ତେହେରାନରେ ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ପରାମର୍ଶବଳୀ ଜାରି କରି ସ୍ପଷ୍ଟ ଶବ୍ଦରେ କହିଛି ଯେ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ବର୍ତ୍ତମାନ ଆକାଶମାର୍ଗ କିମ୍ବା ସ୍ଥଳଭାଗ, କୌଣସି ବି ମାର୍ଗରେ ଇରାନ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ । ଭାରତ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ କିଛି ବିମାନ ଚଳାଚଳ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ଖବର ମଧ୍ୟରେ ଦୂତାବାସ ନିଜର ପୁରୁଣା ପରାମର୍ଶକୁ ଦୋହରାଇ କହିଛି ଯେ ଆଞ୍ଚଳିକ ଉତ୍ତେଜନା ଯୋଗୁଁ ଆକାଶମାର୍ଗ ଉପରେ କଟକଣା ଏବଂ ପରିଚାଳନାଗତ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଏବେ ବି ଜାରି ରହିଛି । ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ଚଳାଚଳ ପ୍ରଭାବିତ ହେଉଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀମାନେ ଫସି ରହିବାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମ୍ଭାବନା ଅଛି ।

ଇରାନରୁ ବାହାରିବାର ସୁରକ୍ଷିତ ରାସ୍ତା

ଦୂତାବାସ ଇରାନରେ ପୂର୍ବରୁ ଉପସ୍ଥିତ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କଠୋର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି । ସେମାନଙ୍କୁ ଦୂତାବାସ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ ସ୍ଥାପନ କରି ସ୍ଥିର କରାଯାଇଥିବା ସ୍ଥଳ ସୀମା ରାସ୍ତାଗୁଡ଼ିକର ବ୍ୟବହାର କରି ତୁରନ୍ତ ଦେଶ ଛାଡ଼ିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଇଛି । ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ସେଠାରେ ବଢ଼ୁଥିବା ସୁରକ୍ଷା ବିପଦକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ଦୂତାବାସ ସହ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଯୋଗାଯୋଗରେ ରୁହନ୍ତୁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଜରୁରୀକାଳୀନ ସ୍ଥିତିରେ ସେମାନଙ୍କୁ ସହାୟତା କରାଯାଇପାରିବ । ଏହି ପରାମର୍ଶ ନାଗରିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ କୌଣସି ବି ଅଘଟଣରୁ ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ।

ସବୁଠାରୁ ସହଜ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ମାର୍ଗ

ଯଦି ଆମେ ସାଧାରଣ ପରିସ୍ଥିତି କଥା କହିବା, ତେବେ ଇରାନରୁ ଭାରତ ଆସିବା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ସହଜ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ରାସ୍ତା ସିଧାସଳଖ ବିମାନର ଅଟେ । ତେହେରାନର ଇମାମ ଖୁମେନି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ପାଇଁ ସିଧାସଳଖ ବିମାନ ଉପଲବ୍ଧ ଥାଏ । ସାଧାରଣ ଭାବେ, ଏହି ବିମାନଗୁଡ଼ିକରେ ଦିଲ୍ଲୀ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ପ୍ରାୟ ୩ ଘଣ୍ଟା ୪୦ ମିନିଟରୁ ନେଇ ୪ ଘଣ୍ଟା ସମୟ ଲାଗିଥାଏ । ମହାନ ଏୟାର ଭଳି ବିମାନ ସଂସ୍ଥା ଏହି ମାର୍ଗରେ ନିଜର ସେବା ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି, ଯାହା ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସମୟ ବଞ୍ଚାଇବାର ସବୁଠାରୁ ସରଳ ମାଧ୍ୟମ ।

ଶସ୍ତା ଯାତ୍ରାର ଗଣିତ

ଶସ୍ତା ଯାତ୍ରା କଥା କହିଲେ ପୂର୍ବରୁ ସଂରକ୍ଷିତ କରାଯାଇଥିବା ସିଧାସଳଖ ବିମାନ ସବୁଠାରୁ ଶସ୍ତା ବିକଳ୍ପ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥାଏ । ସାଧାରଣ ସମୟରେ, ତେହେରାନରୁ ଦିଲ୍ଲୀ ପାଇଁ ଏକମୁଖୀ ଟିକେଟ୍‌ର ମୂଲ୍ୟ ୧୦,୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ୧୪,୦୦୦ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ । ତେବେ, ଯାତ୍ରାର ମୂଲ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ସଂରକ୍ଷଣ ସମୟ ଏବଂ ସମୟ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । ଭିଡ଼ ସମୟରୁ ବଞ୍ଚି ଯଦି ଯାତ୍ରୀ ପୂର୍ବରୁ ଟିକେଟ୍ ସଂରକ୍ଷଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଯାତ୍ରା ବଜେଟ୍  ଭିତରେ ମିଳିପାରେ, କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ଉତ୍ତେଜନା କାରଣରୁ ବିମାନ ଚଳାଚଳରେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଦେଖାଦେଇଛି ।

ସଂଯୋଗକାରୀ ବିମାନର ବିକଳ୍ପ 

ସିଧାସଳଖ ବିମାନ ଛଡ଼ା, ଯାତ୍ରୀ ସଂଯୋଗକାରୀ ବିମାନଗୁଡ଼ିକର ମଧ୍ୟ ଚୟନ କରିପାରିବେ । ଏହି ବିମାନଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରାୟତଃ ଦୁବାଇ କିମ୍ବା ମସ୍କଟ ଭଳି ବଡ଼ ବିମାନବନ୍ଦର ମାଧ୍ୟମରେ ପରିଚାଳିତ ହୋଇଥାଏ । ତେବେ, ଏହି ରାସ୍ତାଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ଅଧିକ ସମୟ ନିଏ ନାହିଁ, ବରଂ ପ୍ରାୟତଃ ସିଧାସଳଖ ବିମାନ ତୁଳନାରେ ମହଙ୍ଗା ମଧ୍ୟ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପାରେ । ଇରାନର ଶିରାଜରୁ ମୁମ୍ବାଇ କିମ୍ବା ଦିଲ୍ଲୀ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କିଛି ବିମାନ ଉପଲବ୍ଧ ଥାଏ, ଯାହାକୁ ମହାନ ଏୟାର କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ସଂଯୋଗକାରୀ ବିମାନ ସଂସ୍ଥା ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ କରାଯାଏ, କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଦୂତାବାସ ସବୁ ପ୍ରକାରର ଯାତ୍ରାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ କହିଛି ।

ସ୍ଥଳଭାଗ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ରାସ୍ତା

ପ୍ରାୟତଃ ଲୋକେ ଇରାନରୁ ଭାରତ ଆସିବା ପାଇଁ ସାମୁଦ୍ରିକ କିମ୍ବା ସ୍ଥଳଭାଗ ରାସ୍ତା ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଏପରି କୌଣସି ନିୟମିତ ସେବା ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ । ଭାରତ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ବି ନିୟମିତ ଯାତ୍ରୀବାହୀ ଜାହାଜ ସେବା କାମ କରେ ନାହିଁ । ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗର ବ୍ୟବହାର ମୁଖ୍ୟତଃ ମାଲ ପରିବହନ  ପାଇଁ ହୋଇଥାଏ । ବନ୍ଦର ଆବ୍ବାସ କିମ୍ବା ଚାବାହାର ବନ୍ଦରରୁ ମୁନ୍ଦ୍ରା କିମ୍ବା ମୁମ୍ବାଇ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଗୋ  ପାଇଁ ‘ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ପରିବହନ କରିଡର’ର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଏହି ରାସ୍ତା ସଡ଼କ, ରେଳ ଏବଂ ସମୁଦ୍ରର ଏକ ଜଟିଳ ସଂରଚନା, ଯାହା କେବଳ ବାଣିଜ୍ୟିକ ସାମଗ୍ରୀ ପାଇଁ, ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ ।

ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଂଗଠନ ଜୈଶ-ଏ-ମହମ୍ମଦ (JeM) ର ମୁଖ୍ୟ ମସୁଦ ଅଜହରକୁ ନେଇ ରହସ୍ୟ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଘନୀଭୂତ ହେବାରେ ଲାଗିଛି । ସଂଗଠନ ଭିତରେ ହିଁ ତାର ଠିକଣା ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଶାନ୍ତି ଏବଂ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର ସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ।

ସୂତ୍ର ଅନୁସାରେ, ସଂଗଠନ ଭିତରେ ଏହି ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି ଯେ ମସୁଦ ଅଜହରର ଅବସ୍ଥା ଗମ୍ଭୀର ଏବଂ ସେ ଜୀବନର ଅନ୍ତିମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅଛି । ତେବେ, JeMର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଏହି ଗୁଜବକୁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଖାରଜ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ନିଜ କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କୁ ସଂଯମତା ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଅପିଲ୍  କରୁଛନ୍ତି । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଭାରତୀୟ ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକର କହିବା କଥା ଯେ ଅଜହରର ଅବସ୍ଥା ସଙ୍କଟାପନ୍ନ ନିଶ୍ଚୟ, କିନ୍ତୁ ମୃତ୍ୟୁ ସ୍ଥିତିରେ ନାହିଁ । କୁହାଯାଉଛି ଯେ ସେ ଶାରୀରିକ ଭାବେ ଦୁର୍ବଳ ଏବଂ ମାନସିକ ଭାବେ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ ପଡ଼ିଛି।

‘ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର’ ର କ୍ଷତ

ଗୁଇନ୍ଦା ସୂତ୍ର ମୁତାବକ, ସଂଗଠନର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ଜାଣିଶୁଣି ମସୁଦ ଅଜହରକୁ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣୁନାହାଁନ୍ତି । ଏହାର କାରଣ ଏହା କୁହାଯାଉଛି ଯେ ତାଙ୍କର ବର୍ତ୍ତମାନର ଅବସ୍ଥାକୁ କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଲୁଚାଇ ରଖାଯାଇପାରିବ । ଜଣେ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ନେତୃତ୍ୱ ଚାହୁଁନାହାଁନ୍ତି ଯେ କର୍ମକର୍ତ୍ତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଏହି ସ୍ଥିତିରେ ଦେଖନ୍ତୁ, କାରଣ ଏହାଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କ ମନୋବଳ ଭାଙ୍ଗିଯାଇପାରେ । ସୂତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଏହା ମଧ୍ୟ ସଙ୍କେତ ଦେଇଛନ୍ତି ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ ଅଜହର ନିଜର ଅନେକ ନିକଟତର ସମ୍ପର୍କୀୟଙ୍କୁ ହରାଇଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ଗଭୀର ମାନସିକ ଚାପରେ ଅଛି । କୁହାଯାଉଛି ଯେ ଏହା ପରଠାରୁ ସେ ସଂଗଠନର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ମିଳାମିଶା ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବା ପ୍ରାୟତଃ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଛି ।

ଦିଲ୍ଲୀରୁ ସାଇବର ଠକକୁ ଗିରଫ କଲା କ୍ରାଇମବ୍ରାଞ୍ଚ, ଲୁଟି ନେଇଛି ୨ କୋଟିରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଟଙ୍କା

ଜୈଶରେ ଅସନ୍ତୋଷ

ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠି ଅଜହର ନିୟମିତ ଭାବେ କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରୁଥିଲା ଏବଂ ନୂଆ ନିଯୁକ୍ତ ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ଭେଟି ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁଥିଲା,ଏବେ ସେହି ଧାରା ପୁରାପୁରି ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଇଛି । ନିକଟ ମାସଗୁଡ଼ିକରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିବା ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଅନ୍ୟ ଶୀର୍ଷ ଆତଙ୍କବାଦୀମାନେ ହିଁ କଥାବାର୍ତା କରୁଛନ୍ତି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସଂଗଠନ ଭିତରେ ଅସନ୍ତୋଷ ବଢ଼ୁଛି ।

ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ ବ୍ୟୁରୋର ଜଣେ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର ଯେତେବେଳେ ଅଜହର ଦୁର୍ବଳ ଦେଖାଯାଉଛି । ତାର ଜୋସଭରା ଭାଷଣ ଏବଂ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ରଣନୀତି ହିଁ ତାହାର ପରିଚୟ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏବେ ସେସବୁ ଗାୟବ । ଏହାଦ୍ୱାରା କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କ ମନୋବଳ ଖସିଯାଇଛି । ସୂତ୍ର ମୁତାବକ, ଅଜହର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ନିୟମିତ ଭାବେ ପ୍ରାର୍ଥନା ସଭା ମଧ୍ୟ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଛି । ଏହି ସଭାଗୁଡ଼ିକର ବଢ଼ୁଥିବା ସଂଖ୍ୟା ହିଁ ତା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ନେଇ ଗୁଜବକୁ ଆହୁରି ଜୋର  ଦେଇଛି । ସଂଗଠନର ଅନେକ ସଦସ୍ୟ ମାନନ୍ତି ଯେ ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ସେମାନଙ୍କ ଠାରୁ କୌଣସି ବଡ଼ କଥା ଲୁଚାଉଛନ୍ତି ।

ଜୈଶରେ ନୂଆ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆସିବା ପ୍ରକ୍ରିୟା ମନ୍ଥର

କୁହାଯାଉଛି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନ JeM ରେ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜାରି ରହିଛି, କିନ୍ତୁ ବହୁତ ସୀମିତ ସ୍ତରରେ । ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁଠି ଅଜହର ନିଜେ ନୂଆ ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଭେଟି ସେମାନଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ବଢ଼ାଉଥିଲା, ଏବେ ଏମିତି ହେଉନାହିଁ । ଏହାଦ୍ୱାରା ନୂଆ ଏବଂ ପୁରୁଣା ଦୁଇ ପ୍ରକାରର କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିରାଶା ଦେଖାଯାଉଛି । ସୂତ୍ରଗୁଡ଼ିକର କହିବା କଥା ଯେ କିଛି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଂଗଠନ ପୁରୁଣା ଭିଡିଓ  ଏବଂ ଅଡିଓ ସନ୍ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଜରିଆରେ ସ୍ଥିତିକୁ ସମ୍ଭାଳିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ, କିନ୍ତୁ ଏବେ କ୍ୟାଡରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିବାକୁ ଲାଗିଛି । ନେତୃତ୍ୱ ପାଇଁ ସ୍ଥିତିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା କଠିନ ହେବାରେ ଲାଗିଛି ।

ଗୁପ୍ତଚର ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ସଂଗଠନ ଶୀଘ୍ର ହିଁ ନୂଆ ନେତୃତ୍ୱ ସନ୍ଧାନରେ ଅଛି । ସମ୍ଭାବନା ପ୍ରକାଶ କରାଯାଉଛି ଯେ ନୂଆ ନେତାଙ୍କ ଚୟନ ପରେ ହିଁ ମସୁଦ ଅଜହରଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ସ୍ଥିତିକୁ ସାର୍ବଜନୀନ କରାଯିବ । ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱ ସ୍ଥିତିକୁ ଟାଳିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି ।

ମଲାକ୍କା ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ, ମାଲେସିଆ ଏବଂ ସିଙ୍ଗାପୁର ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା ଭାରତ ମହାସାଗର ଏବଂ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରକୁ ଯୋଡ଼ିଥାଏ, ସେଥିପାଇଁ ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବାଣିଜ୍ୟିକ ରାସ୍ତା ବୋଲି ମନାଯାଏ।

ମଲାକ୍କା ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍‌ର ତୁଳନା ହୋର୍ମୁଜ୍ ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍, ସୁଏଜ୍ କେନାଲ ଏବଂ ପାନାମା କେନାଲ ଭଳି ବଡ଼ ମାର୍ଗଗୁଡ଼ିକ ସହିତ କରାଯାଏ। ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର କହିବା କଥା ଯେ, ଏତେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାସ୍ତା ଦେଇ ହଜାର ହଜାର ଜାହାଜ ଗତି କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କ ଠାରୁ କୌଣସି ଶୁଳ୍କ ନିଆଯାଏ ନାହିଁ। ସେଥିପାଇଁ ଏବେ ଏହା ଉପରେ ଟ୍ୟାକ୍ସ (Tax) ଲଗାଇବାର ସମ୍ଭାବନା ଦେଖାଯାଉଛି। ତେବେ, ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ଏକାକୀ ନେଇପାରିବ ନାହିଁ, କାରଣ ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ ରାସ୍ତା ଉପରେ ଅନ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ମଧ୍ୟ ଅଧିକାର ଅଛି।

ସିଙ୍ଗାପୁର କଲା ପ୍ରସ୍ତାବର ବିରୋଧ

ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ସିଙ୍ଗାପୁର ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ବିରୋଧ କରିଛି। ସେଠାକାର ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ୱିଭିୟନ୍ ବାଲାକ୍ରିଷ୍ଣନ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ରାସ୍ତା ଦେଇ ଯିବା ସମସ୍ତ ଦେଶର ଅଧିକାର ଏବଂ ଏହା ସବୁବେଳେ ଖୋଲା ଓ ମୁକ୍ତ ରହିବା ଉଚିତ୍। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସିଙ୍ଗାପୁର କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଟୋଲ୍ ଲଗାଇବା କିମ୍ବା ରାସ୍ତା ଅବରୋଧ କରିବାକୁ ସମର୍ଥନ କରିବ ନାହିଁ।

ଜାଣନ୍ତିକି ଗୋଟିଏ ବି ନଦୀ ନ ଥିବା ଦେଶର ନାମ କଣ, ଯେଉଁଠାକୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଯାଆନ୍ତି ୧୫ ଲକ୍ଷ ଭାରତୀୟ?

ସମ୍ପ୍ରତି ଏହି ଯୋଜନା ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଅଛି ଏବଂ ଏହା ଶୀଘ୍ର ଲାଗୁ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା କମ୍, କାରଣ ଏଥିରେ ଅନେକ ଦେଶର ସହମତି ଜରୁରୀ ହେବ ଏବଂ ବିଶ୍ୱସାରାର ସିପିଂ ଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ବିରୋଧ କରିପାରନ୍ତି।

ଟୋଲ୍ ଲାଗିଲେ ଭାରତ ଉପରେ କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?

ଭାରତ ପାଇଁ ଏହି ରାସ୍ତା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଭାରତର ପ୍ରାୟ ୫୫% ରୁ ୬୦% ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଏହି ରାସ୍ତା ଦେଇ ଗତି କରେ। ଏଥିରେ LNG (ଗ୍ୟାସ୍), କୋଇଲା, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଏବଂ ଔଷଧର କଞ୍ଚାମାଲ (API) ଭଳି ଜରୁରୀ ସାମଗ୍ରୀ ସାମିଲ ଅଛି। ଏହି ମାର୍ଗ ଭାରତକୁ ASEAN (ଆସିଆନ୍) ଏବଂ ପୂର୍ବ ଏସିଆ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଯୋଡ଼ିଥାଏ।

ସାଥିରେ ଅଣ୍ଡମାନ ଏବଂ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଏହି ରାସ୍ତା ପାଖରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଭାରତକୁ ରଣନୈତିକ ଅଗ୍ରଗତି ମିଳିଥାଏ। ଯଦି ଏଠାରେ ଟ୍ୟାକ୍ସ ଲାଗୁ ହୁଏ, ତେବେ ଭାରତର ଆମଦାନୀ-ରପ୍ତାନି ଖର୍ଚ୍ଚ ବଢ଼ିପାରେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିପାରେ। ବିଶ୍ୱର ମୋଟ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟର ପ୍ରାୟ ୨୫ ରୁ ୪୦% ଅଂଶ ଏହିଠାରୁ ହିଁ ହୋଇଥାଏ।

ନଦୀ ଯେକୌଣସି ଦେଶକୁ ପିଇବା ପାଣି ଯୋଗାଇଥାଏ। ଉତ୍ପାଦନ ବଢ଼ାଇବା ସହିତ ଦେଶର ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ, କିନ୍ତୁ କ’ଣ ହେବ ଯଦି ଦେଶରେ ନଦୀ ହିଁ ନ ଥିବ। ଏକ ଦେଶ ଏପରି ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ଗୋଟିଏ ହେଲେ ବି ନଦୀ ନାହିଁ ଏବଂ ପ୍ରତିବର୍ଷ ସେଠାରେ ୧୫ ଲକ୍ଷ ଭାରତୀୟ ପହଞ୍ଚନ୍ତି।

ନଦୀ ଯେକୌଣସି ଦେଶରେ ପିଇବା ପାଣିର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉତ୍ସ ହୋଇଥାଏ। ଫସଲର ଉତ୍ପାଦନ ହେଉ କିମ୍ବା ଜଳଚର ଜୀବଙ୍କ ଜୀବନ, ନଦୀ ପ୍ରତିଟି ରୂପରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କିନ୍ତୁ ବିଶ୍ୱର ଏଭଳି ଏକ ଦେଶ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ନଦୀ ନାହିଁ। ଏହା ସତ୍ତ୍ୱେ ସେ ନିଜ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଗତିଶୀଳ କରୁଛି। ପ୍ରତିବର୍ଷ ସେଠାରେ ହାରାହାରି ୧୫ ଲକ୍ଷ ଭାରତୀୟ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ସେହି ଦେଶର ନାମ ହେଉଛି ସୌଦି ଆରବ।

ବିଶ୍ୱର ବଡ଼ ଏବଂ ନାମୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ସୌଦି ଆରବରେ ନଦୀ ନାହିଁ। ଏଠାକାର ଜଳବାୟୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଷ୍କ। କୁୱେତ, କତାର, ସଂଯୁକ୍ତ ଆରବ ଏମିରେଟ୍ସ ଏବଂ ଓମାନ ଭଳି ଅନ୍ୟ ମରୁଭୂମି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ଏହିଭଳି ଆହ୍ୱାନର ସାମ୍ନା କରୁଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳ ଉତ୍ସ ବଳରେ ନିଜର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ବଜାୟ ରଖିଛନ୍ତି।

ସୌଦିରେ କାହିଁକି ନାହିଁ ନଦୀ, ୪ ଟି ବଡ଼ କାରଣ

ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ସୃଷ୍ଟି ହେବା ପାଇଁ ବର୍ଷା ପାଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ। ସୌଦି ଆରବର ଅଧିକାଂଶ ଅଂଶ ଗରମ ମରୁଭୂମି। ଏଠାରେ ବର୍ଷା ବହୁତ କମ୍ ହୁଏ। ବର୍ଷା ବହୁତ କମ୍ ହେଉଥିବା କାରଣରୁ ନଦୀ ଭଳି କୌଣସି ସଂରଚନା ନାହିଁ। ସୌଦିରେ ନଦୀ ନ ଥିବା ପଛରେ ଆହୁରି ଅନେକ କାରଣ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି:

1. ଉଚ୍ଚ ତାପମାତ୍ରା: ସୌଦିର ତାପମାତ୍ରା ଅଧିକ ରହେ। ଅଧିକ ତାପମାତ୍ରାର ସିଧାସଳଖ ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଜଳର ବାଷ୍ପୀକରଣ ହେବା। ପାଣି ଶୀଘ୍ର ବାଷ୍ପ ହୋଇ ଉଡ଼ିଯାଏ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଜଳର ପୋଖରୀ କିମ୍ବା ନଦୀ ଭଳି ସଂରଚନା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ ନାହିଁ। ଯଦି ଟିକିଏ ବର୍ଷା ହୋଇ ବି ଯାଏ ତେବେ ସେହି ପାଣି ରହିପାରେ ନାହିଁ।

2. ଉତ୍ସର ଅଭାବ: ବିଶ୍ୱର ଅଧିକାଂଶ ନଦୀ ଗ୍ଲେସିୟର କିମ୍ବା ବରଫାଚ୍ଛାଦିତ ପାହାଡ଼ରୁ ବାହାରିଥାଏ, କିନ୍ତୁ ମରୁଭୂମି ଦ୍ୱାରା ଘେରି ରହିଥିବା ସୌଦିରେ ଏଭଳି କୌଣସି ଉତ୍ସ ନାହିଁ। ତେଣୁ ନଦୀର ଉତ୍ପତ୍ତିର କୌଣସି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ ନାହିଁ।

3. ୱାଡି ସିଷ୍ଟମ: ଏଠାରେ ୱାଡି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି। ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ପରିବର୍ତ୍ତେ ୱାଡି ମିଳେ, ଯେପରିକି- ୱାଡି ଅଲ-ରୁମ୍ମା। ଏଗୁଡ଼ିକ ଶୁଖିଲା ନଦୀ ଭଳି ହୋଇଥାଏ ଯେଉଁଥିରେ କେବଳ ବର୍ଷା ସମୟରେ ଅଳ୍ପ ସମୟ ପାଇଁ ପାଣି ବହେ।

ପୁଣି କିପରି କରନ୍ତି ପାଣିର ବ୍ୟବସ୍ଥା?

ନଦୀ ନ ଥିବା ପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ ଯେ ଏହି ଦେଶ ପିଇବା ପାଣି କେଉଁଠାରୁ ଆଣେ। ସୌଦି ଆରବରେ ସ୍ଥାୟୀ ନଦୀ ନ ଥିବା କାରଣରୁ ସେଠାରେ ପିଇବା ପାଣିର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଉପାୟ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ:

• ଲୁଣା ପାଣିକୁ ମିଠା କରିବା: ଏହି ଦେଶର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଜଳ ଉତ୍ସ ହେଉଛି ସମୁଦ୍ର ପାଣି, ଯାହାକୁ ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ସହାୟତାରେ ମିଠା ବନାଇ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଡିସାଲିନେସନ୍ କହନ୍ତି। ସୌଦି ଆରବ ବିଶ୍ୱର ଅଗ୍ରଣୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସାମିଲ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ଲୁଣା ପାଣିକୁ ମିଠା କରୁଥିବା ବଡ଼ ବଡ଼ ପ୍ଲାଣ୍ଟ, ଯେପରିକି ରାସ ଅଲ-ଖୈର ଡିସାଲିନେସନ୍ ପ୍ଲାଣ୍ଟ, ସାମୁଦ୍ରିକ ପାଣିକୁ ସଫା କରି ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କ ନିକଟରେ ପିଇବା ଯୋଗ୍ୟ ପାଣି ପହଞ୍ଚାନ୍ତି।

• ଭୂତଳ ଜଳ: ଏହାଛଡ଼ା, ସୌଦି ଆରବ ଭୂତଳ ଜଳ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଭର କରେ, ଯାହାକୁ ଫସିଲ ୱାଟର କୁହାଯାଏ, କାରଣ ଏହା ହଜାର ହଜାର ବର୍ଷ ଧରି ଜମି ତଳେ ଜମା ହୋଇ ରହିଛି। ତେବେ, ଏହି ଉତ୍ସ ସୀମିତ ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ହ୍ରାସ ପାଉଛି।

• ଜଳ ସଂରକ୍ଷଣ: ସୌଦିରେ ବହୁତ କମ୍ ବର୍ଷା ହୁଏ, ଏହାକୁ ସଂରକ୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଏ। ସହରଗୁଡ଼ିକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଣି ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ବଡ଼ ସ୍ତରରେ ପାଇପଲାଇନ ନେଟୱର୍କ ଏବଂ ବଡ଼ ଷ୍ଟୋରେଜ ଟ୍ୟାଙ୍କ ଅଛି। ଏହିପରି ଭାବେ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ ସମ୍ସାଧନର ଉତ୍ତମ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ସୌଦି ଆରବ ନିଜର ପାଣି ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ପୁରଣ କରିଥାଏ।