ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ବିହାର, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ଗୁଜରାଟର ତିନୋଟି ବିଧାନସଭା ଆସନ ପାଇଁ ଉପନିର୍ବାଚନ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। କମିଶନଙ୍କ ସୂଚନା ଅନୁସାରେ, ଏହି ତିନୋଟି ଆସନ ପାଇଁ ଜୁଲାଇ ୩୦ ତାରିଖରେ ମତଦାନ ହେବ, ସେହିପରି ଅଗଷ୍ଟ ୩ ତାରିଖରେ ଭୋଟ୍ ଗଣତି କରାଯିବ। ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ବିହାରର ବାଙ୍କୀପୁର ଆସନ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଦତିଆ ଆସନ ଏବଂ ଗୁଜରାଟର ମଞ୍ଜଲପୁର ଆସନ ପାଇଁ ଏହି ଉପନିର୍ବାଚନ କରାଯିବ। ଏହାକୁ ନେଇ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରିଦିଆଯାଇଛି।

ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଆଧିକାରୀକ ସୂଚୀ ଅନୁଯାୟୀ, ଜୁଲାଇ ୬ ତାରିଖରେ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ସହ ଏହି ଉପନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହେବ। ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଥିବା ପ୍ରାର୍ଥୀମାନେ ଜୁଲାଇ ୧୩ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଜର ନାମାଙ୍କନ ପତ୍ର ଦାଖଲ କରିପାରିବେ। ପରଦିନ ଅର୍ଥାତ୍ ଜୁଲାଇ ୧୪ ତାରିଖରେ ସମସ୍ତ ନାମାଙ୍କନ ପତ୍ରର ଯାଞ୍ଚ କରାଯିବ। ଯେଉଁ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନେ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥୀପତ୍ର ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେମାନେ ଜୁଲାଇ ୧ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା କରିପାରିବେ। ଏହାପରେ, ଜୁଲାଇ ୩୦ ତାରିଖ ସକାଳୁ ମତଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ ହେବ, ଯେଉଁଥିରେ ଜନସାଧାରଣ ନିଜର ପ୍ରତିନିଧି ବାଛିପାରିବେ। ଶେଷରେ, ଅଗଷ୍ଟ ୩ ତାରିଖରେ ନିର୍ବାଚନର ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା କରାଯିବ।

କାହିଁକି ହେଉଛି ଉପନିର୍ବାଚନ?

ବିଜେପିର ନବନିର୍ବାଚିତ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସଭାପତି ନିତିନ ନବୀନଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ପରେ ବିହାରର ବାଙ୍କୀପୁର ବିଧାନସଭା ଆସନ ଖାଲି ପଡ଼ିଥିଲା। ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶରେ କଂଗ୍ରେସ ବିଧାୟକ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଭାରତୀ ଅଯୋଗ୍ୟ ଘୋଷିତ ହେବା ପରେ ଦତିଆ ବିଧାନସଭା ଆସନ ଖାଲି ହୋଇଥିଲା। ସେହିପରି, ଗୁଜରାଟରେ ବରିଷ୍ଠ ବିଜେପି ବିଧାୟକ ଯୋଗେଶଭାଇ ନାରାୟଣଭାଇ ପଟେଲଙ୍କ ନିଧନ ହେତୁ ମଞ୍ଜଲପୁର ବିଧାନସଭା ଆସନ ଖାଲି ପଡ଼ିଥିଲା। ଏହାପରେ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ‘ଜନ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଅଧିନିୟମ’ ର ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ସମସ୍ତ ଖାଲି ପଡ଼ିଥିବା ଆସନଗୁଡ଼ିକୁ ପୂରଣ କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି।

ନିୟମକୁ ନେଇ କଡ଼ା ଆଭିମୁଖ୍ୟରେ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ

ନିର୍ବାଚନ ତାରିଖ ଘୋଷଣା ହେବା ସହିତ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଜିଲ୍ଲାଗୁଡ଼ିକରେ ‘ଆଦର୍ଶ ଆଚରଣ ବିଧି’  ତୁରନ୍ତ ଲାଗୁ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଅନୁଯାୟୀ, ସରକାର ଏବଂ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କୌଣସି ନୂଆ ଘୋଷଣା କରିବା କିମ୍ବା ଭୋଟରମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ କରିବା ଉପରେ କଟକଣା ରହିଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ମୁକ୍ତ ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛ ନିର୍ବାଚନ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ସମସ୍ତ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ ଭୋଟିଂ ମେସିନ୍ ସହିତ VVPAT ମେସିନର ବ୍ୟବହାର ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଛନ୍ତି, ଯଦ୍ୱାରା ଭୋଟରମାନେ ନିଜ ଭୋଟ୍ର ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବେ।