ଭାରତ ନିଜର ସ୍ୱଦେଶୀ ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଆଉ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ଅରିହନ୍ତ-କ୍ଲାସର ଚତୁର୍ଥ ତଥା ଶେଷ ପରମାଣୁ ବାଲିଷ୍ଟିକ ମିସାଇଲ୍ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ S4* ର ଆଡଭାନ୍ସ ସି ଟ୍ରାଏଲ୍ ଲଞ୍ଚ କରାଯାଇଛି। ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ INS Arisudan ନାମ ଦିଆଯିବ। ଏହି ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ବର୍ତ୍ତମାନ ସାମୁଦ୍ରିକ ପରୀକ୍ଷଣ (Sea Trials) ଦେଇ ଗତି କରୁଛି ଏବଂ ଏହାକୁ ୨୦୨୭ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତୀୟ ନୌସେନାରେ ସାମିଲ କରାଯିବ।
‘ଅରିସୁଦନ’ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି। ଏହି ନାମକରଣ ପରମ୍ପରା ପୂର୍ବର ବୁଡ଼ାଜାହାଜ INS Arihant, INS Arighat ଏବଂ INS Aridhaman ଭଳି ହିଁ ରଖାଯାଇଛି।
୧. ସି-ଟ୍ରାଏଲ୍ (Sea Trials)ର ଆଡଭାନ୍ସ ଷ୍ଟେଜ୍
ବିଶାଖାପାଟଣା ଶିପ୍ ବିଲ୍ଡିଂ ସେଣ୍ଟର (SBC)ରୁ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ର ଶେଷ ସପ୍ତାହରେ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରିବା ପରେ, INS Arisudan ବର୍ତ୍ତମାନ ଗଭୀର ସମୁଦ୍ରରେ ନିଜର ଆଡଭାନ୍ସ ସି-ଟ୍ରାଏଲ୍ସ (ସାମୁଦ୍ରିକ ପରୀକ୍ଷଣ) ଦେଇ ଗତି କରୁଛି। ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହାର ପ୍ରୋପଲସନ୍, ରଡାର୍ ଏବଂ ସୋନାର୍ ସିଷ୍ଟମର କଡ଼ା ମାନଦଣ୍ଡରେ ପରୀକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି।
୨. ୨୦Custom ବର୍ଷର ଆରମ୍ଭରେ କମିଶନିଂ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି
ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, INS Arisudanକୁ ୨୦୨୭ର ଆରମ୍ଭରେ (କିମ୍ବା ୨୦୨୬ର ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା) ଭାରତୀୟ ନୌସେନାରେ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ସାମିଲ (Commission) କରାଯିବ। ନିକଟରେ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୬ରେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ INS Aridhaman (S4)କୁ ଗୋପନୀୟ ଭାବେ ନୌସେନାରେ ସାମିଲ କରାଯିବା ପରେ, ଏବେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫୋକସ୍ ଏହି ଚତୁର୍ଥ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ଉପରେ ରହିଛି।
୩. ‘କଣ୍ଟିନ୍ୟୁଅସ୍ ଏଟ୍-ସି ଡିଟରେନ୍ସ’ (CASD)ର ଲକ୍ଷ୍ୟ
INS Arisudan ନୌସେନାରେ ସାମିଲ ହେବା ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ଗେମ୍-ଚେଞ୍ଜର ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ପାଖରେ ୪ଟି ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ (Arihant, Arighat, Aridhaman ଏବଂ Arisudan) ହୋଇଯିବ, ସେତେବେଳେ ଭାରତ ସମୁଦ୍ରରେ Continuous At-Sea Deterrent (CASD)ର ମାନ୍ୟତା ହାସଲ କରିବ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଭାରତର ଅତିକମରେ ଗୋଟିଏ ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ସର୍ବଦା ପରମାଣୁ ମିସାଇଲ୍ ସହ ସମୁଦ୍ରର ଗଭୀରତାରେ ପଦଯାତ୍ରା (ଗସ୍ତ) କରୁଥିବ, ଯେତେବେଳେ କି ବାକି ବୁଡ଼ାଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ମରାମତି, ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କିମ୍ବା ଟ୍ରେନିଂ ରୋଟେସନ୍ରେ ଥିବେ।
INS Arisudanର ଶକ୍ତି ଏବଂ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ:
• ଅଧିକ ମାରାତ୍ମକ: ଏହି ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ଏହାର ପୂର୍ବ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ (Arihant ଏବଂ Arighat) ତୁଳନାରେ ଅନେକ ଗୁଣା ଅଧିକ ମାରାତ୍ମକ ଏବଂ ବଡ଼।
• ‘ଅରିହନ୍ତ-ଷ୍ଟ୍ରେଚ୍’ ଡିଜାଇନ୍: ଏହା INS Arihant ଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୧୦ ମିଟର ଅଧିକ ଲମ୍ବା, ଯାହାଫଳରେ ଏହାର ଓଜନ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ପ୍ରାୟ ୭,୦୦٠ ଟନ୍ ହୋଇଯାଇଛି।
• ଦୁଇଗୁଣା ମାରକ କ୍ଷମତା: ଏଥିରେ ଭର୍ଟିକାଲ୍ ଲଞ୍ଚ ସିଷ୍ଟମ୍ (VLS)ର ୮ଟି ମିସାଇଲ୍ ଟ୍ୟୁବ୍ ରହିଛି (ପୂର୍ବ ବୁଡ଼ାଜାହାଜଗୁଡ଼ିକରେ କେବଳ ୪ଟି ଥିଲା)। ଏହା ଏକାସଙ୍ଗେ ୮ଟି ମାରାତ୍ମକ K-4 ମିସାଇଲ୍ (ଦୂରତା: ୩,୫୦୦ କିମି) କିମ୍ବା ୨୪ଟି K-15 ସାଗରିକା ମିସାଇଲ୍ (ଦୂରତା: ୭୫୦ କିମି) ବହନ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ।
• ୮୦%ରୁ ଅଧିକ ସ୍ୱଦେଶୀ: ଏହି ବୁଡ଼ାଜାହାଜରେ ୮୦%ରୁ ଅଧିକ ପାର୍ଟସ୍ (ଉପକରଣ) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ମେଡ୍-ଇନ୍-ଇଣ୍ଡିଆ, ଯାହା ଭାରତର ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳତାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉଦାହରଣ।
• ନେକ୍ସଟ୍-ଜେନ୍ ରିଆକ୍ଟର: ଏଥିରେ ଅପଗ୍ରେଡେଡ୍ ୮୩ MWର ଏକ କମ୍ପାକ୍ଟ ଲାଇଟ୍-ୱାଟର ରିଆକ୍ଟର ଲାଗିଛି, ଯାହାର ‘ଅକାଉଷ୍ଟିକ ସିଗ୍ନେଚର’ (ଶବ୍ଦ) ବହୁତ କମ୍। ଏହି କାରଣରୁ ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷର ସୋନାର୍ ପାଇଁ ସମୁଦ୍ର ଗଭୀରରେ ଏହାକୁ ଖୋଜିବା ପ୍ରାୟ ଅସମ୍ଭବ ହେବ।
• ଏହି ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆସିବାକୁ ଥିବା ଅଧିକ ଆଡଭାନ୍ସ S5-କ୍ଲାସ ପରମାଣୁ ବୁଡ଼ାଜାହାଜ ଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଧାର ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ।
ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହାର ସି-ଟ୍ରାଏଲ୍ ଶେଷ ହେବା ମାତ୍ରେ, ଏହା ବିଶାଖାପାଟଣା ନିକଟରେ ନିର୍ମାଣ ହେଉଥିବା ନୌସେନାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁରକ୍ଷିତ ଏବଂ ଗୋପନୀୟ ବେସ୍ ‘INS Varsha’କୁ ନିଜର ସ୍ଥାୟୀ ହୋମପୋର୍ଟ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିପାରେ।