ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ 'ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍-୨୦୨୬'ର ବିଜେତା ପ୍ରତିଯୋଗୀ, ପରଗନା ମାଞ୍ଝୀ, ମାଞ୍ଝୀ, ଚାଲକୀ ଏବଂ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ସମ୍ମାନରେ ଏକ ବିଶେଷ ନିଶାକାଳୀନ ଭୋଜି (ଡିନର୍)ର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିଜେ ସମସ୍ତ ଅତିଥିଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରି ଆତ୍ମୀୟତାର ପରିଚୟ ଦେଇଥିଲେ।
ଦେଶର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଭବନ ‘ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭବନ’ରେ ଆଜି ଏକ ନୂଆ ଇତିହାସ ରଚାଯାଇଛି। ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବସ୍ତରର ସମୃଦ୍ଧ ଜନଜାତୀୟ/ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତି, ଲୋକ-ପରମ୍ପରା ଏବଂ ପୋଷାକପରିପାଟୀର ଅପୂର୍ବ ବୈଭବ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଷ୍ଣୁଦେବ ସାଏଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ବସ୍ତରର ୨୦୯ ଜଣିଆ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀକୁ ସ୍ୱାଗତ କରି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ନା କେବଳ ଆତ୍ମୀୟତାର ସହ ନିଜେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିଥିଲେ, ବରଂ 'ବସ୍ତର ଦଶହରା' ଏବଂ 'ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍'ରେ ସାମିଲ ହେବା ପାଇଁ ପ୍ରବଳ ଇଚ୍ଛା ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ।
ଏହି ସମୟରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସାଏ, ବସ୍ତରର ୩୦୦ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ‘ଝିଟ୍କୁ-ମିଟ୍କି’ କଳାକୃତି ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ, ଯାହାକୁ ଦେଖି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଅଭିଭୂତ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲେ। ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀରେ ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜୟ ଶର୍ମା, ସଂସ୍କୃତି ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜେଶ ଅଗ୍ରୱାଲଙ୍କ ସମେତ ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍-୨୦୨୬ର ବିଜେତା ପ୍ରତିଯୋଗୀ, ପାରମ୍ପରିକ ଜନଜାତୀୟ ନେତୃତ୍ୱ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପ୍ରତିନିଧି, ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷ, ଜନପ୍ରତିନିଧି ଏବଂ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ସାମିଲ ଥିଲେ।
ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟର ପ୍ରଶଂସା
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଆତ୍ମୀୟ ଓ ଅନୌପଚାରିକ ଆଲୋଚନା କରି ବସ୍ତରର ଜନଜାତୀୟ ସଂସ୍କୃତି, ଲୋକକଳା, ପାରମ୍ପରିକ ସାମାଜିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍ ଆୟୋଜନର ଅନୁଭୂତି ବିଷୟରେ ପଚାରି ବୁଝିଥିଲେ। ସେ କଳାକାର ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଜନଜାତୀୟ ପ୍ରତିନିଧିମାନଙ୍କର ଉତ୍ସାହବର୍ଦ୍ଧନ କରିବା ସହ ସେମାନଙ୍କ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ।
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଷ୍ଣୁଦେବ ସାଏଙ୍କ ଅନୁରୋଧ କ୍ରମେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ବସ୍ତର ଦଶହରା ଏବଂ ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍ରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରି କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ଭବିଷ୍ୟତରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଗୁଡ଼ିକରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଯୋଗଦେବେ। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କହିଥିଲେ ଯେ ବସ୍ତର ଦଶହରା ତାଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ବିଶେଷ ଭାବେ ସ୍ପର୍ଶ କରେ। ସେ ଭଗବାନ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ କାଠ ନିର୍ମିତ ମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ବସ୍ତର ଦଶହରାର ଅନନ୍ୟ ପରମ୍ପରା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରି କହିଥିଲେ ଯେ ବସ୍ତର ଦଶହରା ସହ ତାଙ୍କର ଏକ ଆତ୍ମୀୟ ଯୋଡ଼ିପୋଡ଼ି ରହିଛି। ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ ଯେ, "ମାଞ୍ଝୀ" ତାଙ୍କ ପରିବାରର ଏକ ଅଂଶ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିତା ମଧ୍ୟ ଜଣେ ମାଞ୍ଝୀ ଥିଲେ।
ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟର ଜୀବନ୍ତ ଉତ୍ସବ
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ନିଜ ସମ୍ବୋଧନରେ କହିଥିଲେ ଯେ, 'ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍' ଛତିଶଗଡ଼ର ସମୃଦ୍ଧ ଜନଜାତୀୟ ପରମ୍ପରା, ଲୋକକଳା ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟର ଜୀବନ୍ତ ଉତ୍ସବ ଅଟେ, ଯାହା ବସ୍ତରର ପ୍ରକୃତ ପରିଚୟକୁ ଜାତୀୟ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ସ୍ଥାପିତ କରିବାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଛି।
ସେ କହିଥିଲେ ଯେ, ଏଭଳି ଆୟୋଜନ ଯୁବପିଢ଼ିଙ୍କୁ ନିଜ ପରମ୍ପରା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ସହ ପୁନର୍ବାର ଯୋଡ଼ିବା ସହ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ରୋଜଗାରକୁ ନୂଆ ଗତି ପ୍ରଦାନ କରିଛି। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବସ୍ତରର ଆଦିବାସୀ କଳାକାର, ଶିଳ୍ପୀ ଏବଂ ଯୁବକମାନଙ୍କ ପ୍ରତିଭାର ପ୍ରଶଂସା କରି ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ଯେ, ସେମାନେ ନିଜର ସାଂସ୍କୃତିକ ଅସ୍ମିତାର ସୁରକ୍ଷା କରି ଦେଶ ଗଠନରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗଦାନ ଦେବା ଜାରି ରଖିବେ।
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କହିଥିଲେ ଯେ, ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନଭାଗୀଦାରୀ ଯୋଗୁଁ ବସ୍ତର ଆଜି ଶାନ୍ତି, ବିକାଶ ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ନୂଆ ଦିଗରେ ଆଗେଇ ଚାଲିଛି। ସେ ବସ୍ତରରେ ଶିକ୍ଷା, ରାସ୍ତାଘାଟ, ବିଜୁଳି, ପାନୀୟ ଜଳ ଭଳି ମୌଳିକ ସୁବିଧାର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ଏବଂ ବିକାଶର ନୂତନ ପରିବେଶକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି ଏହାକୁ ସମଗ୍ର ଦେଶ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଓ ଗୌରବର ବିଷୟ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ଏହାସହ ସେ 'ମାଞ୍ଝୀ' ଏବଂ 'ଚାଲକୀ'ଙ୍କ ସାମାଜିକ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ଭୂମିକାର ପ୍ରଶଂସା କରି କହିଥିଲେ ଯେ, ସେମାନେ ସମାଜ ଓ ପ୍ରଶାସନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସେତୁ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ବସ୍ତରର ପରମ୍ପରା ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧର ସୁରକ୍ଷାରେ ପ୍ରମୁଖ ଯୋଗଦାନ ଦେଉଛନ୍ତି।
ଶାନ୍ତି, ବିକାଶ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ପୁନର୍ଜାଗରଣ
ଏହି ଅବସରରେ କେନ୍ଦ୍ର ଗୃହ ଏବଂ ସହକାରିତା ମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ କହିଥିଲେ ଯେ, ସେ ଅନେକ ଥର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭବନ ଆସିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭବନରେ ବସ୍ତରର ପାରମ୍ପରିକ ଆଦିବାସୀ ପୋଷାକରେ ଏତେ ବଡ଼ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀକୁ ଦେଖି ସେ ବିଶେଷ ପ୍ରସନ୍ନତା ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି।
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଷ୍ଣୁଦେବ ସାଏ କହିଥିଲେ ଯେ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ସହ ବସ୍ତର ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀର ଏହି ଆତ୍ମୀୟ ସାକ୍ଷାତକାର ଛତିଶଗଡ଼, ବିଶେଷ କରି ବସ୍ତର ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୌରବ ଓ ସମ୍ମାନର ବିଷୟ। ବସ୍ତରର ସମୃଦ୍ଧ ଜନଜାତୀୟ ସଂସ୍କୃତି, ପରମ୍ପରା ଏବଂ ଲୋକଜୀବନକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବାର ଏହା ଏକ ଐତିହାସିକ ଅବସର ଥିଲା।
ଆଜି ବସ୍ତର ଶାନ୍ତି, ବିକାଶ ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ପୁନର୍ଜାଗରଣର ନୂଆ ପରିଚୟ ସହ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି। 'ବସ୍ତର ପଣ୍ଡୁମ୍' ଭଳି ଆୟୋଜନ ଆମର ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତିକୁ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ନୂଆ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଦେଇଛି।
ସେ କହିଥିଲେ ଯେ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କର ଆଦିବାସୀ ସମାଜ ଓ ସଂସ୍କୃତି ସହ ବିଶେଷ ଆତ୍ମୀୟତା ରହିଛି। ତାଙ୍କର ଅନୁଭବ, ସ୍ନେହ ଏବଂ ମାର୍ଗଦର୍ଶନରୁ ବସ୍ତରର ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟର ସଂରକ୍ଷଣ ଓ ସଂବର୍ଦ୍ଧନ ପାଇଁ ନୂଆ ଦିଗ ମିଳିବ। ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସାଏ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ବସ୍ତର ଗସ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ ମଧ୍ୟ କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି, ଆମର ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ତାଙ୍କ ଆଗମନ ଦ୍ୱାରା ବସ୍ତରର ସମୃଦ୍ଧ ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତି, ପରମ୍ପରା ଏବଂ ବିକାଶ ଯାତ୍ରାକୁ ନୂଆ ପ୍ରେରଣା ଓ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ବ୍ୟାପକ ପରିଚୟ ମିଳିବ।
ଏହି ସମୟରେ ପ୍ରତିନିଧିମଣ୍ଡଳୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭବନ ବୁଲି ଦେଖିବା ସହ ଦେଶର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଓ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଐତିହ୍ୟ ସହ ଜଡ଼ିତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ହାସଲ କରିଥିଲେ।
ଏହି ଅବସରରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ସଚିବ ସୁବୋଧ କୁମାର ସିଂହ, ସଚିବ ରାହୁଲ ଭଗତ, ବିଶେଷ ସଚିବ तथा ଜନସମ୍ପର୍କ ଆୟୁକ୍ତ ରଜତ ବଂଶଲ, ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ ସଚିବ ଡ. ଏସ୍. ଭାରତୀଦାସନ୍, ବସ୍ତର ସମ୍ଭାଗ କମିଶନର ଡୋମନ୍ ସିଂହ, ସଂସ୍କୃତି ଓ ରାଜଭାଷା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ସଞ୍ଜୟ କନ୍ନୌଜେଙ୍କ ସମେତ ଅନ୍ୟ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଦରବାରରେ ପହଞ୍ଚିଲା ‘ଝିଟ୍କୁ-ମିଟ୍କି’ କଳାକୃତି
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଷ୍ଣୁଦେବ ସାଏ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କୁ ବସ୍ତରର ସମୃଦ୍ଧ ଜନଜାତୀୟ ସଂସ୍କୃତି, ପ୍ରେମ, ସମର୍ପଣ ଏବଂ ଲୋକଆସ୍ଥାର ପ୍ରତୀକ ‘ଝିଟ୍କୁ-ମିଟ୍କି’ ସ୍ମାରକୀ ଚିହ୍ନ (Smriti Chinha) ଉପହାର ଦେଇଥିଲେ। ଝିଟ୍କୁ-ମିଟ୍କି ହେଉଛି ବସ୍ତରର ପ୍ରାୟ ୩୦୦ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ଏକ ଅମର ପ୍ରେମଗାଥାର ପ୍ରତୀକ। ଲୋକକଥା ଅନୁଯାୟୀ, ଏକ ଭୟଙ୍କର ମରୁଡ଼ି/ଅକାଳ ସମୟରେ ଝିଟ୍କୁ ଏବଂ ମିଟ୍କି ନିଜର ପ୍ରେମ ଓ ସମର୍ପଣର ଅତୁଳନୀୟ ନମୁନା ଦେଖାଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେବତୁଲ୍ୟ ସମ୍ମାନ ମିଳିଥିଲା।
ଆଜି ବସ୍ତରରେ ଝିଟ୍କୁଙ୍କୁ ‘ଖୋଡ଼ିଆ ରାଜା’ ଏବଂ ମିଟ୍କିଙ୍କୁ ‘ଗପ୍ପା ଦେଈ’ ରୂପରେ ପୂଜା କରାଯାଏ। ଏହି ପ୍ରତିମା ବସ୍ତରର ସମୃଦ୍ଧ ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତି, ଲୋକଆସ୍ଥା, ପ୍ରେମ, ତ୍ୟାଗ ଏବଂ ସାମାଜିକ ସୌହାର୍ଦ୍ଦ୍ୟର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହୁଏ।