ସଂସଦର ମୌସୁମୀ ଅଧିବେଶନର ଶେଷ ୯ ଦିନରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ପରିସୀମନ (Delimitation) ଏବଂ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ବିଲ୍ (Women's Reservation Bill) ଉପରେ ରହିଛି। ସରକାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରିସାରିଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଲୋକସଭାରେ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତର ସମୀକରଣ କ’ଣ? ସରକାରଙ୍କ ରଣନୀତି ଏବଂ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଆହ୍ୱାନ କ’ଣ? 

ସଂସଦର ମୌସୁମୀ ଅଧିବେଶନର ଅଧା ଯାତ୍ରା ଶେଷ ହୋଇସାରିଛି। ଜୁଲାଇ ୨୦ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ଅଧିବେଶନ ଅଗଷ୍ଟ ୧୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବ, କିନ୍ତୁ ଏବେ ନଜର ଶେଷ ୯ ଦିନ ଉପରେ ଅଟକି ଯାଇଛି। ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଦିନଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ରଶ୍ନପତ୍ର ପ୍ରକାଶ (Paper Leak) ଏବଂ ଛାତ୍ର ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ନେଇ ବିରୋଧୀଙ୍କ ହଙ୍ଗାମା ମଧ୍ୟରେ ସରକାର 'ଆଣ୍ଟି ପେପର ଲିକ୍' ଏବଂ 'ବନ୍ଦେ ମାତରମ୍' ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲ୍ ପାରିତ କରାଇ ନେଇଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏବେ ପ୍ରକୃତ ଆହ୍ୱାନ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ସହ ଜଡ଼ିତ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ବିଲ୍—ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପରିସୀମନକୁ ନେଇ ରହିଛି। ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି ଯେ, ମୋଦୀ ସରକାର ଏଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତ ଯୋଗାଡ଼ କରିପାରିବେ କି?

ମୌସୁମୀ ଅଧିବେଶନ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ଆଶା କରାଯାଉଥିଲା ଯେ, ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣକୁ ଲାଗୁ କରିବା ପାଇଁ ସରକାର ପରିସୀମନ ବିଲ୍ ଭଳି ବଡ଼ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍କୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି।

ଟିଏମସି (TMC) ଏବଂ ଶିବସେନା (UBT)ରେ ବିଭାଜନ ପରେ ଶାସକ ଦଳର ସଂଖ୍ୟାବଳ ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ମଜବୁତ୍ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି, କିନ୍ତୁ ଅଧିବେଶନ ଆରମ୍ଭ ହେଉ ହେଉ ପେପର ଲିକ୍ ଏବଂ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଛାଇଗଲା। ବିରୋଧୀଙ୍କ କ୍ରମାଗତ ବିରୋଧ ଏବଂ ହଙ୍ଗାମା ସତ୍ତ୍ୱେ ସରକାର ନିଜର ଦୁଇଟି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲ୍ ଗୃହରେ ପାରିତ କରାଇଛନ୍ତି। ଏବେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ଏହା ଉପରେ ଅଛି ଯେ ସରକାର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଗନ୍ତବ୍ୟ ସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚାଇ ପାରିବେ କି ନାହିଁ?

ବିଲ୍ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତ ଆବଶ୍ୟକ

ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପରିସୀମନ ଭଳି ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ ଉଭୟ ଗୃହରେ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।

ଲୋକସଭାର ୫୪୩ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ୩ଟି ଆସନ ଖାଲି ଅଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରଭାବୀ ସଦସ୍ୟ ସଂଖ୍ୟା ୫୪୦। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଯେକୌଣସି ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ ଅନ୍ତତଃ ୩୬୦ ଜଣ ସାଂସଦଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଆବଶ୍ୟକ।

ବର୍ତ୍ତମାନର ସଂଖ୍ୟାବଳ ଉପରେ ନଜର ପକାଇଲେ:

• NDA: ୨୯୩ 

• TMC ରୁ ଅଲଗା ହୋଇ ଗଠିତ NCPI: ୨୦ 

• ଶିବସେନା (ଏକନାଥ ଶିନ୍ଦେ ଗୋଷ୍ଠୀ): ୬ 

• YSRCP + ସ୍ୱାଧୀନ: ୫ 

• ମୋଟ ସମର୍ଥନ: ୩୨୪ ଜଣ ସାଂସଦ 

ଅର୍ଥାତ୍ ସରକାର ଏବେ ବି ୩୬୦ ର ଆଙ୍କଡ଼ାରୁ ୩୬ ଜଣ ସାଂସଦ ଦୂରରେ ଅଛନ୍ତି।

ପରିସୀମନ ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ

ସରକାରଙ୍କ ଚେଷ୍ଟା ସେହି ଦଳଗୁଡ଼ିକର ସମର୍ଥନ ଜୁଟାଇବା, ଯେଉଁମାନେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନ୍ୟୁଟ୍ରାଲ କିମ୍ବା ବିରୋଧୀଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି। ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି ଯେ, ଡିଏମକେ (DMK) ଏବଂ ଅନ୍ୟ କେତେକ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଉପରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ରହିଛି। ଯଦିଓ ପେପର ଲିକ୍ ଭଳି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନ ବେଶ ଆକ୍ରାମକ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସରକାର କୌଣସି ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍କୁ ଗୃହକୁ ସେତେବେଳେ ଆଣିବାକୁ ଚାହିଁବେ, ଯେତେବେଳେ ସଂଖ୍ୟାବଳକୁ ନେଇ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଶ୍ୱସ୍ତ ଥିବେ।

ସରକାରଙ୍କ ଉଚ୍ଚପଦସ୍ଥ ସୂତ୍ରରୁ ପ୍ରକାଶ ଯେ, ପରିସୀମନକୁ ନେଇ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଛି, ସଂଖ୍ୟାବଳ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟତଃ ପୂରଣ ହୋଇସାରିଛି, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ କେବେ ଲାଗୁ କରାଯିବ ସେ ନେଇ ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଶୀଘ୍ର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ।

ସରକାର କ’ଣ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପରିସୀମନ ବିଲ୍ ଆଗତ କରିବେ?

ଅନ୍ୟପଟେ FCRA ସମେତ କେତେକ ଅନ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଲ୍ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମୁହାଁମୁହିଁ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ତେଣୁ ସଂସଦର ଶେଷ କିଛି ଦିନ ରାଜନୈତିକ ଏବଂ ସଂସଦୀୟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି।

ମୌସୁମୀ ଅଧିବେଶନର ଏବେ ମାତ୍ର ୯ ଦିନ ବାକି ଅଛି। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—ମୋଦୀ ସରକାର ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତର ସମୀକରଣ ହାସଲ କରି ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ପରିସୀମନ ଭଳି ଐତିହାସିକ ବିଲ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ସଂସଦରେ ପାରିତ କରାଇ ପାରିବେ, ନା ଏହି ଦୁଇଟି ବିଲ୍ ପୁଣି ଥରେ ଅପେକ୍ଷା ତାଲିକାକୁ ଚାଲିଯିବ? ଏହାର ଉତ୍ତର ଆସନ୍ତା ସୋମବାରଠାରୁ ସଂସଦର ଆଗାମୀ ଦିନଗୁଡ଼ିକରେ ମିଳିବ।