ଇସଲାମାବାଦ: ପାକିସ୍ତାନକୁ ତା’ର ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁ ତୁର୍କୀଠାରୁ ଏକ ବଡ଼ ଝଟକା ଲାଗିଛି। ଅଙ୍କାରା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ ସେ ସାଉଦି ଆରବ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ସହିତ କୌଣସି ବହୁପାକ୍ଷିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବ ନାହିଁ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ତୁର୍କୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏର୍ଦୋଗାନ ସରକାର ପାକିସ୍ତାନ କିମ୍ବା ସାଉଦି ଆରବ ସହିତ କୌଣସି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିର ପକ୍ଷ ନୁହେଁ କିମ୍ବା ବିଚାର ମଧ୍ୟ କରୁନାହିଁ।

ତୁର୍କୀର ଏକ ଶୀର୍ଷ ସାମରିକ ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ପାକିସ୍ତାନର ଆବେଦନ ସତ୍ତ୍ୱେ, ତୁର୍କୀ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ସାଉଦି ଆରବ ସହିତ କୌଣସି ବହୁପାକ୍ଷିକ ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିରେ ଆଗ୍ରହୀ ନୁହେଁ। ସୂତ୍ରଟି ଆହୁରି କହିଛି ଯେ ସାଉଦି ଆରବ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ବହୁପାକ୍ଷିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସପକ୍ଷରେ ନାହିଁ। କେବଳ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିକୁ ପସନ୍ଦ କରୁଛି।

ତୁର୍କୀ ପାକିସ୍ତାନୀ ସେନା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ତୁର୍କୀ ସୁରକ୍ଷା ସୂତ୍ର କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ପୂର୍ବରୁ ତିନୋଟି ସୀମାରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛି: ଭାରତ, ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ଇରାନ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏହା ଘରୋଇ ସ୍ତରରେ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି। ସାଉଦି ଆରବ ସହିତ ଚୁକ୍ତି ପାକିସ୍ତାନୀ ସେନାକୁ ଆହୁରି ବିଭକ୍ତ କରିଛି। ଏସବୁ ପାକିସ୍ତାନୀ ସେନାର କ୍ଷମତାକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି।

ତୁର୍କୀର ବରିଷ୍ଠ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନୀ ସେନା ପୂର୍ବରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାପରେ ଅଛି ଏବଂ ଏହି ବାସ୍ତବତା ଯେକୌଣସି ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ସେମାନଙ୍କର ଦାୟିତ୍ୱ ପୂରଣ କରିବାର କ୍ଷମତାକୁ ସୀମିତ କରେ। ପାକିସ୍ତାନର ଅଧିକାଂଶ ସାମରିକ ଉପକରଣ ଚୀନ୍‌ରୁ ଆସିଥାଏ। ଏହା ପ୍ରତି ଇଙ୍ଗିତ କରି ତୁର୍କୀ ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ସାମରିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପାଇଁ ଚୀନ୍‌ ଉପରେ ବହୁତ ନିର୍ଭରଶୀଳ, ବିଶେଷକରି ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଏବଂ ବାୟୁସେନା ଭଳି କ୍ଷେତ୍ରରେ। ପାକିସ୍ତାନ ଉପରେ ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ନିର୍ଭରଶୀଳତା ଆଙ୍କାରାକୁ ଯେକୌଣସି ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ବହୁପାକ୍ଷିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଢାଞ୍ଚାରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ସତର୍କ କରାଏ।

ତୁର୍କୀ ପାକିସ୍ତାନର ଆର୍ଥିକ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ମଧ୍ୟ ଇଙ୍ଗିତ କରି କହିଛି ଯେ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅର୍ଥନୀତି ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାମରିକ ଶକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି କରେ। ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଉଭୟ ଦେଶର ସେନା ସାଉଦି ଆରବ ସ୍ତରରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଆଧୁନିକୀକରଣରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାର କ୍ଷମତାର ଅଭାବ ରଖିଛି, ଯାହା ଏକ ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଗଠବନ୍ଧନକୁ ଅସମ୍ଭବ କରିଦିଏ।

ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିର ସମ୍ଭାବନାକୁ ଖାରଜ କରି ତୁର୍କୀ ଜୋର ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ସହିତ ଏହାର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କ ଦୃଢ଼। ଆଙ୍କାରା ପୂର୍ବରୁ ପାକିସ୍ତାନକୁ ସାମରିକ ଉପକରଣ, ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ, ଡ୍ରୋନ୍ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଉପକରଣ ଯୋଗାଇଥାଏ। ତୁର୍କୀ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି ରିପୋର୍ଟଟି ତୁର୍କୀ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଏକ ବିବୃତ୍ତିକୁ ସମର୍ଥନ କରେ, ଯିଏ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଉପରେ ନଜର ପକାଇବା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଚେତାବନୀ ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆଞ୍ଚଳିକ ଖେଳାଳିମାନେ ନିଜ ନିଜର ସୁରକ୍ଷା ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ପାଇଁ ଦାୟିତ୍ୱ ନ ନେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ଥିରତା ଅସମ୍ଭବ।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ବେଲୁଚିସ୍ତାନରେ ନରସଂହାର, ବିଏଲ୍‌ଏ ଆକ୍ରମଣରେ କ୍ରୋଧିତ ପାକିସ୍ତାନୀ ସେନା