CBSE ୩ ଭାଷା ନିୟମ: ସିବିଏସଇ ନବମ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ତିନୋଟି ଭାଷା ପଢ଼ିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଛି, ଯାହା ୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨ ରୁ ଲାଗୁ ହେବ। ଏହି ନୂଆ ନିୟମ ଅଧୀନରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ତିନୋଟି ଭାଷା (R1, R2, R3) ପଢ଼ିବାକୁ ହେବ, ଯେଉଁଥିରେ ଦୁଇଟି ଭାରତୀୟ ଭାଷା ହେବା ଜରୁରୀ। ଆଶ୍ୱାସନାର କଥା ଏହା ଯେ, ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀରେ ତୃତୀୟ ଭାଷା ପାଇଁ କୌଣସି ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ହେବ ନାହିଁ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ଏଜୁକେସନ୍ (CBSE) ନବମ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ତିନୋଟି ଭାଷା (Three-Language Rule) ପଢ଼ିବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଦେଇଛି। ଏହି ନୂଆ ନିୟମ ୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨ ରୁ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବେ ଲାଗୁ କରାଯିବ। ସିବିଏସଇର ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଯୋଗୁଁ ଏବେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଜ ପାଠପଢ଼ାରେ ଭାଷାକୁ ଅଧିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ଦେବାକୁ ହେବ। ବୋର୍ଡ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ଭାରତୀୟ ଭାଷାଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବା ହିଁ ଏହି ପଦକ୍ଷେପର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ଏହି ନୂଆ ନିଷ୍ପତ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ବୋର୍ଡ ୧୫ ମେ ଦିନ ଏକ ଆଧିକାରିକ ସର୍କୁଲାର ଜାରି କରି ସମସ୍ତ ସ୍କୁଲକୁ ଅବଗତ କରାଇଛି। ସିବିଏସଇ ନିଜ ସର୍କୁଲାରରେ କହିଛି ଯେ, ନ୍ୟାସନାଲ ଏଜୁକେସନ୍ ପଲିସି (NEP) ୨୦୨୦ ଏବେ ନ୍ୟାସନାଲ କରିକୁଲମ ଫ୍ରେମୱର୍କ ଫର ସ୍କୁଲ ଏଜୁକେସନ୍ (NCF-SE) ୨୦୨୩ ଅଧୀନରେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ନୂଆ ଶିକ୍ଷାବର୍ଷରୁ ନବମ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ତିନୋଟି ଭାଷା (R1, R2, R3) ପଢ଼ିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହି ତିନୋଟି ଭାଷା ମଧ୍ୟରୁ ଅତିକମ୍ରେ ଦୁଇଟି ଭାଷା ମୂଳ ଭାରତୀୟ ଭାଷା ହେବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ।

ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକ ସିବିଏସଇ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ ତାଲିକାରୁ ଯେକୌଣସି ଭାଷା ଚୟନ କରିବାର ବିକଳ୍ପ ଦେଇପାରିବେ। ବିଦେଶୀ ଭାଷାଗୁଡ଼ିକୁ କେବଳ ତୃତୀୟ କିମ୍ବା ଚତୁର୍ଥ ବୈକଳ୍ପିକ ଭାଷା ଭାବେ ଚୟନ କରାଯାଇପାରିବ।

ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀରେ କଣ ତୃତୀୟ ଭାଷାର ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ଦେବାକୁ ହେବ?

ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ମନରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଥିବ ଯେ, କଣ ଏହି ତୃତୀୟ ଭାଷାର ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ? ସିବିଏସଇ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଇ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀରେ ତୃତୀୟ ଭାଷା (R3) ପାଇଁ କୌଣସି ବାହ୍ୟ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷା (External Board Exam) ନିଆଯିବ ନାହିଁ। ତୃତୀୟ ଭାଷାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ (Assessment) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସ୍କୁଲ ସ୍ତରରେ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ (Internal) ହେବ। ଏହି ପରୀକ୍ଷାରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ସିବିଏସଇର ଫାଇନାଲ ସାର୍ଟିଫିକେଟରେ ଦର୍ଶାଯିବ। ବୋର୍ଡ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ତୃତୀୟ ଭାଷା କାରଣରୁ କୌଣସି ବି ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଦଶମ ଶ୍ରେଣୀ ବୋର୍ଡ ପରୀକ୍ଷାରେ ବସିବାରୁ ବଞ୍ଚିତ କରାଯିବ ନାହିଁ।

ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ଅଭାବକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ କଣ କୌଣସି ବିକଳ୍ପ ଅଛି?

ସିବିଏସଇ ସ୍ୱୀକାର କରିଛି ଯେ, ଅନେକ ସ୍କୁଲରେ ନୂଆ ଭାଷାର ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କର ଅଭାବ ଦେଖାଦେଇପାରେ। ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ବୋର୍ଡ ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକୁ କେତେକ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ବିକଳ୍ପ ଦେଇଛି। ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକ ଆପୋଷ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ବଳ ବଣ୍ଟନ (Resource Sharing) କରିପାରିବେ, କିମ୍ବା ଭର୍ଚୁଆଲ୍ ଓ ହାଇବ୍ରିଡ୍ କ୍ଲାସ୍ ଚଲାଇପାରିବେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକ କିମ୍ବା ଯୋଗ୍ୟ ପୋଷ୍ଟ ଗ୍ରାଜୁଏଟ୍ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭାଷା ଶିକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଇପାରିବ। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେକେଣ୍ଡାରୀ ସ୍ତର ପାଇଁ ନୂଆ ବହି ଆସିନାହିଁ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ଷଷ୍ଠ ଶ୍ରେଣୀର ବହିରୁ ତୃତୀୟ ଭାଷାର ପାଠପଢ଼ା କରିବେ।

କେଉଁ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏହି ନୂଆ ନିୟମରୁ ଛାଡ଼ ମିଳିବ?

ସିବିଏସଇ ଏହି ନୂଆ ନିୟମରେ କେତେକ ବିଶେଷ ବର୍ଗର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ କୋହଳ କରିବାକୁ କହିଛି। ଚିଲ୍ଡ୍ରେନ୍ ୱିଥ୍ ସ୍ପେଶାଲ ନିଡ୍ସ (CwSN) ଅର୍ଥାତ୍ ଦିବ୍ୟାଙ୍ଗ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏଥିରୁ ଛାଡ଼ ମିଳିପାରେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଭାରତ ବାହାରେ ଚାଲୁଥିବା ସିବିଏସଇ ସ୍କୁଲ ଏବଂ ବିଦେଶରୁ ଭାରତ ଫେରୁଥିବା ବିଦେଶୀ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ କେସ୍-ଟୁ-କେସ୍ ଭିତ୍ତିରେ ଏହି ନିୟମରୁ ରିହାତି ଦିଆଯିବ। ବାକି ସମସ୍ତ ସାଧାରଣ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏହି ନୂଆ ନିୟମ ପାଳନ କରିବାକୁ ହେବ। ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକୁ ୩୦ ଜୁନ୍ ୨୦୨ ପୂର୍ବରୁ ଓଏସିସ୍ (OASIS) ପୋର୍ଟାଲରେ ନିଜ ଭାଷାର ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ ଅପଡେଟ୍ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।