ଭାରତ ନିଜର ସାମୁଦ୍ରିକ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି। ପ୍ରକୃତରେ, ସ୍ୱଦେଶୀ ହେଭିୱେଟ୍ ଟର୍ପିଡୋ ‘ତକ୍ଷକ’ର ସାମୁଦ୍ରିକ ପରୀକ୍ଷଣ ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଏଥିପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଯଦି ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ ସଫଳ ହୁଏ, ତେବେ ୨୦୨୭ ମସିହାରେ ଏହାର ‘ଲାଇଭ୍ ୱାରହେଡ୍ ଟେଷ୍ଟ’ କରାଯିବ।

ଭାରତ ନିଜର ସାମୁଦ୍ରିକ ଶକ୍ତିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ସ୍ୱଦେଶୀ ହେଭିୱେଟ୍ ଟର୍ପିଡୋ ‘ତକ୍ଷକ’ର ସାମୁଦ୍ରିକ ପରୀକ୍ଷଣ ଚଳିତ ବର୍ଷଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରିବ। ଏହି ଟର୍ପିଡୋକୁ ଭାରତୀୟ ନୌସେନାର କଲଭରୀ-କ୍ଲାସ୍ ସବ୍‌ମାରିନ୍‌ରୁ ନିକ୍ଷେପ କରାଯିବ। ସବ୍‌ମାରିନ୍‌ଗୁଡ଼ିକର ଚାଲିଥିବା ଆଧୁନିକୀକରଣ ଏବଂ ରିଫିଟ୍ କାର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣକୁ ଯୋଡ଼ା ଯାଇଛି। ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ସମସ୍ତ ପରୀକ୍ଷଣ ସଫଳ ହେଲେ ୨୦୨୭ରେ ଏହାକୁ ପ୍ରକୃତ ବିସ୍ଫୋରକ (Warhead) ସହିତ ଲକ୍ଷ୍ୟଭେଦ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯିବ।

DRDO ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ ହୋଇଛି ‘ତକ୍ଷକ’

ତକ୍ଷକ ଟର୍ପିଡୋକୁ DRDOର ନାଭାଲ୍ ସାଇନ୍ସ ଆଣ୍ଡ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିକାଲ୍ ଲାବୋରେଟୋରୀ (NSTL) ବିକଶିତ କରିଛି। ଏହା ଏକ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ହେଭିୱେଟ୍ ଟର୍ପିଡୋ, ଯାହା ପୁରୁଣା ‘ବରୁଣାସ୍ତ୍ର’ ଟର୍ପିଡୋର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଏବଂ ଅଧିକ ଆଧୁନିକ ସଂସ୍କରଣ। ଏହାକୁ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ହେଭିୱେଟ୍ ଟର୍ପିଡୋ (EHWT) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଶତ୍ରୁପକ୍ଷର ସବ୍‌ମାରିନ୍ ଏବଂ ଜାହାଜକୁ ନିଶାଣ କରିବା ପାଇଁ ଏହାକୁ ଡିଜାଇନ୍ କରାଯାଇଛି। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତକୁ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ କରିବା। ତକ୍ଷକ ସାମିଲ ହେବା ପରେ ଭାରତର ସମୁଦ୍ର ଭିତରୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବା କ୍ଷମତା ବହୁଗୁଣିତ ହେବ ଏବଂ ବିଦେଶୀ ଟର୍ପିଡୋ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମିବ।

ସମୁଦ୍ରରେ ବିଭିନ୍ନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ହେବ ପରୀକ୍ଷଣ

ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟରେ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ରେ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ମିଳିଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଫ୍ରାନ୍ସର Naval Group ସହିତ ୮୭୭ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଚୁକ୍ତି କରିଥିଲେ। ଏହା ଅଧୀନରେ ତକ୍ଷକକୁ ସବ୍‌ମାରିନ୍‌ର SUBTICS Combat Management System ସହିତ ଯୋଡ଼ା ଯାଉଛି। ଏହି ସିଷ୍ଟମ ସବ୍‌ମାରିନ୍‌ର ସେନ୍ସର, ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଫାୟାର କଣ୍ଟ୍ରୋଲକୁ ପରିଚାଳନା କରିଥାଏ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଟର୍ପିଡୋର ପ୍ରୟୋଗ ଅଧିକ ସଠିକ୍ ହୋଇପାରିବ। ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ସମୁଦ୍ରରେ ବିଭିନ୍ନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଏହାର ଟ୍ରାୟଲ୍ କରାଯିବ, ଯେଉଁଠାରେ ଏହାର ଫାଇବର-ଅପ୍ଟିକ୍ ଗାଇଡେନ୍ସ ସିଷ୍ଟମର ଯାଞ୍ଚ କରାଯିବ। ଏହି ସିଷ୍ଟମ ଟର୍ପିଡୋକୁ ରିୟଲ୍-ଟାଇମ୍‌ରେ ଦିଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାର କ୍ଷମତା ଦେଇଥାଏ।

ରିଙ୍ଗ୍ ଲେଜର ଗାଇରୋ ଆଧାରିତ ନେଭିଗେସନ୍

ପ୍ରାୟ ୬.୪ ମିଟର ଲମ୍ବର ଏହି ଟର୍ପିଡୋ ବିଶେଷ କରି ସବ୍‌ମାରିନ୍‌ର ଲଞ୍ଚ ଟ୍ୟୁବ୍‌ରେ ଫିଟ୍ ହେବା ପାଇଁ ତିଆରି କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ Ring Laser Gyro ଆଧାରିତ ନେଭିଗେସନ୍ ଏବଂ ସ୍ୱଦେଶୀ NavIC ସାଟେଲାଇଟ୍ ଗାଇଡେନ୍ସ ସିଷ୍ଟମ ଲାଗିଛି। INS କଲଭରୀରେ ଏହି ଟର୍ପିଡୋ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ‘ସ୍ୱିମ୍-ଆଉଟ୍ ଲଞ୍ଚ ସିଷ୍ଟମ’ ଲଗାଯାଉଛି। ଏଥିରେ ଟର୍ପିଡୋ କୌଣସି ଶବ୍ଦ ନକରି ନିଜେ ପାଣି ଭିତରକୁ ବାହାରିଥାଏ, ଯାହାଫଳରେ ସବ୍‌ମାରିନ୍ ଶତ୍ରୁ ନଜରରୁ ବଞ୍ଚି ରହିପାରେ ।

କେବେ ହେବ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ପରୀକ୍ଷଣ?

୨୦୨୭ରେ ହେବାକୁ ଥିବା ଲାଇଭ୍ ୱାରହେଡ୍ ଟେଷ୍ଟରେ ଏହାକୁ ପ୍ରକୃତ ବିସ୍ଫୋରକ ସହିତ କୌଣସି ପୁରୁଣା ଜାହାଜ ବା ଲକ୍ଷ୍ୟ ଉପରେ ନିକ୍ଷେପ କରାଯିବ। ତେବେ ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟରେ କିଛି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ମଧ୍ୟ ରହିଛି, ଯେପରିକି ଫାଇବର-ଅପ୍ଟିକ୍ ତାରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା। ଯଦି ଏହି ତାର ଛିଣ୍ଡିଯାଏ, ତେବେ ଟର୍ପିଡୋ ଉପରୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହଟିଯାଇପାରେ। ତକ୍ଷକ ଟର୍ପିଡୋର ସଫଳତା ଭାରତୀୟ ନୌସେନାର ଶକ୍ତିକୁ ଏକ ନୂତନ ସ୍ତରକୁ ନେଇଯିବ।