ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବିଦେଶୀ ପୋର୍ଟଫୋଲିଓ ନିବେଶକ (FPI) ମାନେ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬ ରେ ଭାରତୀୟ ଶେୟାର ବଜାରରେ ଜୋରଦାର ବିକ୍ରି  କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ମୋଟ ୪୫,୫୩୬ କୋଟି ଟଙ୍କା କାଢି ନେଇଛନ୍ତି। ତେବେ, ପ୍ରାଥମିକ ବଜାର ଅର୍ଥାତ୍ IPO ରେ ସେମାନଙ୍କର ଆଗ୍ରହ ବଜାୟ ରହିଥିଲା ଏବଂ ସେମାନେ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ୯,୬୭୬ କୋଟି ଟଙ୍କା ନିବେଶ କରିଥିଲେ।

ବଜାର ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ନିକଟ ଅତୀତରେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ବିକ୍ରିରେ ଦ୍ରୁତ ବୃଦ୍ଧି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି, ଯାହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ଆମେରିକୀୟ ୧୦-ବର୍ଷୀୟ ବଣ୍ଡ୍ ୟିଲ୍ଡ (US 10-Year Bond Yield) ୫.୨ ପ୍ରତିଶତରୁ ଉପରକୁ ପହଞ୍ଚିବା ଏବଂ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ  ଦର ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରରେ ରହିବାର ଆଶଙ୍କା।

କ୍ରମାଗତ ବିଦେଶୀ ବିକ୍ରି ଭାରତୀୟ ଶେୟାର ବଜାରକୁ ବେଶ୍ ଦୁର୍ବଳ କରିଦେଇଛି। ଏହି ଚାପ ଯୋଗୁଁ ବଜାର ଲଗାତାର ଆଠ ସପ୍ତାହ ଧରି ହ୍ରାସ ସହ ବନ୍ଦ ହୋଇଥିଲା। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ବର୍ଷ ୧୩ ପ୍ରତିଶତ କମ୍ ବର୍ଷା ହୋଇଥିବା ଦୁର୍ବଳ ମୌସୁମୀ ମଧ୍ୟ ନିବେଶକଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ଉପରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଛି।

କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା ସୁଯୋଗ

ନିକଟରେ ଆସିଥିବା କରେକ୍ସନ୍  ପରେ ବଡ଼ କମ୍ପାନୀ ଅର୍ଥାତ୍ ଲାର୍ଜ-କ୍ୟାପ୍  ଶେୟାରଗୁଡ଼ିକର ଭାଲ୍ୟୁଏସନ୍ ଏବେ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଦେଖାଯାଉଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମାନିବା କଥା ହେଉଛି, ଗୁଣାତ୍ମକ ବଡ଼ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ଶେୟାରରେ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ନିବେଶକଙ୍କ ପାଇଁ ନୂଆ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ।

ବିଶ୍ଲେଷକମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ବିକ୍ରିରେ ରୋକ୍ କିମ୍ବା ଫେରସ୍ତ ପାଇଁ କିଛି ସକାରାତ୍ମକ ସଙ୍କେତ ଆବଶ୍ୟକ ହେବ। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦରରେ ହ୍ରାସ ଏବଂ ଆମେରିକୀୟ ବଣ୍ଡ୍ ୟିଲ୍ଡ କମିବା ମୁଖ୍ୟ କାରକ ହେବ। ଜୁଲାଇ ଏବଂ ଅଗଷ୍ଟ ମାସରେ କଚ୍ଚା ତେଲ ଦର ହ୍ରାସ ପାଇବା ଆଶାରେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ମନୋଭାବ ସକାରାତ୍ମକ ହୋଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେହି ଧାରା ଅସ୍ଥାୟୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥିଲା।

କେତେ ହେଲା ବିକ୍ରି?

• ୨୮ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରୁ ୧ ଅକ୍ଟୋବର ମଧ୍ୟରେ କେବଳ ଚାରୋଟି କାରୋବାର ଦିବସରେ ହିଁ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନେ ପ୍ରାୟ ୩୪,୯୬୫ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଅସ୍ଥାୟୀ ଇକ୍ୱିଟି ବିକ୍ରି କରିଛନ୍ତି।

• ସେହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିବା ଗତିବିଧି ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଇକ୍ୱିଟି ବିକ୍ରି ୨୭,୯୬୨ କୋଟି ଟଙ୍କା ରହିଥିଲା।

• ଏଥିରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ମାସ ଶେଷରେ ଏବଂ ଅକ୍ଟୋବର ଆରମ୍ଭରେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକଙ୍କ ଟଙ୍କା କାଢ଼ିବା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆହୁରି ଦ୍ରୁତ ହୋଇଯାଇଥିଲା।

ଘରୋଇ ନିବେଶକ ଦେଲେ ସାହାରା

ଅନ୍ୟପଟେ, ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାଗତ ନିବେଶକ (DII - Domestic Institutional Investors) ମାନେ ବଜାରକୁ ମଜବୁତ୍ ସମର୍ଥନ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୬ ରେ DII ମାନେ କ୍ୟାଶ୍ ଇକ୍ୱିଟି ବଜାରରେ ୭୬,୦୩୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଶେୟାର କିଣିଛନ୍ତି। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଘରୋଇ ନିବେଶ ବିଦେଶୀ ବିକ୍ରିର ପ୍ରଭାବକୁ ବହୁ ପରିମାଣରେ ସନ୍ତୁଳିତ କରିପାରିଛି।

ବଜାର ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ କହିବା କଥା ହେଉଛି, ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାଗତ ନିବେଶକ ଏବଂ ଖୁଚୁରା  ନିବେଶକଙ୍କ କ୍ରମାଗତ କିଣାବିକା ବଜାରକୁ ବଡ଼ ହ୍ରାସରୁ ବଞ୍ଚାଇବାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଯଦି ଏହି ସମର୍ଥନ ମିଳିନଥାନ୍ତା, ତେବେ ବଜାରରେ ଆହୁରି ଗଭୀର ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାନ୍ତା।

ସେକେଣ୍ଡାରୀ ବଜାରରେ ବିକ୍ରି ଏବଂ ପ୍ରାଇମାରୀ ବଜାର (IPO) ରେ ନିବେଶ ଏହି କଥାର ସଙ୍କେତ ଦେଉଛି ଯେ ବିଦେଶୀ ନିବେଶକମାନେ ଭାରତରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦୂରେଇ ଯାଉନାହାନ୍ତି, ବରଂ ନିବେଶ ସୁଯୋଗ ଚୟନ କରିବାରେ ଅଧିକ ସାବଧାନତା ଅବଲମ୍ବନ କରୁଛନ୍ତି।

ଆଗକୁ କିପରି ରହିବ ସ୍ଥିତି?

ଆଗକୁ ଯାଇ ବଜାରର ଦିଗ ବହୁ ପରିମାଣରେ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ୨୦୨୬-୨୭ ର ଦ୍ୱିତୀୟ ତ୍ରୈୟମାସିକ ଫଳାଫଳ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିବ। ବିଶ୍ଲେଷକଙ୍କ ମାନିବା କଥା ହେଉଛି, ଯେଉଁ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ଫଳାଫଳ ଆଶାଠାରୁ ଭଲ ରହିବ ଏବଂ ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପରିଚାଳନା ଭବିଷ୍ୟତକୁ ନେଇ ସକାରାତ୍ମକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବ, ସେଗୁଡ଼ିକର ଶେୟାରରେ ନିବେଶକଙ୍କ କିଣାବିକା ଦେଖିବାକୁ ମିଳିପାରେ।