ଇସଲାମାବାଦ/କାବୁଲ: ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ପ୍ରତି ପାକିସ୍ତାନର ଶତ୍ରୁତା ବହୁତ ମହଙ୍ଗା ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେଉଛି। ପାକିସ୍ତାନୀ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ସହିତ ଉତ୍ତେଜନା ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆର୍ଥିକ ଆଘାତ ଦେଇଛି। ଏହା ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟର ସଂଖ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରମାଣିତ, ଯାହା ଗତ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ୩୬୭ ନିୟୁତ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରକୁ ହ୍ରାସ ପାଇଛି, ଯାହା ୨୦୨୧ରେ ୫ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଥିଲା।

ପାକିସ୍ତାନୀ ଖବରକାଗଜ ଡନରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟ ୨୦୨୬ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ୨୦୨୧ ପୂର୍ବରୁ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୫ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ଥିଲା। ବାର୍ଷିକ ପ୍ରାୟ ୮୯,୦୦୦ କଣ୍ଟେନର ପରିବହନ କରାଯାଉଥିଲା। ତଥାପି, ଏହି ବର୍ଷ କଣ୍ଟେନର ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୧୧,୬୦୦କୁ ହ୍ରାସ ପାଇଛି।

୨୦୨୩ରେ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଦେଖିଛି, ୧୦୨,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ କଣ୍ଟେନର ପରିଚାଳନା କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ମୋଟ ବାଣିଜ୍ୟ ମୂଲ୍ୟ ୬.୭ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଏକ ଭୂମିବେଷ୍ଟିତ ଦେଶ ଭାବରେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ପୂର୍ବରୁ ପାକିସ୍ଥାନକୁ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ଏହା ଏକ ବିକଳ୍ପ ପରିବହନ ମାର୍ଗ ଭାବରେ ଇରାନକୁ ମୁହାଁଇଛି ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନୀ ବନ୍ଦରଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ କରିଛି।

ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ସହିତ ସାମରିକ ସଂଘର୍ଷ ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ରେ ତାର ସୀମା ବନ୍ଦ କରିଦେଇଛି, ଯାହା ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି। ତଥ୍ୟ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଏହି ହ୍ରାସ ସୀମା ବନ୍ଦ ହେବାର ବହୁ ପୂର୍ବରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଆସନ୍ତୁ ଯାଞ୍ଚ କରିବା ଏହି ହ୍ରାସ କିପରି ଘଟିଲା।

ଆଫଗାନିସ୍ତାନ-ପାକିସ୍ତାନ ପରିବହନ ହ୍ରାସ 

• ତାଲିବାନ କ୍ଷମତାକୁ ଫେରିବା ପରେ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଟ୍ କାର୍ଗୋ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଉନ୍ନତ ହୋଇଥିଲା। ୨୦୨୩ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ କଣ୍ଟେନର ପରିବହନ ୧୦୨,୮୮୬ କଣ୍ଟେନରକୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା, ଯାହାର ମୂଲ୍ୟ ୬.୭ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା 
• ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପରିବହନ ବାଣିଜ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇଥିଲା। ୨୦୨୪ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ ୫୪,୧୧୪ କଣ୍ଟେନର କାରବାର ହୋଇଥିଲା 
• ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷରେ କଣ୍ଟେନର ପରିବହନ ହ୍ରାସ ୪୨,୯୬୯କୁ ହ୍ରାସ ପାଇଲା, ଯାହାର ମୂଲ୍ୟ ୧.୩୬ ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଥିଲା 
• ଏହା ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ୨୦୨୬ରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। କଣ୍ଟେନର ସଂଖ୍ୟା ୧୧,୬୦୦କୁ ହ୍ରାସ ପାଇଛି 

ବାଣିଜ୍ୟ ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ଉଦ୍ଧୃତି ଦେଇ ଡନ୍ ରିପୋର୍ଟ କରିଛି ଯେ ସୀମା ବନ୍ଦ ହେବା ପରେ ତାଲିବାନ ବିକଳ୍ପ ରାସ୍ତା ଖୋଜି ନାହିଁ। ଏହା ପାକିସ୍ତାନୀ ବନ୍ଦର ଉପରେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ନିର୍ଭରତା ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ କାବୁଲର ରଣନୀତିର ଏକ ଅଂଶ। ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକରେ ଇରାନର ଚାବାହାର ବନ୍ଦର ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଛି, ଯାହା ପାକିସ୍ତାନର କରାଚୀ ବନ୍ଦରର ଏକ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ବିକଳ୍ପ ପ୍ରଦାନ କରେ। ଭାରତ ଚାବାହାର ବନ୍ଦର ବିକଶିତ କରିଛି, ଯାହା ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ମଧ୍ୟ ଏସୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ସଂଯୋଗକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରୁଛି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଗର୍ଭଧାରଣ ପରେ ଖୋଲିଲା ଗୁପ୍ତ କଥା; ଚକିତ କରିବ ନାବାଳିକାଙ୍କ କାହାଣୀ