ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ଇରାନର IRGC (ଇସଲାମିକ୍ ରିଭୋଲ୍ୟୁସନାରୀ ଗାର୍ଡ କୋର୍ପସ) ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ଇରାକୀ କୁର୍ଦ୍ଦିସ୍ତାନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନେଚିରଭାନ୍ ବାରଜାନୀଙ୍କ ସାହାରା ନେଇଥିଲା। ଜାଣନ୍ତୁ କିପରି ହୋଇଥିଲା ଏହି ଗୁପ୍ତ ଆଲୋଚନା ଏବଂ କାହିଁକି ହୋଇପାରିଲାନି ସିକ୍ରେଟ୍ ମିଟିଂ।
ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଶେଷ କରିବା ଓ କୌଣସି ବୁଝାମଣାରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ହୋଇଥିବା ଉଦ୍ୟମ ସମୟରେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ଏକ ଗୁପ୍ତ ବ୍ୟାକ୍-ଚ୍ୟାନେଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା, ଯାହାର ସୂଚନା ପୂର୍ବରୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିନଥିଲା। ମେ ମାସ ମଝିରେ ଆମେରିକୀୟ ଆଲୋଚକମାନଙ୍କର ସନ୍ଦେହ ହୋଇଥିଲା ଯେ ଇରାନ ପକ୍ଷରୁ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଥିବା ନେତାମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପ୍ରକୃତରେ IRGC ର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ପୂରା ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନାହିଁ। ଏହା ପରେ ଆମେରିକା ସିଧାସଳଖ IRGC ର ନେତୃତ୍ୱ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲା। ଏହି ଗୁପ୍ତ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ଇରାକର କୁର୍ଦ୍ଦିସ୍ତାନ ଅଞ୍ଚଳର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନେଚିରଭାନ୍ ବାରଜାନୀଙ୍କୁ ବାଛିଥିଲା। ବାରଜାନୀଙ୍କ ଉପରେ ଆମେରିକା ଓ ଇରାନ ଉଭୟ ପକ୍ଷର ବିଶ୍ୱାସ ଥିବା ସହ ତେହେରାନର ବଡ଼ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ପୁରୁଣା ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ସେ ଇରାନ-ଇରାକ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଇରାନରେ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ତେହେରାନ ୟୁନିଭରସିଟିରେ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଫାର୍ସୀ ଭାଷା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଭଲ ଅଭିଜ୍ଞତା ରହିଛି।
ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ମେ ମାସ ଆରମ୍ଭରେ ତତ୍କାଳୀନ ଆମେରିକୀୟ ନ୍ୟାସନାଲ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ ଡାଇରେକ୍ଟର ତୁଲସୀ ଗ୍ୟାବାର୍ଡ, ବାରଜାନୀଙ୍କ ସହ ଫୋନ୍ରେ କଥା ହୋଇଥିଲେ। କୁହାଯାଉଛି ଯେ ଏହି କଲ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପ ଏବଂ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜେ.ଡି. ଭେନ୍ସଙ୍କ ଅନୁମୋଦନରେ କରାଯାଇଥିଲା। ଗ୍ୟାବାର୍ଡ, ବାରଜାନୀଙ୍କୁ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେରିକା ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି— ଇରାନ ସଂସଦର ସ୍ପିକର ମହମ୍ମଦ ବାଘେର ଗାଲିବାଫ୍ ଏବଂ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଆରାଘଚି ଯେଉଁ ବୁଝାମଣା ଉପରେ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରୁଛନ୍ତି, IRGC ମଧ୍ୟ ତାହା ସହ ଅଛି ନା ତାହାର କୌଣସି ଅଲଗା ଦାବି ରହିଛି।
କିପରି ହେଲା କଥାବାର୍ତ୍ତା?
ବାରଜାନୀ IRGC ର ନିଜ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ସହ କଥା ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ସିଧାସଳଖ ଜେନେରାଲ ଅହମ୍ମଦ ୱାହିଦୀଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ଦାବି ରଖିଥିଲେ। ମେ ୧୪ ତାରିଖରେ IRGC ର ଜଣେ ଅଧିକାରୀ ଏରବିଲ୍ସ୍ଥିତ ବାରଜାନୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ ଏବଂ ଏନକ୍ରିପ୍ଟେଡ୍ ଫୋନ୍ ମାଧ୍ୟମରେ କଥା କରାଇଥିଲେ। ବାରଜାନୀ, ୱାହିଦୀଙ୍କୁ ପଚାରିଥିଲେ ଯେ ସେ ଇରାନୀ ଆଲୋଚକମାନଙ୍କ ସହ ଅଛନ୍ତି କି ନାହିଁ। ଜବାବରେ ୱାହିଦୀ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ଏହି ଆଲୋଚନାକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ଥନ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ IRGC ମଧ୍ୟ କଥାବାର୍ତ୍ତା ମାଧ୍ୟମରେ ସଙ୍କଟର ସମାଧାନ ଚାହୁଁଛି।
ଏହା ପରେ ବାରଜାନୀ, ଗ୍ୟାବାର୍ଡଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ଆମେରିକା ପ୍ରଶାସନକୁ ଇରାନର ସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ଜଣାଇଥିଲେ। ଆମେରିକା ପୁଣି ଏରବିଲ୍ରେ ଆମେରିକୀୟ ଓ ଇରାନୀ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗୁପ୍ତ ବୈଠକ କରାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା। ବାରଜାନୀ ଏହି ମେସେଜ୍ ଇରାନ ପାଖକୁ ପଠାଇଥିଲେ, ମାତ୍ର ସୁରକ୍ଷା କାରଣରୁ ଏହି ବୈଠକ ଆଗକୁ ବଢ଼ିପାରିନଥିଲା। ଇରାନୀ ପକ୍ଷକୁ ଭୟ ଥିଲା ଯେ ଇସ୍ରାଏଲୀ ଗୁପ୍ତଚର ସଂସ୍ଥାର ଇରାକୀ କୁର୍ଦ୍ଦିସ୍ତାନରେ ମଜବୁତ ନେଟୱାର୍କ ରହିଛି ଏବଂ ସେଠାରେ ସେମାନଙ୍କ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ନିଶାନା କରାଯାଇପାରେ।
କାହିଁକି କଥା ହେବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା ଆମେରିକା?
ଏହି ପୂରା ଘଟଣାବଳୀରୁ ଜଣାପଡ଼ୁଛି ଯେ ଇରାନ ସହ କଥାବାର୍ତ୍ତା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆମେରିକାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କେବଳ କୌଣସି ବୁଝାମଣା କରିବା ନୁହେଁ, ବରଂ ପ୍ରକୃତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାର କ୍ଷମତା କାହା ପାଖରେ ଅଛି ତାହା ଜାଣିବା। ଇରାନର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତା ଆଲି ଖାମେନେଇଙ୍କ ହତ୍ୟା ଏବଂ ତା'ପରେ ୪୦ ଦିନ ଧରି ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ IRGC ର ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଦେଇଛି। ନୂଆ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତା ମୋଜତାବା ଖାମେନେଇଙ୍କ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସପ୍ତାହଗୁଡ଼ିକରେ ସାଧାରଣରେ ଉପସ୍ଥିତି କମ୍ ରହିବା ଯୋଗୁଁ ସ୍ଥିତି ଆହୁରି ଜଟିଳ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା।
ବର୍ତ୍ତମାନ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ କାତାରର ମଧ୍ୟସ୍ଥମାନେ ଆମେରିକା ଓ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ମେସେଜ୍ ଆଦାନ-ପ୍ରଦାନ କରୁଛନ୍ତି, ମାତ୍ର କୌଣସି ବଡ଼ ପ୍ରଗତି ହୋଇନାହିଁ। ଅନ୍ୟପଟେ, ବାରଜାନୀ ସମ୍ପ୍ରତି ହ୍ୱାଇଟ୍ ହାଉସ୍କୁ ପୁଣିଥରେ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଆରମ୍ଭ କରାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍ ଆଗାମୀ ଦିନର କୌଣସି ବି ଡିଲ୍ରେ ଏହି ଗୁପ୍ତ ବ୍ୟାକ୍-ଚ୍ୟାନେଲ୍ ପୁଣିଥରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିପାରେ।