ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତ ଖୁବ୍‌ଶୀଘ୍ର ପ୍ରଥମ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍ ପାଇପାରେ। ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ପୁଣି ଥରେ ଏକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଧାରଣା ଅନୁସରଣ କରୁଛି। ଯଦି ଏହା ହୁଏ ଏକ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେବ। ବର୍ତ୍ତମାନ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏକ ବିଶେଷ ପ୍ରକାରର କାଗଜ ବ୍ୟବହାର କରି କାଗଜ ନୋଟ୍ ଛାପେ। ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ଶେଷ ଦୁଇଟି ବୋର୍ଡ ବୈଠକରେ, ପାଟନା ଏବଂ ମୁମ୍ବାଇରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ, ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍ ପ୍ରଚଳନ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇଥିଲା।

୨୦୧୨ରେ ତତ୍କାଳୀନ ସରକାର ପାଞ୍ଚଟି ସହରରେ ପାଇଲଟ୍ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଭାବରେ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍ ପ୍ରଚଳନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଥିଲେ। ବୈଷୟିକ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଯୋଗୁଁ ଏହି ପ୍ରୟାସକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖିବାକୁ ପଡିଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ, ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍ ପ୍ରଚଳନ ବିଷୟରେ ପୁଣି ଥରେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି। ଏହା ପଛରେ ଦୁଇଟି ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ହୋଇପାରେ। ପ୍ରଥମ ହେଉଛି ମୂଲ୍ୟ। ଦ୍ୱିତୀୟ ହେଉଛି ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବ୍ୟବହାରର ଆବଶ୍ୟକତା। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ଖୁବ୍‌ଶୀଘ୍ର ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍ ପାଇଁ ଏକ ପାଇଲଟ୍ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଘୋଷଣା କରିପାରେ। ପଲିମର ନୋଟ୍ ପ୍ରଚଳନର ଆଉ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ହେଉଛି ସେଲ୍ଫ ଲାଇଫ୍। ବର୍ତ୍ତମାନ, କାଗଜ ନୋଟ୍ ଗୁଡ଼ିକର ସେଲ୍ଫ ଲାଇଫ୍ ବହୁତ କମ୍।

ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟ୍‌ର ​​ବିଶେଷ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ 

• ପଲିମର ନୋଟ୍ ପତଳା ଏବଂ ନମନୀୟ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଉପରେ ମୁଦ୍ରିତ ହୁଏ 
• ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଏଗୁଡ଼ିକ କ୍ରେଡିଟ୍ କିମ୍ବା ଡେବିଟ୍ କାର୍ଡ ପରି କଠିନ ନୁହେଁ 
• ଏହି ପଲିମର ନୋଟଗୁଡ଼ିକ ବହୁତ ହାଲୁକା ଏବଂ ଏହାକୁ ଫୋଲ୍ଡ କରାଯାଇପାରିବ 
• ଏହି ନୋଟଗୁଡ଼ିକ କାଗଜ ମୁଦ୍ରା ପରି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ 
• ଏହି ନୋଟଗୁଡ଼ିକ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ମଇଳା ଏବଂ ଆର୍ଦ୍ରତା ଦ୍ୱାରା ଅଧିକ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଏ ନାହିଁ 
• ଏହି ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ନୋଟଗୁଡ଼ିକୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପାଇଁ ପ୍ରଚଳନରେ ରଖାଯାଇପାରିବ 
• ଏଗୁଡ଼ିକ ଅନେକ ଉନ୍ନତ ସୁରକ୍ଷା ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିପାରିବ 
• ମାଇକ୍ରୋ-ଅପ୍ଟିକ୍ ହୋଲୋଗ୍ରାମ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କାଳି ଏଗୁଡ଼ିକୁ ନକଲି କରିବା ବହୁତ କଷ୍ଟକର କରିଥାଏ 
• ସେମାନଙ୍କର ଅଧିକ ସେଲ୍ଫ ଲାଇଫ୍ ଯୋଗୁଁ, କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ଏହି ନୋଟଗୁଡ଼ିକୁ ବଦଳାଇବା ସମୟରେ କମ୍ ଖର୍ଚ୍ଚ କରନ୍ତି  

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ବର୍ଷକରେ ହେଲା ୪୮,୦୦୦ କୋଟିର ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ଫ୍ରଡ୍!