ଆମେରିକା ଏବଂ ୟୁରୋପରେ ଏବେ ବୋନସ ମଦର ମାନଙ୍କୁ ନେଇ ଢେର ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି। ପ୍ରକୃତରେ 'ବୋନସ୍ ମଦର'ର ଶାବ୍ଦିକ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଅତିରିକ୍ତ ମା'। ଏହା ଏପରି ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ, ଯିଏ ନିଜ ସାଥୀଙ୍କ ପୂର୍ବ ସମ୍ପର୍କରୁ ହୋଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କର ଦେଖାଶୁଣା କରନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ ଏମିତି ମା', ଯିଏ ଅସଲି ମା' ନହୋଇ ମଧ୍ୟ କିଛି ଖାସ୍ ଏମିତି କରନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ସକାରାତ୍ମକ ଭାବରେ ଏମିତି କୁହାଯିବାକୁ ଲାଗେ।
ୟୁରୋପ ଏବଂ ଆମେରିକାରେ ଏହାର ବ୍ୟବହାର କିଛି ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଥିଲା। ଏବେ ଏହା ବହୁତ ଅଧିକ କୁହାଗଲାଣି। ଏହା ଏକ ଖାସ୍ ପ୍ରକାରର ସାବତ ମା'ଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ।
ବୋନସ୍ ମଦର ଏକ ଏପରି ଶବ୍ଦ ଯାହାର ବ୍ୟବହାର ସଉତୁଣୀ ମା'ଙ୍କ ପାଇଁ କରାଯାଏ। ଏହା ଏପରି ଜଣେ ମହିଳା ହୋଇଥାନ୍ତି, ଯିଏ ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ବିବାହରୁ ହୋଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କର ଯତ୍ନ ନିଅନ୍ତି। ବୋନସ୍ ମଦର ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାର ସେହି ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କରାଯାଇପାରେ, ଯେଉଁମାନେ ନିଜ ସାଥୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ବିବାହରୁ ହୋଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କ ସହ ରହନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସାଥିଙ୍କୁ ବିବାହ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ବୋନସ୍ ମଦର ଏବଂ ସାବତ ମା' ମଧ୍ୟରେ ପାର୍ଥକ୍ୟ
ବୋନସ୍ ମଦର ଏବଂ ସାବତ ମା' ମଧ୍ୟରେ କିଛି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ ରହିଛି। ବୋନସ୍ ମଦର ଶବ୍ଦରେ ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ଅର୍ଥ ଥାଏ, ଯଦିଓ ସାବତ ମା' ଶବ୍ଦରେ ଏକ ନକାରାତ୍ମକ ଅର୍ଥ ଥାଇପାରେ।
ବୋନସ୍ ମଦର ହେବାର ଅନେକ କାରଣ ଥାଇପାରେ। କିଛି ମହିଳା ନିଜ ସାଥୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ବିବାହରୁ ହୋଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଭଲ ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ଯତ୍ନ ନେବାକୁ ଚାହାନ୍ତି। ଅନ୍ୟ କିଛି ମହିଳା ନିଜ ସାଥୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ବିବାହରୁ ହୋଇଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କ ସହ ଏକ ଦୃଢ଼ ସମ୍ପର୍କ ଗଢ଼ିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି। କିଛି ମହିଳା ସେମାନଙ୍କୁ ଏକ ସ୍ଥିର ଏବଂ ଭଲପାଇବା ଭରା ଘର ଦେବାକୁ ଚାହାନ୍ତି।
କାହିଁକି ଏହା ଏକ ଆହ୍ୱାନପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା
ବୋନସ୍ ମଦର ହେବା ଏକ ଆହ୍ୱାନପୂର୍ଣ୍ଣ କାମ ହୋଇପାରେ। ଜଣେ ବୋନସ୍ ମଦରଙ୍କୁ ନିଜ ସାଥୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ବିବାହର ପିଲାମାନଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ ଗଢ଼ିବା ପାଇଁ କଠିନ ପରିଶ୍ରମ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ। ତାଙ୍କୁ ସେହି ପିଲାମାନଙ୍କର ବାପା-ମା'ଙ୍କ ସହ ମଧ୍ୟ କାମ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ ଏବଂ ପିଲାମାନଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରିବାକୁ ହୋଇଥାଏ।
ଏହି ଶବ୍ଦର ଇତିହାସ କ'ଣ?
'ବୋନସ୍ ମଦର' ଶବ୍ଦ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ନୂଆ। ଏହାର ସଠିକ୍ ଇତିହାସ ବିଷୟରେ କହିବା କଷ୍ଟକର। ତଥାପି ଏହି ଶବ୍ଦ ଗତ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ମଧ୍ୟରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ୟୁରୋପରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇଛି। ୧୯୯୦ ଦଶକ ପରେ ଏହାର ପ୍ରଚଳନ ବଢ଼ିଲା, ଯେତେବେଳେ ସେଠାରେ ଛାଡ଼ପତ୍ର ଏବଂ ପୁନର୍ବିବାହ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା। ଏସୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରେ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶବ୍ଦର ସାଧାରଣତଃ ପ୍ରୟୋଗ ହେଉନାହିଁ।
ଶାବ୍ଦିକ ଅର୍ଥ କ'ଣ?
ଏହି ଶବ୍ଦ ଇଂରାଜୀର "Bonus Mother" ରୁ ନିଆଯାଇଛି, ଯେଉଁଠାରେ "Bonus" ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି "ଅତିରିକ୍ତ" ଏବଂ "Mother" ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି "ମା'"। ଏସୀୟ ସଂସ୍କୃତିରେ ପରିବାର ଏବଂ ସମ୍ପର୍କକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ ପାରମ୍ପରିକ ଶବ୍ଦାବଳୀ ଅଧିକ ପ୍ରଚଳିତ। ଭାରତ ଭଳି ଦେଶରେ ସାବତ ମା', ଧରମ ମା ବା ଅନ୍ୟ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ମାତୃତ୍ୱର ଭୂମିକାରେ ଦେଖାଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କୁ 'ବୋନସ୍ ମଦର' ଭଳି ଆଧୁନିକ ଶବ୍ଦରେ ସମ୍ବୋଧନ କରିବାର ପରମ୍ପରା ନାହିଁ।
ମା' କେତେ ପ୍ରକାରର?
• ସାବତ ମା': ଯିଏ ବ୍ୟକ୍ତିର ବାପାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଜୈବିକ ମା' ନୁହଁନ୍ତି।
• ପାଳକ ମା' : ଯିଏ ଆଇନଗତ ବା ଅନୌପଚାରିକ ଭାବେ ଶିଶୁର ଯତ୍ନ ନିଅନ୍ତି।
• ଦତ୍ତକ ମା' : ଯିଏ ଆଇନଗତ ଭାବେ ଶିଶୁକୁ ପୋଷ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।
• ସହ-ମାତା : ସେହି ମହିଳାମାନେ ଯେଉଁମାନେ ପିଲାଙ୍କୁ ପାଳିବାରେ ଏକାଠି କାମ କରନ୍ତି।
ସମ୍ପର୍କର କିଛି ନୂଆ ଶବ୍ଦ
• ବୋନସ୍ ଫାଦର : ସାବତ ବାପାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସକାରାତ୍ମକ ଶବ୍ଦ।
• ବୋନସ୍ ଚାଇଲ୍ଡ : ସାବାତ ପିଲା ଯିଏ ପରିବାରର ଏକ ମୂଲ୍ୟବାନ ସଦସ୍ୟ।
• ଟ୍ରାଇବ୍ ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ବା ସମର୍ଥକଙ୍କ ଗୋଷ୍ଠୀ, ଯେଉଁମାନେ ପରିବାର ଭଳି ଅନୁଭବ ହୁଅନ୍ତି।