ଦିଲ୍ଲୀ-NCR ର ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ କମ୍ପାନୀ 'ଭେଲମେନି' (Velmenni) ର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଦୀପକ ସୋଲାଙ୍କିଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଯେଉଁଠାରେ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ପାଇଁ ଫାଇବର ତାର ବିଛାଯାଇ ରେଡିଓ ୱେଭ୍ସ ଅର୍ଥାତ୍ Wi-Fi ର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି, ସେଠାରେ ଏହି ନୂତନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ଆଲୋକ (Light) ଜରିଆରେ ଡାଟା ଟ୍ରାନ୍ସଫର କରାଯାଉଛି। ଏହି ଜ୍ଞାନକୌଶଳକୁ Li-Fi (Light Fidelity) କୁହାଯାଏ।

ଏକ ସମୟରେ ଭାରତ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପଛରେ ଥିବା ବିଚାର କରାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏବେ ପରିସ୍ଥିତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବଦଳୁଛି। ଦିଲ୍ଲୀ-NCR ର ଏହି କମ୍ପାନୀ ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ଏଭଳି ଏକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ବିକଶିତ କରିଥିଲା, ଯାହାକୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବିଶ୍ୱର ମାତ୍ର କିଛି ଗଣତି କମ୍ପାନୀ ଆପଣାଇ ପାରିଛନ୍ତି।

କ’ଣ ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା?

ଏହି କମ୍ପାନୀର ନାମ ହେଉଛି 'ଭେଲମେନି', ଯାହାକୁ ୨୦୧୪ରେ ଦୀପକ ସୋଲାଙ୍କି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ। ଦୀପକଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ପାଇଁ ଫାଇବର ଅପ୍ଟିକ କେବୁଲ ଏବଂ ରେଡିଓ ୱେଭ୍ସର ବ୍ୟବହାର ହେଉଥିବା ବେଳେ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ Li-Fi ଟେକ୍ନୋଲୋଜିରେ ଆଲୋକ ମାଧ୍ୟମରେ ଡାଟା ଟ୍ରାନ୍ସଫର ହୋଇଥାଏ।

କିପରି କାମ କରେ?

Li-Fi ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ଏଲଇଡି (LED) ଲାଇଟ୍ କିମ୍ବା ଲେଜର ବିମ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ଡାଟାକୁ ଏକ ସ୍ଥାନରୁ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ପଠାଯାଏ। ଦୀପକ ସୋଲାଙ୍କି ଜାଲନ୍ଧରର LPU ରୁ ବି.ଟେକ୍ କରିବା ପରେ IIIT-ହାଇଦ୍ରାବାଦରୁ ଗବେଷଣା କରିଛନ୍ତି। ସେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ, ୨୦୧୪ରେ ତାଙ୍କ କମ୍ପାନୀ ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାରେ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଥିଲା।

ଶସ୍ତା, ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ

• ଉଚ୍ଚ ଗତି: ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା 10 Gbps ରୁ ଅଧିକ ସ୍ପିଡ୍ ଦେବାରେ ସକ୍ଷମ, ଯାହା ସାଧାରଣ ୱାଇ-ଫାଇ ତୁଳନାରେ ଅନେକ ଗୁଣା ଦ୍ରୁତ।

• ଦୂରତା: ଏହା 'ଫ୍ରି ସ୍ପେସ୍ ଅପ୍ଟିକସ୍' ମାଧ୍ୟମରେ ୧ ରୁ ୨୫ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବେ କାମ କରିପାରିବ।

• ସୁବିଧା: ଯେଉଁ ଅଞ୍ଚଳରେ ଫାଇବର ନେଟୱାର୍କ ବିଛାଇବା କଷ୍ଟକର, ସେଠାରେ ଏହି ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉପଯୋଗୀ।

ଦୀପକଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ଯଦି Li-Fi କୁ ବଡ଼ ସ୍ତରରେ ଲାଗୁ କରାଯାଏ, ତେବେ ଏହା ଇଣ୍ଟରନେଟକୁ ଅଧିକ ସୁରକ୍ଷିତ ଏବଂ ସୁଲଭ କରିପାରିବ। ବିଶେଷ କରି ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଦୂରଦୂରାନ୍ତର ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ଡିଜିଟାଲ ବିପ୍ଳବ ଆଣିବାର କ୍ଷମତା ରଖେ।