କଣ ଆପଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେଲୁନ୍ ରେ ଚୁଟି କାଟିବା ସମୟରେ ନିଦ ମାଡ଼ିଥାଏ? ଯଦି ଏପରି ହେଉଛି, ତେବେ ଆପଣ ଏକା ନୁହଁନ୍ତି। ଏହା ଏକ ସାଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯାହା ଅଧିକାଂଶ ଲୋକଙ୍କ ସହ ଘଟିଥାଏ। ଏହା ପଛରେ ମଧ୍ୟ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଜ୍ଞାନ ରହିଛି, ଯାହା ଦର୍ଶାଏ ଯେ କିଭଳି ମୁଣ୍ଡରେ ହାଲୁକା ହାତର ସ୍ପର୍ଶ, କାଞ୍ଚି ଏବଂ ପାନିଆର ମୁଭ୍ମେଣ୍ଟ (ଚଳନ) ମଣିଷକୁ ନିଦ ଆଣିବାର କାରଣ ସାଜିଥାଏ। ଜାଣନ୍ତୁ ଏପରି କାହିଁକି ହୁଏ।

ଚୁଟି କାଟିବା ଏକ ସାଧାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା, କିନ୍ତୁ କଣ ଆପଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଚୁଟି କାଟିବା ସମୟରେ ନିଦ ଆସିଥାଏ? ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ପ୍ରାୟତଃ ଏହି ବିଷୟଟି ଆଲୋଚନାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ପାଲଟିଥାଏ। ଏହାକୁ ନେଇ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମତ ଦିଆଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଏହା ପଛରେ ଏକ ବୈଜ୍ଞାନିକ କାରଣ ଅଛି, ଯାହା ହେୟାର୍ କଟିଙ୍ଗ୍ ସମୟରେ ନିଦ ଆସିବାର କାରଣ ସାଜିଥାଏ। ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି ଯେ ଏପରି କାହିଁକି ହୁଏ, ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏହାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତର।

ମଣିଷର ଚୁଟି ଯେଉଁ ସ୍କାଲ୍ପ (ମୁଣ୍ଡର ଚର୍ମ) ସହ ଜଡ଼ିତ, ତାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସେନ୍ସିଟିଭ୍ ବା ସ୍ପର୍ଶକାତର ହୋଇଥାଏ। ସେଠାରେ ହାତ ବା ପାନିଆ ବାଜିବା ମାତ୍ରେ ତୁରନ୍ତ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିଥାଏ। ସ୍କାଲ୍ପରେ ସ୍ନାୟୁଗୁଡ଼ିକର (Nerves) ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜାଲ ରହିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ଏହାକୁ କେହି ହାଲୁକା ହାତରେ ସ୍ପର୍ଶ କରେ, ସେତେବେଳେ ବହୁତ ଆରାମ ମିଳିଥାଏ ଏବଂ ଏହାର ସରାସରି ପ୍ରଭାବ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ସହିତ ଶରୀରରେ ଅନେକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟେ ଯାହା ନିଦ ଆସିବାର କାରଣ ହୋଇଥାଏ।

ଚୁଟି କାଟିବା ସମୟରେ କାହିଁକି ନିଦ ଆସେ?

ସ୍କାଲ୍ପ ଉପରେ କାଞ୍ଚିର ମୁଭ୍ମେଣ୍ଟ ହେଉ କିମ୍ବା ପାନିଆର, ଏହା ମୁଣ୍ଡକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆରାମ ଦେବାର କାମ କରିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ଆପଣ ଏହି ଆରାମ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଶରୀରରେ ଭଲ ହର୍ମୋନ୍ଗୁଡ଼ିକର ସଞ୍ଚାଳନ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ।

ସ୍କାଲ୍ପର ମସାଜ୍ କିମ୍ବା ସେଠାରେ ହାତର ଚଳନ ହେବା ଦ୍ୱାରା ମସ୍ତିଷ୍କ ଡୋପାମାଇନ୍ (Dopamine), ସେରୋଟୋନିନ୍ ଏବଂ ଅକ୍ସିଟୋସିନ୍ ଭଳି କେମିକାଲ୍ ବା ରସାୟନ ଛାଡ଼ିଥାଏ, ଯାହା ମୁଡ୍କୁ ଭଲ କରିଥାଏ। ଏହା ସହିତ ମାନସିକ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ାଉଥିବା ଷ୍ଟ୍ରେସ୍ ହର୍ମୋନ୍ 'କର୍ଟିସୋଲ୍' ର ସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଇଥାଏ। ଅର୍ଥାତ୍ ସରଳ ଭାଷାରେ ବୁଝିବାକୁ ଗଲେ, ଚୁଟି କାଟିବା ସମୟରେ ଯେତେବେଳେ ଏହାର ଲମ୍ବ କମିଥାଏ, ସେତେବେଳେ ମସ୍ତିଷ୍କ ଖୁସି ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ରସାୟନରେ ଭରିଯାଏ ଏବଂ ଶରୀର ଆରାମ ପାଇବା ଯୋଗୁଁ ନିଦ ଆସିବାକୁ ଲାଗେ।

ଏହା ମଧ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ କାରଣ

ମଣିଷ ଶରୀରରେ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ସ୍ନାୟୁ ପ୍ରଣାଳୀ ଥାଏ। ଗୋଟିଏ ନର୍ଭସ ସିଷ୍ଟମ ବିପଦ ସମୟରେ ଦୌଡ଼ିବା କିମ୍ବା ଲଢ଼ିବା ସ୍ଥିତି ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିଥାଏ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଦ୍ୱିତୀୟ ସିଷ୍ଟମଟି ଆରାମ ଏବଂ ହଜମ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପାଇଁ କାମ କରେ। ଏହାକୁ ପାରାସିମ୍ପାଥେଟିକ୍ ନର୍ଭସ ସିଷ୍ଟମ କୁହାଯାଏ। ଯେତେବେଳେ ଭଣ୍ଡାରୀର ହାତର ଚଳନ ଏହି ନର୍ଭସ ସିଷ୍ଟମକୁ ଆକ୍ଟିଭ୍ (ସକ୍ରିୟ) କରିଦିଏ, ସେତେବେଳେ ଶରୀର 'ରେଷ୍ଟ ଆଣ୍ଡ ଡାଇଜେଷ୍ଟ'  ମୋଡ୍କୁ ଚାଲିଯାଏ। ହୃଦ୍ସ୍ପନ୍ଦନ ସାମାନ୍ୟ ଧୀମା ହୋଇଯାଏ, ମାଂସପେଶୀଗୁଡ଼ିକ ଶିଥିଳ ହେବାକୁ ଲାଗନ୍ତି ଏବଂ ନିଦର ଅନୁଭୂତି ହୁଏ।

କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ଏହି ସକାରାତ୍ମକ ସ୍ପର୍ଶ 'ଅକ୍ସିଟୋସିନ୍' ହର୍ମୋନ୍ ରିଲିଜ୍ କରିଥାଏ। ଏହା ସିଧାସଳଖ ନିଦ ଆଣେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଶରୀରରେ ଏଭଳି ପରିବେଶ ନିଶ୍ଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରେ ଯାହା ନିଦ୍ରା ଆଣିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥାଏ।

ନିଦ ଆସିବା ଏହି କଥାର ପ୍ରମାଣ ଯେ ଆପଣ ଯେଉଁ ପରିବେଶରେ ଅଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁରକ୍ଷିତ ଏବଂ କମ୍ଫର୍ଟେବଲ୍ (ଆରାମଦାୟକ) ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି। ଏହା କୌଣସି ଦୁର୍ବଳତା ନୁହେଁ, ବରଂ ଶରୀରର ଏକ ସ୍ୱାଭାବିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା। ତେଣୁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଯେତେବେଳେ ଆପଣଙ୍କ ସହ ଏପରି ହେବ, ତେବେ ଭାବିବେ ନାହିଁ ଯେ ଶରୀରରେ କୌଣସି ଦୁର୍ବଳତା କିମ୍ବା ନକାରାତ୍ମକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି; ଏହା ଏକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯାହା ଆପଣଙ୍କ ମସ୍ତିଷ୍କ ଏବଂ ଶରୀରକୁ ଏକ ପ୍ରକାରର ମାଗଣା ଥେରାପି ପ୍ରଦାନ କରୁଛି। ଏହି କାରଣରୁ ବାଲ୍ କାଟିବା ପରେ ମୁଣ୍ଡର ମସାଜ୍ ନିଦ ଆସିବାର ସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇ ଦେଇଥାଏ। ଆସନ୍ତାଥର ଯେତେବେଳେ ବାଲ୍ କଟାଇବେ, ସେତେବେଳେ ନିଜେ ଏହାକୁ ଥରେ ଅନୁଭବ କରି ଦେଖନ୍ତୁ, ପାର୍ଥକ୍ୟ ନିଶ୍ଚୟ ବୁଝିପାରିବେ।