ରୂପା (Silver) ମୂଲ୍ୟରେ ଏପରି ଓଲଟପାଲଟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି ଯେ କିଛି ମାସ ପୂର୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରେକର୍ଡ ଦ୍ରୁତତା ଦେଖାଉଥିବା ବଜାର ଏବେ ବଡ଼ ହ୍ରାସର ସାକ୍ଷୀ ବନୁଛି। ଏହି ବର୍ଷ ଜାନୁଆରୀରେ କିଲୋଗ୍ରାମ ପ୍ରତି ୪.୨୭ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ରୂପା ଏବେ ୨ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ତଳକୁ ଆସିଯାଇଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ରେକର୍ଡ ସ୍ତରରୁ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୫୫% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖସିଆସିଛି। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି ଯେ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ କାହିଁକି କମୁଛି ଏବଂ କ’ଣ ଏହା କିଣିବାର ସଠିକ୍ ସୁଯୋଗ?
କିପରି ରହିଥିଲା ରୂପାର ମୂଲ୍ୟ?
୮ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ ରେ ରୂପାର ଦର କିଲୋଗ୍ରାମ ପ୍ରତି ୧,୫୨,୭୦୦ ଟଙ୍କା ଥିଲା। ଏହାପରେ ମୂଲ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ୧୮ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୫ ରେ ମୂଲ୍ୟ ୨ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପାର୍ କରିଯାଇଥିଲା। ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ ରେ ଏହି ବୃଦ୍ଧି ଆହୁରି ଦ୍ରୁତ ହେଲା। ୧୨ ଜାନୁଆରୀରେ ରୂପା ୨.୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଏବଂ ୨୦ ଜାନୁଆରୀରେ ୩ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋ ସ୍ତର ଅତିକ୍ରମ କଲା। ଜାନୁଆରୀ ଶେଷ ବେଳକୁ MCX ରେ ରୂପାର ମୂଲ୍ୟ ଅଲ୍-ଟାଇମ୍ ହାଇ (All-time high) ୪.୨୭ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା। ଏହିପରି ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ ରୁ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ ମଧ୍ୟରେ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ୨ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥିଲା।
୧୦ ମାସରେ ଦୁଇ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ଖସିଲା
ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୬ ଶେଷ ଭାଗରୁ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ଦ୍ରୁତ ହ୍ରାସ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଫେବୃଆରୀ ଆରମ୍ଭରେ ଦର ଶୀଘ୍ର ତଳକୁ ଆସି ୨ ଫେବୃଆରୀରେ କିଲୋଗ୍ରାମ ପ୍ରତି ୨,୬୫,୭୫୧ ଟଙ୍କା ରହିଗଲା। ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬ ରେ ହ୍ରାସ ଆହୁରି ଗଭୀର ହେଲା। MCX ରେ ଶୁକ୍ରବାର ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୩୫୦୦ ଟଙ୍କା ଖସି ୧,୯୬,୧୦୦ ଟଙ୍କାରେ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ବର୍ଷର ୪.୨୭ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପ୍ରତି କିଲୋଗ୍ରାମର ରେକର୍ଡ ସ୍ତର ସହ ତୁଳନା କଲେ, MCX ରେ ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୫୫% ତଳେ ରହିଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହା ୨ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ଖସିସାରିଛି।
ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ହ୍ରାସର ୫ ବଡ଼ କାରଣ:
୧. ମୁନାଫା ଅସୁଲି (Profit Booking): ଦ୍ରୁତ ବୃଦ୍ଧି ପରେ ନିବେଶକମାନେ ରୂପା ବିକ୍ରି କରି ଲାଭ କାଢ଼ୁଛନ୍ତି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ମୂଲ୍ୟ କମିବା ଯୋଗୁଁ ରୂପାର ଏକ୍ସଚେଞ୍ଜ ଟ୍ରେଡେଡ୍ ଫଣ୍ଡ (ETF) ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଚାପ ପଡ଼ିଛି।
୨. ଆମେରିକାରେ ସୁଧହାର ଚିନ୍ତା: ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ବଢ଼ିବା ଆଶଙ୍କା ଯୋଗୁଁ ଆମେରିକୀୟ ଫେଡେରାଲ୍ ରିଜର୍ଭ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁଧହାର ଉଚ୍ଚା ରଖିବା ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସପ୍ତାହରେ ହେବାକୁ ଥିବା ବୈଠକ ପୂର୍ବରୁ ନିବେଶକମାନେ ସତର୍କ ଅଛନ୍ତି। ଉଚ୍ଚ ବଣ୍ଡ୍ ୟିଲ୍ଡ (Bond yield) ଯୋଗୁଁ ଅଣ-ସୁଧଯୁକ୍ତ ସମ୍ପତ୍ତିଗୁଡ଼ିକରେ ନିବେଶର ଆକର୍ଷଣ କମିଯାଏ।
୩. ବଳିଷ୍ଠ ଡଲାର ଓ ମହଙ୍ଗା ଅଶୋଧିତ ତୈଳ: ଡଲାରର ମଜବୁତ ସ୍ଥିତି ରୂପା ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ଚାପ ପକାଉଛି। ସେହିପରି କଚା ତେଲର ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ୟ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଚିନ୍ତା ବଢ଼ାଉଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସୁଧହାର ହ୍ରାସର ଆଶା ଦୁର୍ବଳ ପଡ଼ିପାରେ।
୪. ଶିଳ୍ପାଞ୍ଚଳ ଚାହିଦା କମିବା ଆଶଙ୍କା: ସୋଲାର ପ୍ୟାନେଲ୍, ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ଭେହିକିଲ୍ (EV) ଏବଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସରେ ରୂପା ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ଶକ୍ତି ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିବା ଏବଂ ସୁଧହାର ଉଚ୍ଚା ରହିବା ଯୋଗୁଁ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ଉତ୍ପାଦନ ଓ ଚାହିଦା ଉପରେ ପ୍ରମୂଲ୍ୟ ପଡ଼ିପାରେ।
୫. ଭାରତରେ ଆମଦାନୀ ଅନୁମତି: ଭାରତ ନିଜ ରୂପା ଆବଶ୍ୟକତାର ୮୦% ରୁ ଅଧିକ ଆମଦାନୀରୁ ପୂରଣ କରେ। ରଏଟର୍ସ ଅନୁଯାୟୀ, ସରକାର ଆଗାମୀ ଛଅ ମାସ ପାଇଁ ୬,୫୦୦ ମେଟ୍ରିକ୍ ଟନ୍ ରୂପା ଆମଦାନୀକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଛନ୍ତି। ମଇ ଏବଂ ଜୁନ୍ରେ ଆମଦାନୀ ଉପରେ କଟକଣା କଡ଼ାକଡ଼ି କରାଯାଇଥିଲା।
ପୁଣି ବଢ଼ିବ କି ରୂପାର ଦର?
ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ନିକଟ ସମୟରେ ରୂପା ମୂଲ୍ୟରେ ଅସ୍ଥିରତା ଲାଗିରହିପାରେ। ଡଲାର, ଆମେରିକୀୟ ସୁଧହାର ଆଶା, ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଦର ଏବଂ ଘରୋଇ ପ୍ରିମିୟମ୍ ଏହାର ଦିଗ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବ। ହେଲେ, ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ସ୍ତରରେ ସୋଲାର ଏନର୍ଜି, ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ଭେହିକିଲ୍ ଏବଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଶିଳ୍ପର ଚାହିଦା ରୂପାକୁ ସାହାରା ଦେଇପାରେ।
ଏବେ କିଣାକିଣି କରିବେ ନା ଅପେକ୍ଷା କରିବେ?
ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ହେଉଛି ବାହାଘର କିମ୍ବା ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଇଁ ରୂପା କିଣୁଥିବା ଲୋକେ ଏକାଥରକେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କିଣାକିଣି ନକରି କିସ୍ତିରେ କରିପାରିବେ। ନିକଟ ସମୟରେ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ରୂପା କିଲୋଗ୍ରାମ ପ୍ରତି ୧.୯୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆସିପାରେ। ଆସନ୍ତା ବର୍ଷ ଦୀପାବଳି ସୁଦ୍ଧା ରୂପା କିଲୋଗ୍ରାମ ପ୍ରତି ୩ ଲକ୍ଷରୁ ୩.୨୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରେ ପହଞ୍ଚିପାରେ।