ଭାରତୀୟ ସେନା ପରାଧୀନତା ସମୟର ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ହଟାଇ ୟୁନିଫର୍ମ ଏବଂ ସାମରିକ ପରମ୍ପରାରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛି। 'ଆର୍ମି ୟୁନିଫର୍ମ-୨୦୨୬' ପୁସ୍ତକରେ ଭାରତୀୟ ପରିଚୟ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ଚିନ୍ତାଧାରା ଅନୁଯାୟୀ ଅନେକ ନୂଆ ନିୟମ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ଖଣ୍ଡା (ତଲବାର) ର ବ୍ୟବହାର, ଡ୍ରେସ କୋଡ୍, ମହିଳା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ନିୟମ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସାଜସଜ୍ଜା ସହ ଜଡ଼ିତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପ୍ରମୁଖ ଅଟେ, ଯାହା ସେନାକୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ସମସାମୟିକ କରିବ।
ଭାରତୀୟ ସେନା ୟୁନିଫର୍ମ ଏବଂ ସାମରିକ ପରମ୍ପରାରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରି ଗୁଲାମି ସମୟର ଅନେକ ପୁରୁଣା ଚିହ୍ନକୁ ହଟାଇବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛି। ସେନାର ନୂଆ ‘ଆର୍ମି ୟୁନିଫର୍ମ-୨୦୨୬’ ବୁକ୍ରେ କେତେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଛି। ସେନା ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ ଭାରତୀୟ ପରିଚୟ ଏବଂ ଆଧୁନିକ ସାମରିକ ଚିନ୍ତାଧାରା ଅନୁକୂଳ ଅଟେ।
ନୂଆ ଗାଇଡ୍ଲାଇନ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ଏବେ ପରେଡ୍ ସମୟରେ ରିଭ୍ୟୁଇଂ ଅଫିସର (Reviewing Officer) ଙ୍କ ପାଇଁ ଖଣ୍ଡା ରଖିବା ଜରୁରୀ ହେବ ନାହିଁ। ଖଣ୍ଡାର ବ୍ୟବହାର ଏବେ କେବଳ ପରେଡ୍ କମାଣ୍ଡର, କଣ୍ଟିଞ୍ଜେଣ୍ଟ୍ କମାଣ୍ଡର ଏବଂ କିଛି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ରହିବ। ଏହାର ବ୍ୟବହାର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ, ସ୍ୱାଧୀନତା ଦିବସ, ସେନା ଦିବସ ଏବଂ ଗାର୍ଡ ଅଫ୍ ଅନର ଭଳି ବଡ଼ ବଡ଼ ସମାରୋହରେ କରାଯିବ।
ସେନା କେତେକ ମ୍ୟାସ୍ ଡ୍ରେସ୍ (Mess Dress) ସହ ବ୍ୟବହାର ହେଉଥିବା ପାଉଚ୍ ବେଲ୍ଟ (Pouch Belt) କୁ ମଧ୍ୟ ହଟାଇ ଦେଇଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ‘ରୟାଲ’ ଭଳି ଔପନିବେଶିକ ଶାସନ କାଳର ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର ବନ୍ଦ କରାଯାଇଛି।
ନୂଆ ୟୁନିଫର୍ମ ପଲିସିରେ କଣ କଣ ରହିଛି?
ନୂଆ ୟୁନିଫର୍ମ ପଲିସିରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଫର୍ମାଲ ସିଭିଲ୍ ଡ୍ରେସ୍ରେ ସ୍ୱଦେଶୀ ‘ବନ୍ଦୀ ଜ୍ୟାକେଟ୍’ (Bandi Jacket) କୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ବନ୍ଦ ଗଳା ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ଜ୍ୟାକେଟ୍କୁ ଫୁଲ୍ ସ୍ଲିଭ୍ ସାର୍ଟ, ଫର୍ମାଲ ଟ୍ରାଉଜର ଏବଂ ବନ୍ଦ ଜୋତା ସହିତ ପିନ୍ଧାଯାଇପାରିବ। ସମସ୍ତ ରାଙ୍କର ସୈନିକ ଓ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ନୂଆ ୱିଣ୍ଟର ଡ୍ରେସ୍ ୩ବି (Winter Dress 3B) ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ଅଙ୍ଗୋଲା ସାର୍ଟ, ବ୍ୟାଟେଲ ଜ୍ୟାକେଟ୍ ଏବଂ ବେରେଟ୍ (ଟୋପି) ସାମିଲ ରହିବ।
ମହିଳା ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ନୂଆ ଡ୍ରେସ୍ ନିୟମ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି। ସେମାନେ ସାଧା ରଙ୍ଗର ଶାଢ଼ୀ ପିନ୍ଧିପାରିବେ। ଦୋପଟ୍ଟା ସହିତ କୁର୍ତ୍ତା-ସାଲୱାର୍ ଏବଂ ଆଙ୍କଲ୍-ଲେନ୍ଥ ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ପ୍ୟାଣ୍ଟ୍ (Ankle-length straight pants) ପିନ୍ଧିବାକୁ ଅନୁମତି ମିଳିବ, କିନ୍ତୁ ସ୍ଲିଭ୍ଲେସ୍ କୁର୍ତ୍ତା, ପ୍ଲାଜୋ ଏବଂ ସିଗାରେଟ୍ ପ୍ୟାଣ୍ଟ୍ ପିନ୍ଧିବାକୁ ଅନୁମତି ମିଳିବ ନାହିଁ।
ମହିଳା ସୈନିକ ଏବଂ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଲିପ୍ଷ୍ଟିକ, ରଙ୍ଗୀନ ନେଲ୍ ପଲିସ୍, ବିନ୍ଦି ଏବଂ ନୋଜ୍ ପିନ୍ (ନାକ ଚଣା) ପିନ୍ଧିବା ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଯାଇଛି। ସିନ୍ଦୂର ଲଗାଇବାକୁ ଅନୁମତି ରହିବ, କିନ୍ତୁ ତାହା ବେରେଟ୍ କିମ୍ବା ପିକ୍ କ୍ୟାପ୍ ପିନ୍ଧିବା ସମୟରେ ବାହାରକୁ ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ନୂଆ ଗାଇଡ୍ଲାଇନ୍ରେ ଏସବୁ ଉପରେ ଲାଗିବ ବ୍ୟାନ୍ (କଟକଣା)
ନୂଆ ଗାଇଡ୍ଲାଇନ୍ରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, ପୂଜା ଦିନ କଲଜାଇରେ ବନ୍ଧାଯାଉଥିବା ଗୋଟିଏ ପବିତ୍ର ସୂତା (ବ୍ରତ) ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବ୍ରେସଲେଟ୍ ପିନ୍ଧାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଶିଖ୍ ସୈନିକମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସୈନିକଙ୍କୁ ଧାର୍ମିକ ଚିହ୍ନ ପ୍ରଦର୍ଶନ ବା ପିନ୍ଧିବାକୁ ଅନୁମତି ମିଳିବ ନାହିଁ।
ସେନା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସାଜସଜ୍ଜା (Personal Grooming) କୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ନିୟମ ସ୍ଥିର କରିଛି। ନିଶର ଲମ୍ବ ୧୨ ସେଣ୍ଟିମିଟରରୁ ଅଧିକ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ୟୁନିଫର୍ମ ପିନ୍ଧିଥିବା ସମୟରେ ବଡି ସ୍ପ୍ରେ, ଡିଓଡ୍ରାଣ୍ଟ କିମ୍ବା ପରଫ୍ୟୁମ୍ ଲଗାଇବା ଉପରେ ରୋକ୍ ରହିବ, ତେବେ ଆଫ୍ଟର-ସେଭ୍ ଲୋସନ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ।
ନୂଆ ପଲିସି ଅନୁଯାୟୀ, ବିନା ଅନୁମତିରେ ବିବାହ, ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପାର୍ଟି, ରାଜନୈତିକ, ଧାର୍ମିକ କିମ୍ବା ବିରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ୟୁନିଫର୍ମ ପିନ୍ଧି ଯିବା ଉପରେ ମଧ୍ୟ କଟକଣା ଲଗାଯାଇଛି। ଏହା ସହିତ ବିନା ଅନୁମତିରେ ଦାଢ଼ି ରଖିବା, ଅଜବ ହେୟାରଷ୍ଟାଇଲ୍, ଟାଟୁ, ବଡି ପିଅର୍ସିଂ (ଶରୀର ଫୋଡ଼ାଇବା) ଏବଂ ବାହାରକୁ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ ଗ୍ୟାଜେଟ୍ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟାନ୍ ରହିବ।
ପୁରୁଣା ପରମ୍ପରା ହେବ ଶେଷ
ଏହାପୂର୍ବରୁ ଫେବ୍ରୁଆରୀ ୨୦୨୩ ରେ ମଧ୍ୟ ସେନା ଅନେକ ପୁରୁଣା ପରମ୍ପରାକୁ ଶେଷ କରିସାରିଛି। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ସମାରୋହଗୁଡ଼ିକରେ ଘୋଡ଼ା ଗାଡ଼ିର ବ୍ୟବହାର, ଅବସର (Retirement) ସମୟରେ ହେଉଥିବା ‘ପୁଲ୍ ଆଉଟ୍’ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ଡିନର ସମୟରେ ପାଇପ୍ ବ୍ୟାଣ୍ଡ୍ ବଜାଇବାର ପରମ୍ପରା ସାମିଲ ଥିଲା।
ଏହି ବର୍ଷ ସେନା ସାରା ଦେଶରେ ଥିବା ସାମରିକ ଘାଟିଗୁଡ଼ିକରେ ୨୪୬ ଟି ସଡ଼କ, କୋଠାବାଡ଼ି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସୁବିଧାର ନାମ ମଧ୍ୟ ବଦଳାଇଛି। ଦିଲ୍ଲୀ କ୍ୟାଣ୍ଟନମେଣ୍ଟରେ ଥିବା ‘କିର୍ବି ପ୍ଲେସ’ର ନାମ ବଦଳାଇ ‘କେନୁଗୁରୁସେ ବିହାର’ ଏବଂ ‘ମଲ୍ ରୋଡ୍’ର ନାମ ‘ଅରୁଣ କ୍ଷେତ୍ରପାଳ ମାର୍ଗ’ ରଖାଯାଇଛି। ସେନା ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ, ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତୀୟ ସାମରିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଏବଂ ବୀର ସୈନିକମାନଙ୍କ ସମ୍ମାନକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବା।