୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ‘ଦୀପୋତ୍ସବ’ ଏବେ ଅଯୋଧ୍ୟାର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଚୟ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ପାଲଟିଛି। ଏହି ବର୍ଷ ସରୟୂର ଐତିହାସିକ ଘାଟଗୁଡ଼ିକରେ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ପ୍ରଜ୍ୱଳନ କରିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି।

ଅଯୋଧ୍ୟାର ରାମ କି ପୈଡ଼ି ନିକଟରେ ରହୁଥିବା ମନ୍ଦୀପ ପାଣ୍ଡେ କହନ୍ତି ଯେ ୨୦୧୭ ପୂର୍ବରୁ ଦୀପାବଳି ଦିନ ମଧ୍ୟ ସଞ୍ଜ ନମୁଣୁ ଘାଟଗୁଡ଼ିକରେ ନୀରବତା ଛାଇ ଯାଉଥିଲା। ସହରର ଘରଗୁଡ଼ିକରେ ଦୀପ ଜଳୁଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସରୟୂର ଐତିହାସିକ ଘାଟଗୁଡ଼ିକରେ କୌଣସି ଖାସ୍ ରୋନକ ନଥିଲା। କେହି ଜଣେ ଅଧେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁ ଆସି ଘାଟରେ ଦୀପଟିଏ ଜାଳି ଦେଉଥିଲେ, ନଚେତ୍ ଚାରିଆଡ଼େ ନୀରବତା ଓ ଅନ୍ଧକାର ହିଁ ରହୁଥିଲା। କିନ୍ତୁ ୨୦୧୭ରେ ଦୀପୋତ୍ସବର ଶୁଭାରମ୍ଭ ଅଯୋଧ୍ୟାର ଦୀପାବଳି ପାଳନ କରିବାର ଶୈଳୀକୁ ବଦଳାଇ ଦେଲା। ୧.୭୧ ଲକ୍ଷ ଦୀପରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ଯାତ୍ରା ୨୦୨୫ ସୁଦ୍ଧା ୨୬ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଦୀପର ୱାର୍ଲ୍ଡ ରେକର୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଗଲା।

୨୦୨୬ ମସିହାରେ ୩୦ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ପ୍ରଜ୍ୱଳନର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି। ଏବେ ଦୀପାବଳିରେ ଅଯୋଧ୍ୟା ଦେଶ-ବିଦେଶର ଲୋକଙ୍କ ଆକର୍ଷଣର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟୁଛି। ଅଯୋଧ୍ୟାର ମୂଳ ନିବାସୀ ତଥା ବରିଷ୍ଠ ପାତ୍ରକାର ଦିନେଶ ପାଠକ ମାନନ୍ତି ଯେ ଦୀପୋତ୍ସବର ଏହି ପରମ୍ପରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୌରବପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଏହାଦ୍ୱାରା ଅଯୋଧ୍ୟାର ପରିଚୟକୁ ଏକ ନୂଆ ସ୍ଥାନ ମିଳିଛି।

୨୦୧୭ ରୁ ୨୦୨୬: ଦୀପଗୁଡ଼ିକର ଯାତ୍ରା

• ୨୦୧୭: ୧.୭୧ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ପ୍ରଜ୍ୱଳନ କରି ଦୀପୋତ୍ସବର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।

• ୨୦୧୮: ସରୟୂ ତଟ ୩.୦୧ ଲକ୍ଷ ଦୀପରେ ଝଲସି ଉଠିଥିଲା।

• ୨୦୧୯: ରାମ କି ପୈଡ଼ିରେ ୪.୦୪ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ଜଳାଯାଇଥିଲା।

• ୨୦୨୦: କରୋନା କାଳର କଟକଣା ସତ୍ତ୍ୱେ ୬.୦୬ ଲକ୍ଷ ଦୀପର ରେକର୍ଡ ବନିଥିଲା।

• ୨୦୨୧: ଦୀପ ସଂଖ୍ୟା ୯.୪୧ ଲକ୍ଷରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା।

• ୨୦୨୨: ୧୫.୭୬ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ସହିତ ଅଯୋଧ୍ୟା ଗିନିଜ୍ ୱାର୍ଲ୍ଡ ରେକର୍ଡସରେ ନାମ ଦର୍ଜ କରିଥିଲା।

• ୨୦୨୩: ୨୨.୨୩ ଲକ୍ଷ ଦୀପରେ ରାମନଗରୀ ଆଲୋକିତ ହୋଇଥିଲା।

• ୨୦୨୪: ରାମ ମନ୍ଦିର ପ୍ରାଣ-ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପରର ପ୍ରଥମ ଦୀପୋତ୍ସବରେ ୨୫,୧୨,୫୮୫ ଦୀପ ଜଳାଯାଇଥିଲା।

• ୨୦୨୫: ସରୟୂର ୫୬ଟି ଘାଟରେ ୨୬,୧୭,୨୧୫ ଦୀପ ଜଳାଇ ନୂଆ ବିଶ୍ୱ ରେକର୍ଡ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା।

• ୨୦୨୬: ଏଥର ୩୦ ଲକ୍ଷ ଦୀପ ପ୍ରଜ୍ୱଳନ କରିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି।

ଅଯୋଧ୍ୟାର କାୟାକଳ୍ପ ଦୀପୋତ୍ସବ ସହିତ ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ବିକାଶର ଗତି ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ମହର୍ଷି ବାଲ୍ମୀକି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦର ଏବଂ ଆଧୁନିକ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ଯୋଗୁଁ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାନ୍ତରୁ ଏଠାକୁ ଆସିବା ସହଜ ହୋଇପାରିଛି। ରାମ ପଥ, ଭକ୍ତି ପଥ, ଜନ୍ମଭୂମି ପଥ ଏବଂ ଧର୍ମ ପଥ ଭଳି ପ୍ରଶସ୍ତ ରାସ୍ତା ସହରର ନୂଆ ପରିଚୟ ପାଲଟୁଛି। ଅଯୋଧ୍ୟା ଡେଭେଲପମେଣ୍ଟ ଅଥରିଟିର ମାଷ୍ଟର ପ୍ଲାନ୍ ୨୦୩୧ ଅଧୀନରେ ସହରର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧାସୁଯୋଗ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଚାଲିଛି। ୧,୪୦୭ ଏକର ପରିମିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ନୂଆ ଭାବେ 'ବୈଦିକ ସିଟି' ବିକଶିତ କରିବାର ଯୋଜନା ମଧ୍ୟ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନର ଏକ ଅଂଶ।

ବରିଷ୍ଠ ପାତ୍ରକାର ଦିନେଶ ପାଠକ କହନ୍ତି ଯେ ରାମ ମନ୍ଦିର ଯୋଗୁଁ ଏଠାକୁ ଆସୁଥିବା ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବଢ଼ିଛି ଏବଂ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ସ୍ଥାନୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପଡ଼ିଛି। ହୋଟେଲ, ରେଷ୍ଟୋରାଣ୍ଟ, ଦୋକାନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବସାୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ସାରା ବର୍ଷ ଧରି ହେଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଆୟୋଜନ ଏବଂ ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁଙ୍କ ଯାତାୟାତ ଯୋଗୁଁ ଛୋଟ ଦୋକାନୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଲାଭବାନ ହେଉଛନ୍ତି।

୬୦ ଲକ୍ଷରୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ କୋଟିରେ ପହଞ୍ଚିଲା ପର୍ଯ୍ୟଟନ ରିଏଲ ଇଷ୍ଟେଟ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ଡାଟା ଆନାଲିଟିକ୍ସ ଫର୍ମ 'ଲିଆସେସ୍ ଫୋରାସ୍'ର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ଅଯୋଧ୍ୟା ଆସୁଥିବା ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଥିଲା। ରାମ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ପ୍ରାଣ-ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପରେ ଏଠାରେ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ହୋଟେଲ, ଦୋକାନ, ଏବଂ ରେଷ୍ଟୋରାଣ୍ଟ ଭଳି ବ୍ୟବସାୟରେ ନୂଆ ନୂଆ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ତାଜ୍, ମ୍ୟାରିଅଟ୍, ରେଡିସନ୍ ଏବଂ ଓବେରୋୟ ଭଳି ବଡ଼ ବଡ଼ ହୋଟେଲ ବ୍ରାଣ୍ଡ୍ ମଧ୍ୟ ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ନିଜର ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛନ୍ତି।

ଦିନେଶ ପାଠକ କହନ୍ତି ଯେ ଅଯୋଧ୍ୟାର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଭିତ୍ତିରେ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ ଭାଗୀଦାରୀ ବଢ଼ାଇବା ଜରୁରୀ। ବଡ଼ ବଡ଼ ହୋଟେଲ ଓ ରେଷ୍ଟୋରାଣ୍ଟ ଚେନ୍ ଆସିବା ଦ୍ୱାରା କାରୋବାର ବଢ଼ିଛି, କିନ୍ତୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ ମିଳିବା ଉଚିତ୍। ସାରା ବର୍ଷ ଧରି ହେଉଥିବା ଧାର୍ମିକ ଆୟୋଜନରୁ ଛୋଟ ଦୋକାନୀମାନେ ଉପକୃତ ହେଉଛନ୍ତି।

ଧାର୍ମିକ ପର୍ଯ୍ୟଟନରୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ରାମନବମୀ, ଶ୍ରାବଣ ମେଳା, ଅଗହନ ମେଳା ଏବଂ କାର୍ତ୍ତିକ ମେଳା ଭଳି ଉତ୍ସବ ସାରା ବର୍ଷ ଧରି ଶ୍ରଦ୍ଧାଳୁଙ୍କୁ ଆକୃଷ୍ଟ କରିଥାଏ। ଦୀପୋତ୍ସବ ମଧ୍ୟ ଏବେ ଏକ ବଡ଼ ଉତ୍ସବ ଭାବେ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଯାଇଛି। ଦିନେଶ ପାଠକ କହନ୍ତି ଯେ ଧାର୍ମିକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଯୋଗୁଁ ବ୍ୟବସାୟ ଏବଂ ରୋଜଗାରର ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ଏକ ସ୍ଥାୟୀ (ତଥା ସୁଦୃଢ଼) ଅର୍ଥନୀତି ଆଡ଼କୁ ନେବା ପାଇଁ ଧାର୍ମିକ ପର୍ଯ୍ୟଟନରୁ ଆଗକୁ ଭାବିବାକୁ ହେବ। ସରୟୂ ଆରପାରି ବସ୍ତି ଏବଂ ଗୋଣ୍ଡା ପାଖରେ ନୂଆ ଅଯୋଧ୍ୟା ବିକଶିତ କରିବାର ଯୋଜନାରୁ ଅନେକ ଆଶା ରହିଛି। ସେଠାରେ ହୋଟେଲ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସୁବିଧାସୁଯୋଗ ପାଇଁ ଜମି ଯୋଗାଇଦେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ସହରର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନକୁ ନୂଆ ଦିଗ ମିଳିପାରିବ।

ଦିନେଶ ପାଠକ କହନ୍ତି ଯେ ବିକାଶ ସହିତ ଅଯୋଧ୍ୟାର ସ୍ଥାନୀୟ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ସୁବିଧାସୁଯୋଗ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ହେବ। କଡ଼ା ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ଯାତାୟାତ ମଧ୍ୟରେ ଯେପରି ସନ୍ତୁଳନ ବଜାୟ ରହିବ, ପ୍ରଶାସନକୁ ସେହିପରି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।

ଦୀପୋତ୍ସବ ପାଲଟିଲା ଅଯୋଧ୍ୟାର ନୂଆ ପରିଚୟ ୨୦୧୭ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଦୀପୋତ୍ସବ ଏବେ ଅଯୋଧ୍ୟାର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଚୟ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନର ବଡ଼ ଅଂଶ ପାଲଟିସାରିଛି। ଦୀପୋତ୍ସବ ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ନୂଆ ପରିଚୟ ଦେବା ସହ ଏହାର ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱ ସମ୍ମୁଖରେ ପହଞ୍ଚାଇ ପାରିଛି। ଭଗବାନ ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଯୋଧ୍ୟା ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନର ସ୍ମୃତିରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଦୀପୋତ୍ସବ ଆଜି ସହରର ନୂଆ ପରିଚୟ ସାଜିଛି। ଆଶା କରାଯାଉଛି ଯେ ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ଆଦର୍ଶ ଭଳି ଏହି ଉତ୍ସବ ମଧ୍ୟ ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ବିକାଶ, ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଜୀବନରେ ଖୁସିର ଆଲୋକ ଭରିଦେବ।