ଖାଦ୍ୟର ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ନିୟମର ଉଲ୍ଲଂଘନ ପାଇଁ ଲାଇସେନ୍ସଧାରୀଙ୍କୁ ନିଷିଦ୍ଧ (ବ୍ୟାନ୍) ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି ବୋଲି ରେଳମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି। ଏହି ସୂଚନାଗୁଡ଼ିକ IRCTC ୱେବସାଇଟରେ ପୋଷ୍ଟ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ। 

ଭାରତୀୟ ରେଳ ଯୋଗେ ପ୍ରତିଦିନ ୨ କୋଟିରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି ଏବଂ ଗୋଟିଏ ସ୍ଥାନରୁ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ଟ୍ରେନ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟକ ଲୋକ ନିଜ ଭୋକ ମେଣ୍ଟାଇବା ପାଇଁ ରେଳବାଇର ଖାଦ୍ୟ  ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ରେଳ କ୍ୟାଟରିଂ ଏବଂ ଟୁରିଜମ୍ କୋର୍ପୋରେସନ୍ (IRCTC) ଟ୍ରେନରେ ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଇବାର କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ସରକାରଙ୍କ କହିବାନୁସାରେ, IRCTC ପ୍ରତିବର୍ଷ ଟ୍ରେନରେ ୫୮ କୋଟିରୁ ଅଧିକ ମିଲ୍ ଯୋଗାଇବାର କାମ କରିଥାଏ। 

ଗତ ବୁଧବାର ଲୋକସଭାରେ ପଚରାଯାଇଥିବା ଏକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତରରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ରେଳମନ୍ତ୍ରୀ ଅଶ୍ୱିନୀ ବୈଷ୍ଣବ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଭାରତୀୟ ରେଳ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୫୮ କୋଟି ମିଲ୍ ପରିବେଷଣ କରିଥାଏ। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ରେଳବାଇକୁ ଖରାପ ଖାଦ୍ୟକୁ ନେଇ ଅତି କମ୍ ଅଭିଯୋଗ ମିଳିଥାଏ। 

ଖାଦ୍ୟକୁ ନେଇ କେବଳ ୦.୦୦୦୮% ଅଭିଯୋଗ

ରେଳମନ୍ତ୍ରୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ, ଟ୍ରେନରେ ଖାଦ୍ୟର ଗୁଣବତ୍ତାକୁ ନେଇ ହାରାହାରି କେବଳ ୦.୦୦୦୮% ଅଭିଯୋଗ ଆସିଥାଏ। ଗତ ୩ ବର୍ଷରେ ମିଳିଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଆଧାରରେ IRCTC ପକ୍ଷରୁ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍ତରରେ ଦଣ୍ଡାତ୍ମକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି। ଖରାପ ଖାଦ୍ୟକୁ ନେଇ ନିଆଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଅଧୀନରେ ୫.୧୩ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଜରିମାନା ଲଗାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ ୫୪ଟି କାରଣ ଦର୍ଶାଅ ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରାଯାଇଛି ଏବଂ ୬ଟି ଚୁକ୍ତିନାମା ରଦ୍ଦ କରାଯାଇଛି। 

ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଖାଦ୍ୟର ଗୁଣବତ୍ତା ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଥିବାରୁ ଲାଇସେନ୍ସଧାରୀଙ୍କୁ ନିଷିଦ୍ଧ (ବ୍ୟାନ୍) କରାଯାଉଛି। ଏହି ନିଷିଦ୍ଧ ଲାଇସେନ୍ସଧାରୀଙ୍କ ତାଲିକା IRCTC ୱେବସାଇଟରେ ପୋଷ୍ଟ କରାଯାଏ। 

ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ମାନଦଣ୍ଡ ଉପରେ କଡ଼ା ନଜର 

ଟ୍ରେନ ଯାତ୍ରା ସମୟରେ କିଚେନରେ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ମାନଦଣ୍ଡ କାଏମ ରଖିବା ପାଇଁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଆକସ୍ମିକ ଯାଞ୍ଚ (ଅଚାନକ ନିରୀକ୍ଷଣ) କରାଯାଉଛି। ରେଳବାଇ ଏବଂ IRCTC ର ଅଧିକାରୀମାନେ (ଯେଉଁଥିରେ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀ ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି) ଖାଦ୍ୟ ପଦାର୍ଥର ଗୁଣବତ୍ତା, ସ୍ୱଚ୍ଛତା, ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ନିୟମର ପାଳନ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ନିୟମିତ ଓ ଆକସ୍ମିକ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତି।

ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ଯାଞ୍ଚ ସମୟରେ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା, କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ନିୟୋଜନ, ଉପକରଣର ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ, ସାଫସୁତୁରା ଭଳି ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାନଦଣ୍ଡର ଆକଳନ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇଥାଏ। କିଚେନର ଗୁଣବତ୍ତା ବଜାୟ ରଖିବା ସହିତ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷାରେ ସୁଧାର ଆଣିବା ପାଇଁ ଅନେକ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଉଛି।

ଏଥିରେ ବେସ୍ କିଚେନରୁ ଠିକ୍ ଭାବରେ ଖାଦ୍ୟ ଯୋଗାଣ, ମନୋନୀତ ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ଆଧୁନିକ ବେସ୍ କିଚେନର ଶୁଭାରମ୍ଭ, ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପ୍ରକ୍ରିୟାର ରିଅଲ-ଟାଇମ୍ ଏବଂ ଉନ୍ନତ ତଦାରଖ ପାଇଁ ବେସ୍ କିଚେନରେ CCTV କ୍ୟାମେରା ଲଗାଇବା, ଏବଂ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପାଇଁ ଲୋକପ୍ରିୟ ଓ ବ୍ରାଣ୍ଡେଡ୍ କଞ୍ଚାମାଲର ଚୟନ ଏବଂ ବ୍ୟବହାର ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ଉପରେ ନଜର ରଖାଯାଉଛି। 

ଖାଦ୍ୟ ଗୁଣବତ୍ତା ପାଇଁ ଥାର୍ଡ-ପାର୍ଟି ଅଡିଟ୍ 

ରେଳମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଟ୍ରେନଗୁଡ଼ିକରେ ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀର ଗୁଣବତ୍ତା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ନିୟମିତ ଭାବେ ଖାଦ୍ୟର ନମୁନା ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଉଛି। ଏହା ସହିତ କ୍ୟାଟରିଂ ଷ୍ଟାଫଙ୍କ ଦକ୍ଷତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ IRCTC ପକ୍ଷରୁ ନିୟମିତ ତାଲିମ (ଟ୍ରେନିଂ) ଦିଆଯାଉଛି।

ପ୍ୟାଣ୍ଟ୍ରି କାର୍ ଏବଂ ବେସ୍ କିଚେନଗୁଡ଼ିକରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ଖାଦ୍ୟର ଗୁଣବତ୍ତା ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଥାର୍ଡ-ପାର୍ଟି ଅଡିଟ୍ ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି। ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସନ୍ତୋଷ ନେଇ ସର୍ଭେ ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଛି। ଏପରିକି ରେଳବାଇ ଏବଂ IRCTC ର ଅଧିକାରୀମାନେ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସହିତ ନିୟମିତ ଏବଂ ଆକସ୍ମିକ ଯାଞ୍ଚ କରୁଛନ୍ତି।