ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ୧୧ ଦିନ ଧରି ଚାଲିଛି। ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ଅପରେସନର ପ୍ରାଥମିକ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଇରାନକୁ ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି ହେବାରୁ ରୋକିବା। ତଥାପି, ଇରାନର ସମସ୍ତ ପରମାଣୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଧ୍ୱଂସ ହୋଇଯାଇଛି ବୋଲି ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚନା ମିଳିନାହିଁ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଆମେରିକା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇରାନରେ ଶାସନ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବାରେ ସଫଳ ହୋଇନାହିଁ।
ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ବିପରୀତ, ମୋଜତାବା ଖାମେନିଙ୍କୁ ନୂତନ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତା ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା। ଏହା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଭେନେଜୁଏଲା ପରି ଇରାନ ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରି ନାହିଁ ବରଂ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୃଢ ଭାବେ ଆମେରିକାର ମୁକାବିଲା କରୁଛି ।। ଇରାନ ମଧ୍ୟ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବନ୍ଦ କରିଛି, ଯାହା ଫଳରେ ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି ଏବଂ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି। ଆମେରିକା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସମୁଦ୍ର ପଥକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିନାହିଁ।
ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଆମେରିକୀୟ ଘାଟି ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ
ଇରାନ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଆମେରିକୀୟ ସାମରିକ ଘାଟି ଉପରେ ଲଗାତାର ଆକ୍ରମଣ କରୁଛି। ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ଆମେରିକା ସାଉଦି ଆରବ, କୁଏତ ଏବଂ ବାହାରିନରେ ଥିବା କିଛି ସାମରିକ ଘାଟି ଖାଲି କରିଛି। ଇରାନର କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଡ୍ରୋନ ଆକ୍ରମଣ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ମଧ୍ୟ ବହୁତ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇଛି। ବିଶେଷକରି ତେଲ ଅଭିଭରେ ବଡ଼ ଧ୍ୱଂସର ରିପୋର୍ଟ ଆସିଛି। ଅନେକ ଆରବ ନେତା ଏବେ ଯୁଦ୍ଧ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଆମେରିକା ଉପରେ ଚାପ ପକାଉଛନ୍ତି।
ତଥାପି, ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଇରାନ ମଧ୍ୟ ବହୁ କ୍ଷତି ସହିଛି। ଇସଲାମିକ୍ ରିଭୋଲ୍ୟୁସନାରୀ ଗାର୍ଡ କୋର୍ପସ (IRGC)ର ଅନେକ ସାମରିକ ଘାଟି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି ଏବଂ ଇରାନର କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର କ୍ଷମତା ଦୁର୍ବଳ ହେଉଥିବା ପରି ମନେ ହେଉଛି। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଝଟକା ବା ଆଘାତ ଥିଲା ଯୁଦ୍ଧର ପ୍ରଥମ ଦିନରେ ଇରାନର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ। ଏହା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଇରାନ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇ ଅନେକ ଆମେରିକୀୟ ଘାଟିକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରିଛି। ଇରାନର ଆକ୍ରମଣ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମେରିକାକୁ ପ୍ରାୟ ୨୩୧୮୮କୋଟି ଟଙ୍କାର ଆର୍ଥିକ କ୍ଷତି କରିଛି।
ଆମେରିକାର THAAD ସିଷ୍ଟମ ନଷ୍ଟ
କାତାରର ଅଲ-ଉଦେଦ ବାୟୁ ଘାଟିର ରାଡାର ସିଷ୍ଟମ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ଯାହା ପ୍ରାୟ ୧୦,୧୧୪ କୋଟି । ଜୋର୍ଡାନ ଏବଂ ସଂଯୁକ୍ତ ଆରବ ଏମିରେଟ୍ସରେ ନିୟୋଜିତ THAAD ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ମଧ୍ୟ ପ୍ରବଳ କ୍ଷତି କରିଛି, ଯାହାର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୯୦୦୦ କୋଟି ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। କୁଏତରେ ତିନୋଟି F-15E ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛି, ଯାହାର କ୍ଷତି ପ୍ରାୟ ୨୫୯୩ କୋଟି ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ଇରାନ ମଧ୍ୟ ତିନୋଟି MQ-9 ରିପର ଡ୍ରୋନକୁ ଖସାଇ ଦେଇଥିବା ଦାବି କରିଛି, ଯାହାର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୮୨୭ କୋଟି ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।