ମହାନ ଉର୍ଦ୍ଦୁ ଶାୟର ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ରଙ୍କର ୯୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଭୋପାଳଠାରେ ପରଲୋକ ଘଟିଛି, ଯାହାଫଳରେ ସାହିତ୍ୟ ଜଗତରେ ଶୋକର ଛାୟା ଖେଳିଯାଇଛି। ସେ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ଡିମେନ୍ସିଆ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ଥିଲେ ଏବଂ ନିଜ ଗଜଲରେ ପ୍ରେମ ଓ ଜୀବନକୁ ଏକ ନୂଆ ସ୍ୱର ଦେବା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ।

ଉର୍ଦ୍ଦୁ ସାହିତ୍ୟ ଦୁନିଆ ଗୁରୁବାର ଦିନ ସେତେବେଳେ ଗଭୀର ନୀରବତା ମଧ୍ୟରେ ବୁଡ଼ିଗଲା, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରେମ, ଏକାକୀପଣ ଏବଂ ଜୀବନକୁ ନିଜ ଗଜଲ ମାଧ୍ୟମରେ ଏକ ନୂଆ ପରିଚୟ ଦେଇଥିବା ବିଶିଷ୍ଟ ଶାୟର ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ର ସଦାଦିନ ପାଇଁ ଏ ଦୁନିଆକୁ ଅଲବିଦା କହିଦେଲେ। ବକ୍ରିଦ୍ ଅବସରରେ ୯୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ଭୋପାଳର ଇଦ୍ଗାହ ହିଲ୍ସ ସ୍ଥିତ ନିଜ ବାସଭବନରେ ଶେଷ ନିଶ୍ୱାସ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଗବାସ ଖବର ପାଇ ସାହିତ୍ୟ ଜଗତ, କଳାପ୍ରେମୀ ଏବଂ ଦେଶ-ବିଦେଶରେ ଥିବା ତାଙ୍କର ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ପ୍ରଶଂସକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶୋକର ଲହରୀ ଖେଳିଯାଇଛି।

ଚାଲିଯାଇଥିଲା ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି

ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ର ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ଡିମେନ୍ସିଆ (ସ୍ମୃତିହାନି) ଏବଂ ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟ ଜନିତ ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ଥିଲେ। ଅସୁସ୍ଥତା କାରଣରୁ ତାଙ୍କର ସ୍ମରଣ ଶକ୍ତି ପ୍ରାୟତଃ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥିଲା ଏବଂ ସେ ନିଜର ନିକଟତର ଲୋକଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଚିହ୍ନିବାରେ ଅସମର୍ଥ ହେଉଥିଲେ। ଗତ କିଛି ମାସ ହେବ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟାବସ୍ଥା କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବିଗିଡ଼ିବାରେ ଲାଗିଥିଲା ଏବଂ ସେ ସାଧାରଣ ଜୀବନରୁ ପ୍ରାୟ ଦୂରେଇ ଯାଇଥିଲେ।

ରଚନାରେ ଝଲସୁଥିଲା ସରଳତା

ନିଜର ଚମତ୍କାର ଶାୟରୀ ଏବଂ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସରଳ ଶୈଳୀ ଯୋଗୁଁ ବଶୀର ବଦ୍ର ଗଜଲକୁ କେବଳ ସାହିତ୍ୟିକ ମଞ୍ଚ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ନ ରଖି, ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନର ଏକ ଅଂଶ କରିଦେଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଗଜଲରେ ସମ୍ପର୍କର ଉଷ୍ମତା, ବିଚ୍ଛେଦର ଦୁଃଖ, ଏକାକୀପଣର ଯନ୍ତ୍ରଣା ଏବଂ ଜୀବନର ସରଳତା ଅତି ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ପ୍ରତିଫଳିତ ହେଉଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ତାଙ୍କର ଧାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକ ମୁଶାୟରାରୁ ବାହାରି ଲୋକଙ୍କ ମନ ଓ ଜିହ୍ୱାରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲା।

ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ହୋଇଥିଲା ଜନ୍ମ

୧୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୫ରେ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ର ଅଲୀଗଡ଼ ମୁସଲିମ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଏବଂ ପିଏଚ୍ଡି (PhD) ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସେ ମେରଠ କଲେଜରେ ଉର୍ଦ୍ଦୁ ବିଭାଗର ମୁଖ୍ୟ ଭାବରେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ବିତାଇଥିଲେ ଏବଂ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅବଦାନ ରଖିଥିଲେ।

ଅନେକ ଗଜଲ ସଂକଳନ ପ୍ରକାଶିତ

ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ରଙ୍କର ହିନ୍ଦୀରେ ଏକ ଦଶନ୍ଧିରୁ ଅଧିକ ଗଜଲ ସଂକଳନ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି, ସେହିପରି ଉର୍ଦ୍ଦୁରେ ତାଙ୍କର ସାତଟି ବହୁଚର୍ଚ୍ଚିତ ସଂକଳନ ସାହିତ୍ୟ ଜଗତର ଅମୂଲ୍ୟ ସମ୍ପତ୍ତି ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ତାଙ୍କର ଅନେକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପଦାବଳୀ ଆଜି ବି ଲୋକଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଜୀବନ୍ତ ରହିଛି ଏବଂ ନୂତନ ପିଢ଼ିର ଶାୟରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ସାଜିଛି।

ତାଙ୍କର ବିୟୋଗରେ ଦେଶବ୍ୟାପୀ ସାହିତ୍ୟିକ, ଶାୟର ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ଜଗତ ସହ ଜଡ଼ିତ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷ ଗଭୀର ଦୁଃଖ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ପରିବାରରେ ପୁଅ ତୈୟବ ଏବଂ ପତ୍ନୀ ଡକ୍ଟର ରାହତ ଅଛନ୍ତି।

ଡକ୍ଟର ବଶୀର ବଦ୍ରଙ୍କ ଚାଲିଯିବା ସହ ଉର୍ଦ୍ଦୁ ଶାୟରୀର ଏଭଳି ଏକ ଯୁଗର ଅବସାନ ଘଟିଲା, ଯିଏ ଶବ୍ଦକୁ ଅନୁଭୂତିର ସବୁଠାରୁ ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଦେଇଥିଲେ।