ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆମେରିକା-ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ଯୋଗୁଁ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିବା ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ (Strait of Hormuz) ରେ ଭାରତ ନିଜର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ (ଉର୍ଜା ଆପୂର୍ତ୍ତି) ସଫଳତାର ସହ ଜାରି ରଖିଛି। ସରକାରଙ୍କ ସମନ୍ୱୟ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ରଣନୀତି ଆଧାରରେ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାର୍ଗ ଦେଇ ଗତି କରୁଛନ୍ତି।

ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ତିକ୍ତତା ହେତୁ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟତମ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତୈଳ ମାର୍ଗ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। ତେହେରାନ ଏବଂ ଓମାନ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ତୈଳ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ବହନ କରିଥାଏ। ଏହା ବନ୍ଦ ହେବା ଯୋଗୁଁ ଭାରତ ସମେତ ବିଶ୍ୱର ଅନେକ ଦେଶରେ ଇନ୍ଧନ ସଙ୍କଟ ଦେଖାଦେଇଛି। ତେବେ ଏହି ଉତ୍ତେଜନାମୂଳକ ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୀତି ଯୋଗୁଁ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ କୌଣସି ବାଧାବିଘ୍ନ ବିନା ଏହି ମାର୍ଗ ଦେଇ ଯାତାୟାତ କରୁଛନ୍ତି।

ଏଭଳି ସଙ୍କଟଜନକ ସ୍ଥିତିରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ଦେଇ ନିଜର ଶକ୍ତି ସମ୍ପଦ ଯୋଗାଣ ବଜାୟ ରଖିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛି। ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାର୍ଥ ସହ ଜଡ଼ିତ ଅନେକ ଜାହାଜ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଦେଇ ଗତି କରୁଛନ୍ତି, ଯାହାଫଳରେ ଦେଶର ତୈଳ ଓ ଗ୍ୟାସ ଆବଶ୍ୟକତା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇନାହିଁ।

ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଜରିଆରେ ସମନ୍ୱୟ

ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଆପୋଷ ସମନ୍ୱୟ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେଇ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଅଧିକାରୀମାନେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ କିଭଳି ଏହି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳମାର୍ଗରେ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ଚଳାଚଳ ପରିଚାଳନା କରୁଛି। ତେବେ ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହାର ସାମରିକ ବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ବିବରଣୀ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳମାର୍ଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମା କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ଯାତାୟାତ ଏବଂ ପ୍ରାଥମିକତା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପାଇଁ ଅନେକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରାଯାଉଛି। ଆମେ ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MEA) ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରୁଛୁ ବୋଲି ସେ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।

ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ହେଉଛି ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରାଥମିକତା

ଶର୍ମା ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ଯୋଗାଣ ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରମୁଖ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟଗୁଡ଼ିକ ସହ ମିଶି ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରାଥମିକତା ସ୍ଥିର କରାଯାଉଛି। ନାବିକମାନଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ଏବଂ ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ସାମୁଦ୍ରିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳମାର୍ଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିୟମିତ ଭାବେ ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ, ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗରେ ଅଛି। ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MoPNG) ଏବଂ ସାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସମନ୍ୱୟରେ ପ୍ରାଥମିକତା ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉଛି ଏବଂ ସେହି ଅନୁଯାୟୀ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ପଠାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଉଛି।

ହୋର୍ମୁଜ୍ରେ ୧୩ଟି ଭାରତୀୟ ପତାକାଧାରୀ ଜାହାଜ ମହଜୁଦ

ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମାଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ବର୍ତ୍ତମାନ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରାୟ ୧୩ଟି ଭାରତୀୟ ପତାକାଧାରୀ (Indian-flagged) ଜାହାଜ ଅଛନ୍ତି। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ଅଛି:

• ୧ଟି LPG ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୫ଟି ଅଶୋଧିତ ତୈଳ (Crude oil) ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୧ଟି କେମିକାଲ୍ କିମ୍ବା ପ୍ରଡକ୍ଟ ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୩ଟି କଣ୍ଟେନର୍ ଜାହାଜ

• ୨ଟି ବଲ୍କ କ୍ୟାରିୟର

• ୧ଟି ଡ୍ରେଜର

ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ମାର୍ଶଲ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ପତାକା ଥିବା ଏକ ବ୍ୟବସାୟିକ ଜାହାଜ 'ନିସୋସ୍ କେରୋସ୍' (Nissos Keros), ଯାହା ଏକ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଟ୍ୟାଙ୍କର, ମେ ୨୫-୨୬ ରାତିରେ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ଦେଇ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ପାର୍ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହା ଜୁନ୍ ୩, ୨୦Custom ରେ ବିଶାଖାପାଟଣା ବନ୍ଦରରେ ପହଞ୍ଚିବାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ରହିଛି।

ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ସୁରକ୍ଷିତ

ଏହି ବ୍ୟବସାୟିକ ଜାହାଜ ପ୍ରାୟ ୨,୭୦,୦୦୦ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ପରିବହନ କରୁଛି। ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ଭାରତୀୟ କିମ୍ବା ବିଦେଶୀ ପତାକାଧାରୀ ଜାହାଜରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଭାରତୀୟ ନାବିକମାନଙ୍କୁ ନେଇ କୌଣସି ଅପ୍ରୀତିକର ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିନାହିଁ। ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶାଳୟ (DG Shipping) ରେ ସ୍ଥାପିତ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ରୁମ୍ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୦,୮୦୦ ରୁ ଅଧିକ କଲ୍ ଏବଂ ୨୪,୦୯୮ ରୁ ଅଧିକ ମାମଲା ପରିଚାଳନା କରିଛି। ବିଗତ ୯ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ନାବିକ, ସେମାନଙ୍କ ପରିବାର ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କଠାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ସମୁଦାୟ ୫୦୦ଟି କଲ୍ ଏବଂ ୧,୩୩୨ଟି ଇମେଲ୍ ମିଳିଛି।

ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୩,୪୨୨ ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ

ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମା କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୩,୪୨୨ ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ସ୍ୱଦେଶ ଫେରାଇ ଅଣାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଗଲ୍ଫ (ଉପସାଗରୀୟ) ଅଞ୍ଚଳର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଗତ ୯ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଫେରିଥିବା ୪୭ ଜଣ ନାବିକ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ଭାରତରେ ବନ୍ଦର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ସ୍ୱାଭାବିକ ରହିଛି ଏବଂ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଜାହାଜ ଜମାଟ ହେବାର ସୂଚନା ନାହିଁ। ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ପରଠାରୁ ସଫଳତାର ସହ ଏହି ଜଳମାର୍ଗ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଶିବାଲିକ, ନନ୍ଦା ଦେବୀ, ଜଗ ଲାଡକି, ପାଇନ୍ ଗ୍ୟାସ୍, ଜଗ ବସନ୍ତ, ବିଡବ୍ଲ୍ୟୁ ଟାୟାର୍, ବିଡବ୍ଲ୍ୟୁ ଏଲ୍ମ ଏବଂ ଗ୍ରୀନ୍ ସାନଭି ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।

ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ରେ ହୋଇଥିବା ଆମେରିକା-ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଆକ୍ରମଣର ଜବାବରେ ଇରାନ ପକ୍ଷରୁ ନିଆଯାଇଥିବା ପାଲଟା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ପରଠାରୁ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଦେଇ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ଉତ୍ତେଜନା ବଢ଼ିବା ଆଶଙ୍କାରେ ଅନେକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସିପିଂ ଅପରେଟର ଏହି ମାର୍ଗକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଏଡ଼ାଇ ଚାଲୁଛନ୍ତି।