍ୟା, ଧମକ, ଗ୍ୟାଙ୍ଗୱାର ଏବଂ ଅପରାଧିକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେଉଛନ୍ତି।
ବର୍ତ୍ତମାନର 'ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଅଫ୍ ପ୍ରିଜନର୍ସ ଆକ୍ଟ, ୧୯୫୦' ଅଧୀନରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ କଏଦୀଙ୍କୁ ହିଁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବାର ପ୍ରାବଧାନ ରହିଛି। ଅପରପକ୍ଷରେ, ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ କଏଦୀମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଟ୍ରାଏଲ୍ କୋର୍ଟଙ୍କ ରିମାଣ୍ଡ ୱାରେଣ୍ଟ ଆଧାରରେ ହାଜତରେ ରଖାଯାଇଥାଏ। ବର୍ତ୍ତମାନର ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦିଲ୍ଲୀ ଜେଲ୍ରୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଜେଲ୍କୁ ପଠାଇବା ପାଇଁ କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ ଆଇନଗତ ନିୟମ ନଥିଲା।
ଦିଲ୍ଲୀରେ ନୂଆ ଆଇନ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି
ଏହି ଆଇନଗତ ସମସ୍ୟାକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ପଞ୍ଜାବ ସରକାର 'ଟ୍ରାନ୍ସଫର ଅଫ୍ ପ୍ରିଜନର୍ସ ଆକ୍ଟ, ୨୦୨୫'ରେ ସଂଶୋଧନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଆଇନକୁ ୨୧ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୫ରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ମଞ୍ଜୁରୀ ମିଳିଥିଲା। ସଂଶୋଧିତ ଆଇନ ସୁରକ୍ଷା, ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା କିମ୍ବା ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ଆଧାରରେ ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ କଏଦୀଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ରାଜ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟର ଜେଲ୍କୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥାଏ।
ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାର ଏହି ସଂଶୋଧିତ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ରାଜଧାନୀରେ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଆବଶ୍ୟକ ପଡ଼ିଲେ 'ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ସୁରକ୍ଷା ସଂହିତା (BNSS), ୨୦୨୩'ର ପ୍ରାବଧାନ ଅନୁଯାୟୀ ଆଇନଗତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ।
ଜେଲ୍ରେ ଗ୍ୟାଙ୍ଗୱାର ରୋକିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ
ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାରଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, କିଛି କୁଖ୍ୟାତ ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ କଏଦୀ ଜେଲ୍ରେ ମିଳୁଥିବା ସୁବିଧାର ସୁଯୋଗ ନେଇ ନିଜର ଅପରାଧିକ ନେଟୱାର୍କକୁ ମଜବୁତ୍ କରୁଛନ୍ତି। ଜେଲ୍ ଭିତରୁ ହିଁ ସ୍ଥାନୀୟ ନେଟୱାର୍କ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍ ସହ ସମ୍ପର୍କ ବଢ଼ାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ଜେଲ୍ ଭିତରେ ଗ୍ୟାଙ୍ଗୱାର ଏବଂ ପ୍ରତିଶୋଧମୂଳକ ଆକ୍ରମଣର ବିପଦ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି।
ଏଭଳି ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଦିଲ୍ଲୀ ବାହାର ଜେଲ୍କୁ ପଠାଇବା ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ସ୍ଥାନୀୟ ନେଟୱାର୍କ ଏବଂ ସାକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାର କ୍ଷମତା ହ୍ରାସ ପାଇବ। ଏହାଦ୍ୱାରା କୋର୍ଟ ଟ୍ରାଏଲ୍ରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଏବଂ ଜେଲ୍ ଭିତରୁ ଅପରାଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଚଳାଇବା ଉପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣଛେଦ ପଡ଼ିବ ବୋଲି ସରକାର ଆଶା ରଖିଛନ୍ତି।
ମଡେଲ୍ ଜେଲ୍ ଆଇନରେ ବି ସ୍ଥାନାନ୍ତର ପ୍ରାବଧାନ
'ମଡେଲ୍ ପ୍ରିଜନ୍ ଆଣ୍ଡ୍ କୋରେକ୍ସନାଲ୍ ସର୍ଭିସେସ୍ ଆକ୍ଟ, ୨୦୨୩'ର ଧାରା ୨୦ରେ ମଧ୍ୟ କଏଦୀଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ରାଜ୍ୟର ଜେଲ୍ରୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବାର ନିୟମ ରହିଛି। ଏଥିରେ ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ କଏଦୀଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟକୁ ପଠାଇବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛି, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଟ୍ରାଏଲ୍ କୋର୍ଟଙ୍କ ସମ୍ମତି ଆବଶ୍ୟକ।
ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏହି ସଂଶୋଧିତ ଆଇନ ଲାଗୁ ହେବା ପରେ ଅଣ୍ଡରଟ୍ରାଏଲ୍ ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ହାଇ-ରିସ୍କ କଏଦୀଙ୍କ ଅନ୍ତଃରାଜ୍ୟ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ପାଇଁ ଏକ ମଜବୁତ୍ ଆଇନଗତ ଢାଞ୍ଚା ଉପଲବ୍ଧ ହେବ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଜେଲ୍ ସୁରକ୍ଷା ମଜବୁତ୍ ହେବ, ଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍ ଅପରାଧ ଉପରେ ଅଙ୍କୁଶ ଲଗାଯାଇପାରିବ ଏବଂ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧ ବିରୋଧରେ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଅଧିକ ସୁସଂଗଠିତ ହୋଇପାରିବ ବୋଲି ସରକାର ଦାବି କରିଛନ୍ତି।