ପ୍ରୟାଗରାଜ: ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ଆହ୍ଲାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ ବୁଧବାର ଦିନ ଜଣେ ନାବାଳକର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣାଣି କରିଛନ୍ତି। ହାଇକୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଶିକ୍ଷାଗତ ଦସ୍ତାବିଜ ହେଉଛି ଜଣେ ନାବାଳକର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦସ୍ତାବିଜ। ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ କିମ୍ବା ଅସ୍ପଷ୍ଟତା ଥିଲେ ହିଁ ହାଡ଼ ପରୀକ୍ଷା ମାଧ୍ୟମରେ ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇପାରିବ। ହାଡ଼ ପରୀକ୍ଷା ଦ୍ୱାରା ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାରେ ଦୁଇ ବର୍ଷର ତ୍ରୁଟି ହୋଇପାରେ। ନାବାଳକକୁ ଲାଭ ଦେଇପାରେ। ହାଇକୋର୍ଟର ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଜଣେ ନାବାଳକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିବା ଏକ ସମୀକ୍ଷା ଆବେଦନ ଉପରେ ଆସିଛି। ନାବାଳକର ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ପାଇଁ ଉପସ୍ଥାପିତ ଶିକ୍ଷାଗତ ପ୍ରମାଣପତ୍ରକୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେ କରି ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲାଭଦାୟକ ହୋଇପାରେ।
ଆହ୍ଲାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟ ନାବାଳକର ବୟସ ସହିତ ଜଡିତ ଏକ ମାମଲାରେ ପ୍ରୟାଗରାଜର ଜୁଭେନାଇଲ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ବୋର୍ଡ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଏକ ଆଦେଶକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି। ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ମାମଲାର ପୁନର୍ବିଚାର ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି। ଜଷ୍ଟିସ୍ ଜୟ ପ୍ରକାଶ ତିୱାରୀ ନାବାଳକର ସମୀକ୍ଷା ଆବେଦନର ଶୁଣାଣି କରି ଏହି ଆଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ମାମଲାଟି ପୂର୍ବତନ ନାବାଳକ ବନାମ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଜଡିତ। ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଓକିଲ ନାଜିଆ ନଫିସ୍ ଯୁକ୍ତି ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି। ଅତିରିକ୍ତ ସରକାରୀ ଓକିଲ ରାଜୀବ କୁମାର ରାଜ୍ୟ ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣ କୁମାର ମିଶ୍ର ବିରୋଧୀ ପକ୍ଷର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଥିଲେ।
ମାମଲାର ବିବରଣୀରୁ ଜଣାଯାଏ, ଫେବୃଆରୀ ୧୬, ୨୦୨୩ରେ ପ୍ରୟାଗରାଜର ଫାଫାମାଉ ପୋଲିସ ଷ୍ଟେସନରେ ଏକ ଏଫଆଇଆର ରୁଜୁ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ନାମ ଏବଂ ଜଣେ ଅଜ୍ଞାତ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଥିଲା। ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ନାମ ଏଫଆଇଆରରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇନଥିଲା। ତଦନ୍ତ ସମୟରେ ଜଣେ ସହ-ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ବୟାନ ଆଧାରରେ ତାଙ୍କ ନାମ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଆବେଦନକାରୀ ନାବାଳକ ଘୋଷଣା ପାଇଁ ଏକ ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ସ୍କୁଲ ସାର୍ଟିଫିକେଟ ଆଧାରରେ, ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ତାରିଖ ଜାନୁଆରୀ ୧, ୨୦୦୬ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା।
ଜୁଭେନାଇଲ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ବୋର୍ଡ, ସ୍କୁଲ ସାର୍ଟିଫିକେଟକୁ ସନ୍ଦେହଜନକ ବୋଲି ଜାଣି ହାଡ଼ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପରୀକ୍ଷାରୁ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ବୟସ ୧୮ ରୁ ୨୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଜଣାପଡ଼ିଥିଲା। ମୁଖ୍ୟ ଚିକିତ୍ସା ଅଧିକାରୀ ତାଙ୍କ ବୟସ ୧୯ ବର୍ଷ ବୋଲି ଆକଳନ କରିଥିଲେ। ଏହା ଉପରେ ଆଧାର କରି, ଜୁନ୍ ୨୮, ୨୦୨୩ ରେ ଜୁଭେନାଇଲ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ବୋର୍ଡ, ତାଙ୍କୁ ଘଟଣା ତାରିଖରେ ପ୍ରାପ୍ତବୟସ୍କ ବୋଲି ବିବେଚନା କରି ତାଙ୍କୁ ନାବାଳକ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ଆବେଦନକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲା। ଏହି ଆଦେଶକୁ ସେସନ୍ସ କୋର୍ଟ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ।
ନିମ୍ନ ଅଦାଲତର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଆଲ୍ଲାହାବାଦ ହାଇକୋର୍ଟରେ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରାଯାଇଥିଲା। ହାଇକୋର୍ଟ କହିଥିଲେ ଯେ, ଜୁଭେନାଇଲ୍ ଜଷ୍ଟିସ୍ ଆକ୍ଟ, ୨୦୧୫ର ଧାରା ୯୪(୨) ଅନୁଯାୟୀ, ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାରେ ସ୍କୁଲ ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍ କିମ୍ବା ମାଟ୍ରିକ୍ ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍କୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। କେବଳ ଏହି ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକର ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ଡାକ୍ତରୀ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇପାରିବ। କୋର୍ଟ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ହାଡ଼-ଆଧାରିତ ପରୀକ୍ଷା ବୟସ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାର ଏକ ସଠିକ୍ ଉପାୟ ନୁହେଁ, ଯାହାର ତ୍ରୁଟି ଦୁଇ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇପାରେ। ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ଅନେକ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି ଏହା କୁହାଯାଇଛି ଯେ ସୀମାନ୍ତ ମାମଲାରେ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କୁ ସନ୍ଦେହର ଲାଭ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ।
ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ପାକିସ୍ତାନ ଏକ ଦୃଢ଼ ସ୍ଥିତିରେ ଅଛି