ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ସୀମାରେ ବଢୁଥିବା ଚିନ୍ତାଜନକ ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧ କୌଶଳକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭାରତ ନିଜର ଆକାଶ ମାର୍ଗର ସୁରକ୍ଷାକୁ ଆହୁରି ମଜଭୁତ କରିବାକୁ ଯାଉଛି। ଭାରତ ବର୍ତ୍ତମାନ ରୁଷିଆ ଠାରୁ ଆହୁରି ଅଧିକ S-400 ମିସାଇଲ୍ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ କିଣିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛି। ଏହି ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ସିଷ୍ଟମ ଶତ୍ରୁପକ୍ଷର ମିସାଇଲ୍, ଡ୍ରୋନ୍ ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନକୁ ଆକାଶରେ ହିଁ ଧ୍ୱଂସ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ।

କଣ ଏହି S-400 ସିଷ୍ଟମ?

S-400 ହେଉଛି ରୁଷିଆ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସ ସିଷ୍ଟମ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ। ଏହାର ରେଞ୍ଜ ପ୍ରାୟ ୪୦୦ କିଲୋମିଟର। ଏହା ଏକାସାଙ୍ଗରେ ୩୬ଟି ଟାର୍ଗେଟ୍ ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ସହ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମାରି ଖସାଇପାରେ। ଭାରତ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ସିଷ୍ଟମର କିଛି ୟୁନିଟ୍ ନିଜର ଚୀନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ସୀମାରେ ମୁତୟନ କରିସାରିଛି।

ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେଶଙ୍କ ପାଖରେ କେଉଁ ସିଷ୍ଟମ ଅଛି?

• ଆମେରିକା : ଆମେରିକା ପାଖରେ 'ଥାଡ୍'  ଏବଂ 'ପାଟ୍ରିଅଟ୍'  ଭଳି ଉନ୍ନତ ସିଷ୍ଟମ ରହିଛି। ଏହା କେବଳ ଆମେରିକା ନୁହେଁ, ବରଂ ତାର ଅନେକ ବନ୍ଧୁ ରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।

• ଇସ୍ରାଏଲ୍ : ଇସ୍ରାଏଲ୍‌ର 'ଆଇରନ୍ ଡୋମ୍'  ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ, ଯାହା ଛୋଟ ଦୂରଗାମୀ ରକେଟ୍‌କୁ ରୋକିବାରେ ମାହିର। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ 'ଏରୋ-୩' ମଧ୍ୟ ରହିଛି।

• ଚୀନ୍ : ଚୀନ୍ ନିଜର 'HQ-9' ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସ ସିଷ୍ଟମ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛି, ଯାହା ଅନେକାଂଶରେ ରୁଷିଆର ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଉପରେ ଆଧାରିତ।

ଭାରତର ବଢୁଥିବା ଶକ୍ତି

S-400 ବ୍ୟତୀତ ଭାରତ ନିଜସ୍ୱ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ ନିର୍ମିତ 'ଆକାଶ'  ମିସାଇଲ୍ ସିଷ୍ଟମ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ସହ ମିଶି 'MRSAM' ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। କୁହାଯାଉଛି ଯେ ଭାରତ ନିଜର ସ୍ୱଦେଶୀ 'କୁଶ'  ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କାମ କରୁଛି, ଯାହା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଭାରତର ନିଜସ୍ୱ S-400 ଭଳି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସିଷ୍ଟମ ହେବ।