ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନୂଆ ଧମକ ଯୋଗୁଁ ଔଷଧ ବଜାରରେ ଚହଳ ପଡ଼ିଯାଇଛି। ସେ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପରେ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ଉପରେ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଟ୍ୟାରିଫ୍ (ଶୁଳ୍କ) ଲଗାଇବାକୁ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ଘୋଷଣା ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୮ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଲାଗିବ ନାହିଁ। ତା’ପରେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ୧୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଏବଂ ୨୦୨୯ ପରେ କିମ୍ବା ୨୦୩୦ ରୁ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଲାଗିବ। ଅର୍ଥାତ୍, ଦୁଇ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ସଙ୍କଟ ନାହିଁ। ଏହା ଏକ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରିବାର ରଣନୀତି ଭଳି ମନେହୁଏ, କାରଣ ଯେତେବେଳେ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଲଗାଇବାର ସମୟ ଆସିବ, ସେତେବେଳେ ଟ୍ରମ୍ପ ଆଉ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନଥିବେ।
ଆସନ୍ତୁ, ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଏହି ନୂଆ ଘୋଷଣା ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ବୁଝିବା ଯେ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ବଜାରର ପ୍ରକୃତ ବାଦଶାହ କିଏ? ଭାରତ ନା ଚୀନ୍? ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଧମକର କେତେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?
ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧଗୁଡ଼ିକ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ମେରୁଦଣ୍ଡ। ଏଗୁଡ଼ିକ ବ୍ରାଣ୍ଡେଡ୍ ଔଷଧ ଭଳି ସମାନ ସକ୍ରିୟ ଉପାଦାନ ଥିବା ଔଷଧ, କିନ୍ତୁ ଏହାର ଦାମ୍ ବହୁତ କମ୍ ଥାଏ। ଆମେରିକା, ୟୁରୋପ, ଆଫ୍ରିକା ଏବଂ ଏସିଆର କୋଟି କୋଟି ରୋଗୀ ଏହା ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ଏହି ବଜାରରେ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ଦୁଇଟିଯାକ ବଡ଼ ଖେଳାଳି। କିନ୍ତୁ ଦୁହିଁଙ୍କ ଶକ୍ତି ଅଲଗା ଅଲଗା। ଭାରତ ପ୍ରସ୍ତୁତ (ତଆରି) ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ମାମଲାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଚୀନ୍ କଚ୍ଚା ମାଲ୍ (କଞ୍ଚାମାଲ) ଏବଂ ଔଷଧ ତିଆରି ହେଉଥିବା ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥରେ ଆଗରେ ରହିଛି। ତେଣୁ ଦୁହିଁଙ୍କର ନିଜସ୍ୱ ଶକ୍ତି ରହିଛି। କଥାଟି କେବଳ ନିର୍ଭରଶୀଳତାରୁ ବହୁତ ଆଗରେ।
ପ୍ରସ୍ତୁତ ଔଷଧ ଦୁନିଆରେ ଭାରତର ଶକ୍ତି
ଭାରତକୁ ପ୍ରାୟତଃ ‘ଫାର୍ମାସୀ ଅଫ୍ ଦି ୱାର୍ଲ୍ଡ’ (ବିଶ୍ୱର ଔଷଧାଳୟ) କୁହାଯାଏ। ଏହାର ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି ଶସ୍ତା ଏବଂ ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧର ବିପୁଳ ଉତ୍ପାଦନ। ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଟାବଲେଟ୍, କ୍ୟାପସୁଲ୍, ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ୍, ସିରପ୍ ଏବଂ ଅନେକ ଜଟିଳ ଔଷଧ ତିଆରି କରି ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ପଠାନ୍ତି। ଆମେରିକା ହେଉଛି ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିଦେଶୀ ବଜାର। ତାଜା ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଆମେରିକାକୁ ଭାରତର ଫାର୍ମା ରପ୍ତାନି ପ୍ରାୟ ୯.୭ ଅରବ (ବିଲିୟନ୍) ଡଲାର ଥିଲା। ଏହା ଭାରତର ମୋଟ ବିଶ୍ୱ ଔଷଧ ରପ୍ତାନିର ପ୍ରାୟ ୩୮ ପ୍ରତିଶତ। ଆମେରିକୀୟ ବଜାରରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧରେ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ଅଂଶଗ୍ରହଣ ବହୁତ ବଡ଼।
ଏକ ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ ଏହା ପ୍ରାୟ ୪୭ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ। ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ପାଖରେ ଆମେରିକାର ‘ଫୁଡ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଡ୍ରଗ୍ ଆଡମିନିଷ୍ଟ୍ରେସନ୍’ (US FDA) ର ମଞ୍ଜୁରୀପ୍ରାପ୍ତ ଅନେକ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦ ରହିଛି। ଏହି ମଞ୍ଜୁରୀ ପାଇବା ସହଜ ନୁହେଁ। ଗୁଣବତ୍ତା, ରେକର୍ଡ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରକ୍ରିୟାର କଡ଼ା ଯାଞ୍ଚ ହୋଇଥାଏ। ସନ୍ ଫାର୍ମା, ଡକ୍ଟର ରେଡ୍ଡୀଜ୍, ସିପ୍ଲା, ଲ୍ୟୁପିନ୍, ଅରବିନ୍ଦୋ ଫାର୍ମା ଏବଂ ଜାଇଡସ୍ ଭଳି କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଆମେରିକା ବଜାରରେ ଦୀର୍ଘ ଦିନରୁ କାର୍ଯ୍ୟରତ। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ଅନେକ କମ୍ପାନୀର ଆମେରିକାରେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ କେନ୍ଦ୍ର ରହିଛି, ଯାହା ଆଗକୁ ଯାଇ ବହୁତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପାରେ।
ଚୀନ୍ର ପ୍ରକୃତ ଶକ୍ତି ହେଉଛି କଞ୍ଚାମାଲ
ଚୀନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ବଜାରରେ ଭାରତ ଭଳି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଔଷଧ ଶିଳ୍ପର ମୂଳ ସପ୍ଲାଇ ଚେନ୍ରେ (ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା) ତାହାର ପକ୍କଡ଼ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଦୃଢ଼। ଔଷଧ ତିଆରି ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଥିବା ସକ୍ରିୟ ରାସାୟନିକ ଉପାଦାନଗୁଡ଼ିକରେ ଚୀନ୍ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ଏହି ଉପାଦାନଗୁଡ଼ିକୁ ଆକ୍ଟିଭ୍ ଫାର୍ମାସ୍ୟୁଟିକାଲ୍ ଇଙ୍ଗ୍ରେଡିଏଣ୍ଟସ୍ (API) କୁହାଯାଏ। ଭାରତର ଅନେକ ଔଷଧ କମ୍ପାନୀ API ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରାସାୟନିକ ଇନପୁଟ୍ ଚୀନ୍ରୁ କିଣିଥାନ୍ତି। ରିପୋର୍ଟରେ ଦାବି କରାଯାଏ ଯେ ଭାରତର ରାସାୟନିକ API ଆବଶ୍ୟକତାର ପ୍ରାୟ ୭୦ ପ୍ରତିଶତ ଅଂଶ ଚୀନ୍ ସହ ଜଡ଼ିତ। ଏହା ହିଁ ଚୀନ୍ର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶକ୍ତି।
ଭାରତ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଔଷଧ ତିଆରି କରେ, ଚୀନ୍ ତା’ର ଅନେକ ଜରୁରୀ କଞ୍ଚାମାଲ ଯୋଗାଇଥାଏ। ଯଦି ଚୀନ୍ରୁ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ, ତେବେ ଭାରତରେ ଉତ୍ପାଦନ ଖର୍ଚ୍ଚ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ। ତେଣୁ ଚୀନ୍କୁ କେବଳ ଭାରତର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଭାବିବା ଅଧୁରା ବୁଝାମଣା ହେବ। ଚୀନ୍ ଅନେକ ଦିଗରୁ ଭାରତୀୟ ଔଷଧ ଶିଳ୍ପର ମୁଖ୍ୟ ଯୋଗାଣକାରୀ (ସପ୍ଲାୟର) ମଧ୍ୟ।
ତା’ହେଲେ ପ୍ରକୃତ ବାଦଶାହ କିଏ?
ଯଦି ପ୍ରଶ୍ନ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧର, ତେବେ ଭାରତର ଅଗ୍ରଗତି ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଉଛି। ଭାରତ କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚରେ ବିପୁଳ ପରିମାଣର ଔଷଧ ତିଆରି କରିପାରିବ। ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ୟୁରୋପୀୟ ନିୟମାବଳୀ ଥିବା ବଜାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚ ରଖିଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କର ଫାଇଲିଂ, ଗୁଣବତ୍ତା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଏବଂ ରପ୍ତାନି ନେଟୱାର୍କ ସୁଦୃଢ଼। କିନ୍ତୁ ଯଦି ପ୍ରଶ୍ନ ଔଷଧ ଶିଳ୍ପର ଭିତ୍ତିଭୂମିର, ତେବେ ଚୀନ୍ର ଭୂମିକା ଅଧିକ ବଡ଼। API, ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ଏବଂ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକରେ ଚୀନ୍ର କ୍ଷମତା ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ରଣନୈତିକ ଆହ୍ୱାନ। ସରଳ ଭାଷାରେ କହିଲେ, ଭାରତ ଔଷଧ ତିଆରି ଓ ବିକ୍ରିରେ ଆଗରେ ଥିବାବେଳେ ଚୀନ୍ ଔଷଧର ଜରୁରୀ କଞ୍ଚାମାଲ ଦେବାରେ ସୁଦୃଢ଼। ଭାରତ ରୋଗୀ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚେ, ଚୀନ୍ ଉତ୍ପାଦନର ମୂଳରେ ବସିଛି। ଏହି ମୁକାବିଲାରେ ଭାରତକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଔଷଧ ବଜାରର ବାଦଶାହ କୁହାଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ସେ ନିଜ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ନୁହେଁ।
ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନୂଆ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଧମକର ଭାରତ ଉପରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?
ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଧମକର ଭାରତ ଉପରେ ତୁରନ୍ତ ବହୁତ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ଦୁଇ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରପ୍ତାନି ସ୍ୱାଭାବିକ ଚାଲିବ। ତା’ପରେ ଚିତ୍ର ବଦଳିପାରେ, କାରଣ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ବହୁତ ଅଧିକ। ଆମେରିକୀୟ ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, ୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୬ ରୁ ଆଗାମୀ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ଉପରେ ଶୂନ୍ୟ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ରହିବ। ଏହାପରେ ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପାଇଁ ୧୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଶୁଳ୍କ ଲଗାଯିବ। ପରେ ଏହାକୁ ବଢ଼ାଇ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ କରାଯାଇପାରେ। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଔଷଧ ଉତ୍ପାଦନକୁ ଆମେରିକା ଭିତରକୁ ନେବା। ଆମେରିକା ପ୍ରଶାସନ ଚାହୁଁଛି ଯେ ବିଦେଶୀ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଆମେରିକାରେ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ଲଗାନ୍ତୁ ଏବଂ ସେହିଠାରେ ଉତ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ। ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମିକ ଯୋଜନା।
ଏହି ଧମକର ଚୀନ୍ ଉପରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?
ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟ ଏହି ନୀତି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଚୀନ୍ର ପ୍ରଭାବ ଭାରତଠାରୁ ଅଲଗା ହେବ। ଚୀନ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଔଷଧ ବଦଳରେ API ଏବଂ ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥର ଯୋଗାଣରେ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯଦି ଆମେରିକୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଔଷଧ ଉତ୍ପାଦନ ଆମେରିକାରେ ବଢ଼ାନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ API ର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିବ। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଚୀନ୍ର ସପ୍ଲାଇ ଚେନ୍ ଭୂମିକା ବଜାୟ ରହିପାରେ। ହଁ, ଆମେରିକା ଏବଂ ଭାରତ ଦୁହେଁ ଚୀନ୍ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମାଇବାର ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ତୀବ୍ର କରିପାରନ୍ତି।
ଭାରତ ସାମ୍ନାରେ ସୁଯୋଗ ଏବଂ ଆହ୍ୱାନ
• ଭାରତ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ସୁଯୋଗ ମଧ୍ୟ। ଭାରତ API ଉତ୍ପାଦନ ବଢ଼ାଇ ଚୀନ୍ରୁ ଆସୁଥିବା କଞ୍ଚାମାଲର ବିକଳ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରିବ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଘରୋଇ ଶିଳ୍ପ ମଜବୁତ୍ ହେବ। ଭାରତକୁ ଆଗାମୀ ଦୁଇ ବର୍ଷ କେବଳ ଅପେକ୍ଷା କରି ବିତାଇବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ତାକୁ ଅନେକ ଦିଗରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ କାମ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
• ପ୍ରଥମ: ଆମେରିକାରେ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ପ୍ୟାକେଜିଂ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ହେବ।
• ଦ୍ୱିତୀୟ: API ପାଇଁ ଚୀନ୍ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମାଇବାକୁ ହେବ।
• ତୃତୀୟ: ୟୁରୋପ, ଆଫ୍ରିକା, ଲାଟିନ୍ ଆମେରିକା ଏବଂ ଏସିଆରେ ନୂଆ ବଜାର ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ହେବ।
• ଚତୁର୍ଥ: ଜଟିଳ ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧ ଏବଂ ବାୟୋସିମିଲାର୍ ଭଳି ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ୟଯୁକ୍ତ ଉତ୍ପାଦ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ହେବ।
ଭାରତର ଶକ୍ତି ହେଉଛି କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ବିପୁଳ ଉତ୍ପାଦନ କ୍ଷମତା, କିନ୍ତୁ ଭବିଷ୍ୟତରେ କେବଳ ଶସ୍ତା ଔଷଧ ଯଥେଷ୍ଟ ହେବନାହିଁ। ସପ୍ଲାଇ ଚେନ୍ର ମଜବୁତୀ, କଞ୍ଚାମାଲରେ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳତା ଏବଂ ନୂଆ ବଜାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିବା ମଧ୍ୟ ଜରୁରୀ ହେବ।
ସରଳ ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ, ଜେନେରିକ୍ ଔଷଧର ପ୍ରସ୍ତୁତ ବଜାରରେ ଭାରତର ଆଧିପତ୍ୟ ରହିଛି। ଚୀନ୍ କଞ୍ଚାମାଲ ଯୋଗାଣରେ ମଜବୁତ୍। ତେଣୁ ଏହି ଶିଳ୍ପର ପ୍ରକୃତ ବାଦଶାହ ଏବେ ଭାରତ, କିନ୍ତୁ ତା’ର ଗାଦି ତଳେ ଚୀନ୍ର ସପ୍ଲାଇ ଚେନ୍ର ସାହାରା ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଧମକ ଭାରତ ପାଇଁ ତୁରନ୍ତ ସଙ୍କଟ ନୁହେଁ। ଦୁଇ ବର୍ଷର ସମୟ ଏକ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱାସନା। କିନ୍ତୁ ୧୦୦ ଏବଂ ୨୦୦ ପ୍ରତିଶତ ଟ୍ୟାରିଫ୍ ଲାଗୁ ହେଲେ, ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ଆମେରିକୀୟ ବଜାର ପାଇଁ ନୂଆ ରଣନୀତି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ।