ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟରେ ବଡ଼ ହ୍ରାସ ଘଟିଛି ଏବଂ ଟଙ୍କା ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ୯୩ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି। ଯାହାକି ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଭଲ ସଙ୍କେତ ନୁହେଁ। ବିଶେଷ କଥା ହେଉଛି ଗତ ପ୍ରାୟ ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ୧୦ ଟଙ୍କା ଅର୍ଥାତ୍ ୧୧ ପ୍ରତିଶତ ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି, ଯାହାକି ଏକ ବଡ଼ ହ୍ରାସ। ଏହା ପଛରେ ଅନେକ କାରଣ ଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଟାରିଫ୍ ଅନ୍ୟତମ। ତା’ପରେ ଭାରତ ଏବଂ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିରେ ବିଳମ୍ବ ଏବଂ ଏବେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦରରେ ବୃଦ୍ଧି।
ଗତ ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏହିସବୁ କାରଣରୁ ଟଙ୍କାରେ ବଡ଼ ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି। ଏହି ହ୍ରାସ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ଗଭୀର ପରିଣାମ ପକାଇପାରେ। ଟଙ୍କା ଦୁର୍ବଳ ହେବା କାରଣରୁ ଆମଦାନୀ ହେଉଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ମହଙ୍ଗା ହୋଇପାରେ, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଦେଶରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ବା ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ।
ଅନ୍ୟପଟେ 'କରେଣ୍ଟ ଆକାଉଣ୍ଟ ଡେଫିସିଟ୍' ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି, ଯାହା ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଠିକ୍ ନୁହେଁ। ଦେଶର ମୌଦ୍ରିକ ନୀତି ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ। ଏହା ସହିତ ନିବେଶକଙ୍କ ମନୋବଳ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଶେୟାର ବଜାରରେ ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିପାରେ। ଏହାର ବିପରୀତରେ ଦେଶର ରପ୍ତାନି କ୍ଷେତ୍ରରେ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିପାରେ। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଟଙ୍କାର ଏହି ହ୍ରାସ କିଭଳି ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ।
ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼ ଏବଂ ଜୀବନଧାରଣ ଖର୍ଚ୍ଚ
ମୁଦ୍ରା ଦୁର୍ବଳ ହେବା ଦ୍ୱାରା ଆମଦାନୀ କରାଯାଉଥିବା ଜିନିଷର ଘରୋଇ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ। ଭାରତ କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଜରୁରୀ ଶିଳ୍ପ ସାମଗ୍ରୀର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଆମଦାନୀ କରାଯାଏ, ସେଠାରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ମହଙ୍ଗା ମାଡ଼କୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇପାରେ। ଜାଳେଣି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜିନିଷର ବଢୁଥିବା ଦାମ ପରିବହନ, ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜିନିଷର ଦାମ ବଢ଼ାଇ ଦେଇପାରେ, ଯାହାର ପ୍ରଭାବ ଶେଷରେ ପରିବାରଗୁଡ଼ିକର ଜୀବନଧାରଣ ଖର୍ଚ୍ଚ ଉପରେ ପଡ଼ିଥାଏ।
ଟଙ୍କାରେ ସାମାନ୍ୟ ଦୁର୍ବଳତା ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଜିନିଷର ମୂଲ୍ୟରେ ହେଉଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଚାପକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇପାରେ। ଏହା ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (RBI) ସମ୍ମୁଖରେ ଏକ ମୁସ୍କିଲ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରେ, ଯାହାକୁ ମୂଲ୍ୟ ସ୍ଥିରତା ରଖିବା ସହିତ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ।
ବାଣିଜ୍ୟ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ: ଲାଭ ଏବଂ କ୍ଷତି ଉଭୟ
ବାଣିଜ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଦେଖିଲେ, ଦୁର୍ବଳ ମୁଦ୍ରା ଭାରତର ରପ୍ତାନିକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଶସ୍ତା ଏବଂ ଅଧିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ କରିପାରେ। କପଡ଼ା, କେମିକାଲ୍, ଅଟୋମୋବାଇଲ୍ ଏବଂ ଆଇଟି (IT) ସେବା ଭଳି କ୍ଷେତ୍ର ବିଦେଶରେ ମୂଲ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଲାଭବାନ ହୋଇପାରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହି ସୁଫଳ ସବୁବେଳେ ସିଧାସଳଖ ମିଳିନଥାଏ। ଯଦି ରପ୍ତାନି କରୁଥିବା ଶିଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ଆମଦାନୀ ହେଉଥିବା କଞ୍ଚାମାଲ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି, ଯାହା ଟଙ୍କା ଦୁର୍ବଳ ହେବା ଯୋଗୁଁ ମହଙ୍ଗା ହୋଇଛି, ତେବେ ମୂଲ୍ୟରେ ମିଳୁଥିବା ଲାଭ ଶେଷ ହୋଇପାରେ। ଏହାଛଡ଼ା, ଆମେରିକା ଭଳି ବଡ଼ ବଜାରରେ ଚାଲିଥିବା ଟାରିଫ୍ ବାଧା ମଧ୍ୟ ଏହି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଲାଭକୁ କମ୍ କରିପାରେ।
କରେଣ୍ଟ ଆକାଉଣ୍ଟ ଏବଂ ବାହ୍ୟ ସନ୍ତୁଳନ
ଯେତେବେଳେ ରପ୍ତାନି ମୂଲ୍ୟ ଅଧିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ ହୁଏ ଏବଂ ଆମଦାନୀ ମହଙ୍ଗା ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଚାଲୁ ଖାତା ନିଅଣ୍ଟ କମ୍ ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ତେଲ ଭଳି ଜରୁରୀ ଆମଦାନୀ ଜିନିଷର ମୂଲ୍ୟରେ ହେଉଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନର ପ୍ରଭାବ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ଏହାଛଡ଼ା, ଯଦି ପୁଞ୍ଜି ବାହାରକୁ ଯିବା ଜାରି ରହେ — ଯେମିତିକି ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭାରତୀୟ ସମ୍ପତ୍ତିରୁ ନିଜ ଅଂଶଧନ ହ୍ରାସ କରାଯାଉଛି — ତେବେ କ୍ୟାପିଟାଲ୍ ଆକାଉଣ୍ଟ ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିବା ଚାପ ଚାଲୁ ଖାତାରେ ହୋଇଥିବା ଯେକୌଣସି ସୁଧାରକୁ ବେଅସର କରିଦେଇପାରେ।
ପଇଠ ସନ୍ତୁଳନ ଉପରେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ରହୁଥିବା ଚାପ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ବଜାରରେ ଅସ୍ଥିରତା ଏବଂ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ଭଣ୍ଡାର ଉପରେ ଚାପ ପକାଇପାରେ। ଚଳିତ ମାସରେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକ ଶେୟାର ବଜାରରୁ ୭୭ ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିସାରିଲେଣି।
ଭାରତର ମର୍ଚ୍ଚଣ୍ଡାଇଜ୍ ଟ୍ରେଡ୍ ଡେଫିସିଟ୍ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୫ର ୧୪.୪ ବିଲିୟନ ଡଲାରରୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୬ରେ ପ୍ରାୟ ଦୁଇଗୁଣ ଅର୍ଥାତ୍ ୨୭.୧ ବିଲିୟନ ଡଲାର ହୋଇଯାଇଛି। ତେଣୁ ICRA କହିଛି ଯେ ଚଳିତ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷର ଶେଷ ତ୍ରୈମାସିକରେ CAD ପ୍ରାୟ ୯ ରୁ ୧୧ ବିଲିୟନ ଡଲାର ରହିବା ଆଶା ଅଛି।
ମୌଦ୍ରିକ ନୀତି ଉପରେ ପ୍ରଭାବ
ମୁଦ୍ରା ଦୁର୍ବଳ ହେବା RBI ର ନୀତି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ କଷ୍ଟକର କରିଦିଏ। ଏକପଟେ ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ନୀତିରେ କୋହଳ କରିବା ଦରକାର ହୋଇପାରେ, ଅନ୍ୟପଟେ ମହଙ୍ଗା ଆମଦାନୀ ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତିକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ କଠୋର ନୀତିର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିପାରେ। ଟଙ୍କାକୁ ସାହାରା ଦେବା ପାଇଁ RBI ପ୍ରାୟତଃ ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ବଜାରରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରେ ଏବଂ ଡଲାର ବିକ୍ରି କରେ। କିନ୍ତୁ ଏହିପରି ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଦ୍ୱାରା ବିଦେଶୀ ମୁଦ୍ରା ଭଣ୍ଡାର ବହୁତ ଖର୍ଚ୍ଚ ହୁଏ।
ନିବେଶକଙ୍କ ଭରସା ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ବଜାର
ମୁଦ୍ରାରେ କ୍ରମାଗତ ଦୁର୍ବଳତା ନିବେଶକଙ୍କ ଭରସା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ଦୁର୍ବଳ ଟଙ୍କା ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଧିକ ବିପଦର ସଙ୍କେତ ଦେଇଥାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ବଜାରରେ ମନ୍ଦାବସ୍ଥା ଆସିପାରେ, ଋଣ ନେବାର ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିପାରେ ଏବଂ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିବେଶ କମିପାରେ। ଚଳିତ ବର୍ଷ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକ ଶେୟାର ବଜାରରୁ ୯୦ ହଜାର କୋଟିରୁ ଅଧିକ ଟଙ୍କା କାଢ଼ି ନେଇଛନ୍ତି।
ଗତ ଏକ ବର୍ଷରେ ୧୦ ଟଙ୍କା ହ୍ରାସ
ଗତ ଏକ ବର୍ଷରେ ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟରେ ୧୦ ଟଙ୍କା ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ମଇ ୨ ତାରିଖରେ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କା ୮୩.୭୬ ସ୍ତରରେ ଥିଲା, ଯାହା ଆଜି ୯୩.୪୯୧ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଅର୍ଥାତ୍ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କା ପ୍ରାୟ ୧୧ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ତିକ୍ତତା ଏବଂ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ୧୦୦ ଡଲାର ରହିଲେ ଟଙ୍କା ୯୫ ସ୍ତରକୁ ମଧ୍ୟ ଖସିଯାଇପାରେ।