ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆମେରିକା-ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ଯୋଗୁଁ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିବା ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ (Strait of Hormuz) ରେ ଭାରତ ନିଜର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ (ଉର୍ଜା ଆପୂର୍ତ୍ତି) ସଫଳତାର ସହ ଜାରି ରଖିଛି। ସରକାରଙ୍କ ସମନ୍ୱୟ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ରଣନୀତି ଆଧାରରେ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାର୍ଗ ଦେଇ ଗତି କରୁଛନ୍ତି।

ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ତିକ୍ତତା ହେତୁ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟତମ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତୈଳ ମାର୍ଗ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। ତେହେରାନ ଏବଂ ଓମାନ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ସଂକୀର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ତୈଳ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ବହନ କରିଥାଏ। ଏହା ବନ୍ଦ ହେବା ଯୋଗୁଁ ଭାରତ ସମେତ ବିଶ୍ୱର ଅନେକ ଦେଶରେ ଇନ୍ଧନ ସଙ୍କଟ ଦେଖାଦେଇଛି। ତେବେ ଏହି ଉତ୍ତେଜନାମୂଳକ ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରଣନୀତି ଯୋଗୁଁ ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ କୌଣସି ବାଧାବିଘ୍ନ ବିନା ଏହି ମାର୍ଗ ଦେଇ ଯାତାୟାତ କରୁଛନ୍ତି।

ଏଭଳି ସଙ୍କଟଜନକ ସ୍ଥିତିରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ଦେଇ ନିଜର ଶକ୍ତି ସମ୍ପଦ ଯୋଗାଣ ବଜାୟ ରଖିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛି। ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାର୍ଥ ସହ ଜଡ଼ିତ ଅନେକ ଜାହାଜ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଦେଇ ଗତି କରୁଛନ୍ତି, ଯାହାଫଳରେ ଦେଶର ତୈଳ ଓ ଗ୍ୟାସ ଆବଶ୍ୟକତା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇନାହିଁ।

ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଜରିଆରେ ସମନ୍ୱୟ

ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଆପୋଷ ସମନ୍ୱୟ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେଇ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଅଧିକାରୀମାନେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ କିଭଳି ଏହି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳମାର୍ଗରେ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ଚଳାଚଳ ପରିଚାଳନା କରୁଛି। ତେବେ ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଏହାର ସାମରିକ ବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ବିବରଣୀ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳମାର୍ଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମା କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ଯାତାୟାତ ଏବଂ ପ୍ରାଥମିକତା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ପାଇଁ ଅନେକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରାଯାଉଛି। ଆମେ ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MEA) ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରୁଛୁ ବୋଲି ସେ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।

ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ହେଉଛି ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରାଥମିକତା

ଶର୍ମା ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ଯୋଗାଣ ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରମୁଖ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟଗୁଡ଼ିକ ସହ ମିଶି ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରାଥମିକତା ସ୍ଥିର କରାଯାଉଛି। ନାବିକମାନଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ଏବଂ ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ସାମୁଦ୍ରିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳମାର୍ଗ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ନିୟମିତ ଭାବେ ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ, ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗରେ ଅଛି। ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MoPNG) ଏବଂ ସାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସମନ୍ୱୟରେ ପ୍ରାଥମିକତା ତାଲିକା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉଛି ଏବଂ ସେହି ଅନୁଯାୟୀ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ପଠାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଉଛି।

ହୋର୍ମୁଜ୍ରେ ୧୩ଟି ଭାରତୀୟ ପତାକାଧାରୀ ଜାହାଜ ମହଜୁଦ

ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମାଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ବର୍ତ୍ତମାନ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରାୟ ୧୩ଟି ଭାରତୀୟ ପତାକାଧାରୀ (Indian-flagged) ଜାହାଜ ଅଛନ୍ତି। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ଅଛି:

• ୧ଟି LPG ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୫ଟି ଅଶୋଧିତ ତୈଳ (Crude oil) ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୧ଟି କେମିକାଲ୍ କିମ୍ବା ପ୍ରଡକ୍ଟ ଟ୍ୟାଙ୍କର

• ୩ଟି କଣ୍ଟେନର୍ ଜାହାଜ

• ୨ଟି ବଲ୍କ କ୍ୟାରିୟର

• ୧ଟି ଡ୍ରେଜର

ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ମାର୍ଶଲ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ପତାକା ଥିବା ଏକ ବ୍ୟବସାୟିକ ଜାହାଜ 'ନିସୋସ୍ କେରୋସ୍' (Nissos Keros), ଯାହା ଏକ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଟ୍ୟାଙ୍କର, ମେ ୨୫-୨୬ ରାତିରେ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଜଳଡମରୁମଧ୍ୟ ଦେଇ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ପାର୍ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହା ଜୁନ୍ ୩, ୨୦Custom ରେ ବିଶାଖାପାଟଣା ବନ୍ଦରରେ ପହଞ୍ଚିବାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ରହିଛି।

ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ସୁରକ୍ଷିତ

ଏହି ବ୍ୟବସାୟିକ ଜାହାଜ ପ୍ରାୟ ୨,୭୦,୦୦୦ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ପରିବହନ କରୁଛି। ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ଭାରତୀୟ କିମ୍ବା ବିଦେଶୀ ପତାକାଧାରୀ ଜାହାଜରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଭାରତୀୟ ନାବିକମାନଙ୍କୁ ନେଇ କୌଣସି ଅପ୍ରୀତିକର ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିନାହିଁ। ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶାଳୟ (DG Shipping) ରେ ସ୍ଥାପିତ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ରୁମ୍ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୦,୮୦୦ ରୁ ଅଧିକ କଲ୍ ଏବଂ ୨୪,୦୯୮ ରୁ ଅଧିକ ମାମଲା ପରିଚାଳନା କରିଛି। ବିଗତ ୯ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ନାବିକ, ସେମାନଙ୍କ ପରିବାର ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କଠାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ସମୁଦାୟ ୫୦୦ଟି କଲ୍ ଏବଂ ୧,୩୩୨ଟି ଇମେଲ୍ ମିଳିଛି।

ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୩,୪୨୨ ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନ

ଓପେଶ କୁମାର ଶର୍ମା କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୩,୪୨୨ ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ସ୍ୱଦେଶ ଫେରାଇ ଅଣାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଗଲ୍ଫ (ଉପସାଗରୀୟ) ଅଞ୍ଚଳର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଗତ ୯ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଫେରିଥିବା ୪୭ ଜଣ ନାବିକ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ଭାରତରେ ବନ୍ଦର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ସ୍ୱାଭାବିକ ରହିଛି ଏବଂ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଜାହାଜ ଜମାଟ ହେବାର ସୂଚନା ନାହିଁ। ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ପରଠାରୁ ସଫଳତାର ସହ ଏହି ଜଳମାର୍ଗ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ଭାରତୀୟ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଶିବାଲିକ, ନନ୍ଦା ଦେବୀ, ଜଗ ଲାଡକି, ପାଇନ୍ ଗ୍ୟାସ୍, ଜଗ ବସନ୍ତ, ବିଡବ୍ଲ୍ୟୁ ଟାୟାର୍, ବିଡବ୍ଲ୍ୟୁ ଏଲ୍ମ ଏବଂ ଗ୍ରୀନ୍ ସାନଭି ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।

ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ରେ ହୋଇଥିବା ଆମେରିକା-ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଆକ୍ରମଣର ଜବାବରେ ଇରାନ ପକ୍ଷରୁ ନିଆଯାଇଥିବା ପାଲଟା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ପରଠାରୁ ହୋର୍ମୁଜ୍ ଦେଇ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ଉତ୍ତେଜନା ବଢ଼ିବା ଆଶଙ୍କାରେ ଅନେକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସିପିଂ ଅପରେଟର ଏହି ମାର୍ଗକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଏଡ଼ାଇ ଚାଲୁଛନ୍ତି।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦେଶ ସାରା ଶ୍ରେଣୀ ପ୍ରଥମରୁ ଅଷ୍ଟମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷକ ଯୋଗ୍ୟତା ପରୀକ୍ଷା (ଟିଇଟି) ପାସ୍ କରିବାକୁ ପଡିବ। ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏହାକୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିବା ଆଦେଶକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ ମନା କରିଦେଇଛନ୍ତି। ମାମଲାରେ ଦାଖଲ ହୋଇଥିବା ସମୀକ୍ଷା ଆବେଦନ ଉପରେ ରାୟ ଦେବା ସମୟରେ କୋର୍ଟ କେବଳ ଗୋଟିଏ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି: ଟିଇଟି ପାସ୍ କରିବାର ସମୟସୀମାକୁ ଏକ ବର୍ଷ ବୃଦ୍ଧି କରି ୩୧ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୮କୁ ରଖିଛନ୍ତି।

ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧, ୨୦୨୫ରେ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ରାୟ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ଟିଇଟି ବିନା କାମ କରୁଥିବା ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ଦୁଇ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ପାସ୍ କରିବାକୁ ପଡିବ। ଯଦି ସେମାନେ ଏହା କରିବାରେ ବିଫଳ ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଚାକିରି ଛାଡିବାକୁ ପଡିବ କିମ୍ବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପଡିବ। ଏହି ଆଦେଶ ସମସ୍ତ ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ଥିଲା ଯେଉଁମାନଙ୍କ କ୍ୟାରିୟରରେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ବାକି ଅଛି। ଅବସର ଗ୍ରହଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ସମୟ ବାକି ଥିବା ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଟିଇଟି ପାସ୍ କରିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରାଯାଇ ନଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଥିଲା ଯେ ଯଦି ସେମାନେ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ଟିଇଟି ପାସ୍ କରିବାକୁ ପଡିବ।

ଗତବର୍ଷ ଏହି ଆଦେଶ ଦେବା ସମୟରେ ବିଚାରପତି ଦୀପଙ୍କର ଦତ୍ତ ଏବଂ ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କ ଖଣ୍ଡପୀଠ ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାର ଆଇନ ୨୦୦୯ର ବ୍ୟବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଥିଲେ। କୋର୍ଟ କହିଥିଲେ ଯେ ଜାତୀୟ ଶିକ୍ଷକ ଶିକ୍ଷା ପରିଷଦ ୨୯ ଜୁଲାଇ ୨୦୧୧ରେ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଟିଇଟି ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଥିଲା। ଫଳସ୍ୱରୂପ ଏହି ଯୋଗ୍ୟତା ବିନା କେହି ଶିକ୍ଷକ ହୋଇପାରିବେ ନାହିଁ। ଏବେ ପୁଣି ଥରେ ସେହି ବ୍ୟବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି, କୋର୍ଟ ତାଙ୍କର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ ମନା କରିଛନ୍ତି।

ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ପିଲାମାନଙ୍କ ଗୁଣାତ୍ମକ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ତାଲିମପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ। ଟିଇଟି ନଥିବା ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଅଧିକ ଏବଂ ଟିଇଟି ପରୀକ୍ଷା ପରିଚାଳନା କରିବାରେ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ବିଫଳତାକୁ ବିଚାର କରି କୋର୍ଟ ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟସୀମାକୁ ଏକ ବର୍ଷ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି। କୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଆଉ କୌଣସି ବୃଦ୍ଧି ଦିଆଯିବ ନାହିଁ। ଆଦେଶରେ, କୋର୍ଟ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ କେବଳ ନିଜ ଚାକିରି ବଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ସୀମିତ ନ ରହିବାକୁ ବରଂ ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗୁଣାତ୍ମକ ଶିକ୍ଷାକୁ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେବାକୁ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ।

ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, କେରଳ, ତାମିଲନାଡୁ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ଶିକ୍ଷକ ସଂଗଠନ ଏବଂ କିଛି ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଗତ ବର୍ଷର ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବା ପାଇଁ ସମୀକ୍ଷା ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରିଥିଲେ। ଏହି ଆବେଦନଗୁଡ଼ିକରେ, ଶିକ୍ଷା ଅଧିକାର ଆଇନ, ୨୦୦୯ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ନିଯୁକ୍ତି ପାଇଥିବା ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ଟିଇଟି ପାସ୍ କରିବାରୁ ମୁକ୍ତ କରାଯିବା ପାଇଁ ଦାବି କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ କୋର୍ଟ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଛନ୍ତି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: କେନେଡି ସେଣ୍ଟରରୁ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମ ହଟାଇବାକୁ କୋର୍ଟଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ 

ୱାଶିଂଟନ: ଶୁକ୍ରବାର ଏକ ଆମେରିକାର କୋର୍ଟ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କେନେଡି ସେଣ୍ଟର ଫର୍ ଦି ପରଫର୍ମିଂ ଆର୍ଟସ୍ ନାମକରଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବେଆଇନ ବୋଲି ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି। କୋର୍ଟ କୋଠାରୁ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମ ତୁରନ୍ତ ହଟାଇବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ କରି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ୱାଶିଂଟନ୍ ସ୍ଥିତ ଏହି କଳା ସ୍ଥାନର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଛାଡି ଦେଉଛନ୍ତି। ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ ଟ୍ରମ୍ପ ଗତ ବର୍ଷ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭରେ ନିଜକୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିଯୁକ୍ତ କରି ଏହି ସ୍ଥାନର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ନେଇଥିଲେ।

ବିଚାରପତି କ୍ରିଷ୍ଟୋଫର କୁପର ରାୟରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ କୋର୍ଟ ଏହି ସିଦ୍ଧାନ୍ତରେ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି ଯେ ବୋର୍ଡ ଏକପାଖିଆ ଭାବରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମରେ କେନେଡି ସେଣ୍ଟରର ନାମକରଣ କରି ଏହାର ଆଇନଗତ ସୀମା ଅତିକ୍ରମ କରିଛି। ଆମେରିକାର ରାଜଧାନୀର ହୃଦୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କଳା କେନ୍ଦ୍ରର ନାମ ପୂର୍ବତନ ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜନ୍ ଏଫ୍ କେନେଡିଙ୍କ ସମ୍ମାନାର୍ଥେ ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା। ତଥାପି, ଗତ ବର୍ଷ ଡିସେମ୍ବରରେ, କେନ୍ଦ୍ରର ପରିଚାଳନା ବୋର୍ଡ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ପାସ୍ କରି ଏହାର ନାମକୁ ଟ୍ରମ୍ପ କେନେଡି ସେଣ୍ଟରରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାକୁ ଭୋଟ୍ ଦେଇଥିଲା। କିଛି ସମୟ ପରେ, କେନେଡିଙ୍କ ଉପରେ, କୋଠାର ମୁଖ୍ୟ ମୁଖଶାଳାରେ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମ ବଡ଼ ସୁନା ଅକ୍ଷରରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା।

ବିଚାରପତି କୁପର ତାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ କେବଳ ଆମେରିକୀୟ କଂଗ୍ରେସ ହିଁ କେନ୍ଦ୍ରର ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାର ଅଧିକାର ରଖିଛି। କୋର୍ଟ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନକୁ କୋଠାର ମୁଖ୍ୟ ମୁଖଶାଳା ଏବଂ ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ ସାମଗ୍ରୀରୁ ୧୪ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନାମ ହଟାଇବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ କଂଗ୍ରେସ କେନେଡି ସେଣ୍ଟରକୁ ଏହାର ନାମ ଦେଇଛି; କେବଳ କଂଗ୍ରେସ ଏହାକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିପାରିବ। ଏହା ସହିତ, ବିଚାରପତି କୁପର ମରାମତି ଏବଂ ନବୀକରଣ ପାଇଁ ଜୁଲାଇ ମାସରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଦୁଇ ବର୍ଷ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ରକୁ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଯୋଜନାକୁ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ସ୍ଥଗିତ ରଖିଛନ୍ତି।

କୋର୍ଟର ଏହି ଝଟକା ପରେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ବିଚାରପତିଙ୍କ ଉପରେ ବର୍ଷିଛନ୍ତି, ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଏହି ମରଣଶୀଳ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନରୁ ଓହରି ଯାଉଛନ୍ତି। ଟ୍ରମ୍ପ ତାଙ୍କ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ‘ଟ୍ରୁଥ୍’ରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଏହି ବିଫଳ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନକୁ କଂଗ୍ରେସକୁ ଫେରାଇ ଆଣିବା ପାଇଁ କଂଗ୍ରେସ ସହିତ କାମ କରିବେ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଏହା ସହିତ କ’ଣ କରିବେ ତାହା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇପାରିବେ। ଏପରି ଏକ ନିରାଶାଜନକ ଯାତ୍ରାରେ ମୋର କୌଣସି ଆଗ୍ରହ ନାହିଁ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଅନ୍ୟ କାହାଠାରୁ ଭଲ ଭାବରେ ଯାହା କରେ ତାହା କରିବାକୁ ମୁକ୍ତ ନହୁଏ: ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନକୁ ଶାରୀରିକ, ଆର୍ଥିକ ଏବଂ କଳାତ୍ମକ ଭାବରେ ପୁନଃନିର୍ମାଣ କରନ୍ତୁ।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଭର୍ଜିନିଆ ହାଇୱେରେ ଛଅଟି କାର ସହିତ ବସ୍ ଧକ୍କା, ପାଞ୍ଚ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ

ଭର୍ଜିନିଆ: ଆମେରିକାର ଭର୍ଜିନିଆରେ ଏକ ବଡ଼ଧରଣର ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟିଛି। ଇଣ୍ଟରଷ୍ଟେଟ୍ ୯୫ରେ ଏକ ବସ୍ ଟ୍ରାଫିକ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷେତ୍ରରେ ଗତି ହ୍ରାସ କରୁଥିବା ଗାଡ଼ି ସହିତ ଧକ୍କା ହୋଇଛି। ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ୫ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଏବଂ ୩୪ ଜଣ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି, ରାଜ୍ୟ ପୋଲିସ ଶୁକ୍ରବାର କହିଛି।

ଶୁକ୍ରବାର ସକାଳେ ଷ୍ଟାଫୋର୍ଡ କାଉଣ୍ଟିର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଉଥିବା ବେ‌ଳେ ଏହି ଘଟଣା ଘଟିଛି। ପ୍ରାଥମିକ ତଦନ୍ତ ଅନୁଯାୟୀ, କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷେତ୍ର ଯୋଗୁଁ ଟ୍ରାଫିକ୍ ହ୍ରାସ ପାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ବସ୍ ଡ୍ରାଇଭର ବ୍ରେକ୍ କରିପାରି ନଥିଲେ ଏବଂ ଆଗକୁ ଥିବା ଛଅଟି ଗାଡ଼ିକୁ ଧକ୍କା ଦେଇଥିଲେ।

ପୁଲିସ ଅନୁଯାୟୀ, ସମସ୍ତ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଆହତ ବସ୍ ସହିତ ଧକ୍କା ହୋଇଥିବା ଗାଡ଼ିର ଯାତ୍ରୀ ଥିଲେ। ଆହତଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ତିନି ଜଣଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଗୁରୁତର। ବସ୍ ଡ୍ରାଇଭର ବଞ୍ଚି ଯାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଧିକ ଅଭିଯୋଗ ଦାୟର କରାଯାଉଛି।

ମେରୀ ୱାଶିଂଟନ୍ ହେଲ୍ଥକେୟାର ୧୯ ଜଣ ଆହତଙ୍କୁ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସାତ ଜଣଙ୍କୁ ଟ୍ରମା ସେଣ୍ଟରକୁ ନିଆଯାଇଛି, ଯେଉଁଠାରେ ତିନି ଜଣଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା ଚାଲିଛି। ବାକି ଆହତଙ୍କୁ ପରେ ଡିସଚାର୍ଜ କରାଯାଇଛି।

ଜାତୀୟ ପରିବହନ ସୁରକ୍ଷା ବୋର୍ଡ ମଧ୍ୟ ଘଟଣାର ତଦନ୍ତ ପାଇଁ ଏକ ଦଳ ପଠାଇଛି। ମଧ୍ୟାହ୍ନ ସୁଦ୍ଧା ରାଜପଥର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଉଥିବା ଲେନ୍ ଖୋଲାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଟ୍ରାଫିକ୍ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଜମି ବିବାଦକୁ ନେଇ ଗୋଟିଏ ପରିବାରର ଛଅ ଜଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତ ଏବଂ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ବାଣିଜ୍ୟିକ ଆଲୋଚନା ଏବେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଆଗାମୀ କିଛି ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବଡ଼ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଭାରତରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ଆମେରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତସର୍ଜିଓ ଗୋର୍ ଏହି ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଏବଂ ୱାଶିଂଟନ୍ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କକୁ ସେ ଏକବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ସବୁଠାରୁ "ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାଗିଦାରୀ" ବୋଲତି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି, ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, ରଣନୀତିକ ବିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ସହଯୋଗ ଉପରେ ଆଧାରିତ।

ଆଇଆଇଟି ଦିଲ୍ଲୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ପ୍ରଶଂସା

ଆଇଆଇଟି ଦିଲ୍ଲୀରେ ଆୟୋଜିତ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଯୋଗଦେଇ ଆମେରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ସର୍ଜିଓ ଗୋର୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିଶେଷ କରି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ନୂତନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ତାର ‘ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ସହଯୋଗୀ’ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ କହିଛନ୍ତି, "ଆମେରିକା ଭାରତକୁ ବିଶ୍ୱାସ କରେ ଏବଂ ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ସରକାରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭରସା କରୁ। ଦୁଇ ଦେଶର ସମ୍ପର୍କକୁ ଆଗକୁ ନେବା ପାଇଁ ଅସୀମ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ଆସନ୍ତା ମାସରେ ଭାରତ ଆସିବ ଉଚ୍ଚସ୍ତରୀୟ ଟିମ୍

ଏହି ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିର ସମସ୍ତ ବିବରଣୀ ଏବଂ ସର୍ତ୍ତାବଳୀକୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରୂପ ଦେବା ପାଇଁ ଆସନ୍ତା ମାସରେ ଆମେରିକାରୁ ଏକ ପ୍ରତିନିଧି ଦଳ ଭାରତ ଗସ୍ତରେ ଆସିବେ। ଯଦିଓ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ସରକାରଙ୍କ କେତେକ ଶୁଳ୍କ ନୀତି, ଆମଦାନୀ ଶୁଳ୍କ ଏବଂ ବଜାର ପ୍ରବେଶକୁ ନେଇ ପୂର୍ବରୁ କିଛି ମତଭେଦ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲା, ତଥାପି ଏବେ ଦୁଇ ଦେଶ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିବା ଦିଗରେ ବହୁତ ନିକଟତର ହୋଇଛନ୍ତି।

କଣ ଏହି ‘TRUST’ ଇନିସିଏଟିଭ୍ ?

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ଗୋର୍ ସମ୍ପ୍ରତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା "US-India TRUST" ଅଭିଯାନ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ନୂତନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଗଭୀର ସମ୍ପର୍କର ପ୍ରମାଣ। ଏଭଳି ସହଯୋଗ ଆମେରିକା ସାରା ବିଶ୍ୱର ସବୁ ଦେଶ ସହ କରେ ନାହିଁ, ବରଂ କେବଳ ଭାରତ ଭଳି କିଛି ବିଶ୍ୱସ୍ତ ସହଯୋଗୀଙ୍କ ସହ ହିଁ ଏହାକୁ ସେୟାର କରାଯାଉଛି।

କାଠମାଣ୍ଡୁ: ପଡୋଶୀ ଦେଶ ନେପାଳର ରାଜନୀତିରୁ ଏକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ରାପର୍‌ରୁ ନେପାଳର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବନିଥିବା ବାଲେନ୍ଦ୍ର (ବାଲେନ୍) ଶାହା ଦେଶର ଆଉ ଏକ ପୁରୁଣା ପରମ୍ପରାକୁ ଭାଙ୍ଗିଛନ୍ତି। ନେପାଳ ଇତିହାସରେ ସେ ପ୍ରଥମ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଯିଏ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ଅବସରରେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିନାହାନ୍ତି। କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ଏହି ବିଶେଷ ଦିନରେ ସେ କୌଣସି ଶୁଭେଚ୍ଛା ବାର୍ତ୍ତା ମଧ୍ୟ ଜାରି କରିନାହାନ୍ତି, ଯାହାକୁ ନେଇ ଏବେ ସାରା ଦେଶରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର୍ ଧରିଛି।

ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ନେପାଳରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ମେ’ ୨୮ ତାରିଖକୁ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ। ୨୦୦୮ ମସିହା ମେ’ ୨୮ରେ ଦେଶରେ ୨୪୦ ବର୍ଷ ପୁରୁଣା ରାଜତନ୍ତ୍ରର ଅନ୍ତ ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ନେପାଳକୁ ଏକ ସଂଘୀୟ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ଭାବେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା।

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବଦଳରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦେଲେ ଭାଷଣ

ଚଳିତ ବର୍ଷ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସର ମୁଖ୍ୟ ସମାରୋହରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅଭିଭାଷଣର ପରମ୍ପରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଛି। ତାଙ୍କ ବଦଳରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ପୌଡେଲ ଟୁଣ୍ଡିଖେଲ ସେନା ପଡ଼ିଆରେ ଆୟୋଜିତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଉତ୍ସବକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଥିଲେ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବାଲେନ୍ ଶାହା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ମଞ୍ଚରୁ କିଛି କହିନଥିଲେ। ବାସ୍ତବରେ, ବାଲେନ୍ ଶାହା ନିଜେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୌଡେଲଙ୍କୁ ପତ୍ର ଲେଖି ଏହି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସମାରୋହକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ।

ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ବଡ଼ ବାର୍ତ୍ତା

ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ସମାରୋହକୁ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ସମ୍ବୋଧିତ କରି ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମ ଚନ୍ଦ୍ର ପୌଡେଲ କହିଛନ୍ତି, ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବୁଝିବାକୁ ହେବ ଯେ କେବଳ ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବଂ ଶାସନ ଗଠନରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିଲେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଆଶା ପୂରଣ ହେବ ନାହିଁ। ଏଥିପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରର ଶକ୍ତି, ଆଚରଣ, ରାଜନୈତିକ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ମୂଲ୍ୟବୋଧରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବା ଜରୁରୀ। ନଚେତ୍, କେବଳ କାଗଜପତ୍ରରେ ରାଜନୈତିକ ପରିବର୍ତ୍ତନର କୌଣସି ଅର୍ଥ ରହିବ ନାହିଁ।

କାହିଁକି ଚୁପ୍ ଅଛନ୍ତି ବାଲେନ୍ ଶାହା ?

ପୂର୍ବରୁ ନେପାଳରେ ପରମ୍ପରା ଥିଲା ଯେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି, ବିଦେଶୀ ଦୂତାବାସର ଅତିଥି ଏବଂ ଉଚ୍ଚପଦସ୍ଥ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ସରକାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଅର୍ଥାତ୍ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହିଁ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସରେ ଭାଷଣ ଦିଅନ୍ତି। ଚୈତ୍ର ମାସର ୨୬ତମ ଦିନରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ ଭକ୍ତପୁରଠାରେ ନେପାଳ ସେନାର ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ବାଲେନ୍ ଶାହା ଶେଷ ଥର ପାଇଁ ସର୍ବସାଧାରଣରେ ଭାଷଣ ଦେଇଥିଲେ। ସେବେଠାରୁ ସେ କୌଣସି ସାଧାରଣ ସମାରୋହରେ ନିଜର ବକ୍ତବ୍ୟ ରଖିନାହାନ୍ତି।

ଶାସକ ଦଳ ମଧ୍ୟ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଜଣାଇଲାନି

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଏହି ଆଭିମୁଖ୍ୟ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ ଏକ ଗମ୍ଭୀର କଥା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ନେପାଳର ଶାସକ ଦଳ ‘ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି’ (RSP)ର ସଭାପତି ରବି ଲାମିଛାନେ ମଧ୍ୟ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ଅବସରରେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ କୌଣସି ଶୁଭେଚ୍ଛା ଜଣାଇନାହାନ୍ତି।

ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୫ ରେ ବେଜିଂରୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିବା ଶି ଜିନପିଙ୍ଗ ଏବଂ ଭ୍ଲାଦିମିର ପୁଟିନଙ୍କ ଏକ ଲିକ୍ ଅଡିଓ, ବୟସ ବଢ଼ାଇବା ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଏକ ନୂଆ ବିତର୍କ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ବୟସ ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ମଣିଷ ଏଭଳି କୌଣସି ପ୍ରୟୋଗ କରିପାରିବ କି ନାହିଁ, ସେ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିବାରେ ଲାଗିଛି। ପ୍ରକୃତରେ ଚୀନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶି ଜିନପିଙ୍ଗ ଏବଂ ରୁଷର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭ୍ଲାଦିମିର ପୁଟିନ କଥାବାର୍ତ୍ତା ହେଉଥିଲେ ଯେ ମଣିଷର ବୟସକୁ ୧୫୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଢ଼ାଇ ଦିଆଯାଇପାରିବ। ଏହା ପରେ ପୁଟିନ ଏବଂ ଜିନପିଙ୍ଗ ନିଜେ ୧୫୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି କି ବୋଲି ଚର୍ଚ୍ଚା ଜୋର ଧରିଛି।

ଏବେ ରୁଷ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ 'କ୍ରେମଲିନ'ରୁ ଆସିଥିବା ନୂଆ ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ବୟସ ବଢ଼ାଇବାର ଉପାୟ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ରୁଷ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ବାସଭବନ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ଗବେଷଣା କରାଯାଉଛି। ଏହି ରିସର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ୨୬ ଅରବ ଡଲାର (୨,୫୦୦ ଅରବ ଟଙ୍କା) ଖର୍ଚ୍ଚ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି। 'ଦ ୱାଲ୍ ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ୍' ଏହି ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରକାଶ କରିଛି।

ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁଟିନ ନିଜେ ଏହି ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟର ତଦାରଖ କରୁଛନ୍ତି। ଅନ୍ୟପଟେ ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟର ନେତୃତ୍ୱ ପୁଟିନଙ୍କ ଝିଅ ମାରିଆ ଭୋରୋନସୋଭା (ଏଣ୍ଡୋକ୍ରିନୋଲୋଜିଷ୍ଟ) ଏବଂ ରୁଷର 'କୁରଚାତୋଭ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍'ର ମୁଖ୍ୟ ମିଖାଇଲ କୋଭୈଲଚୁକ କରୁଛନ୍ତି।

ରୁଷରେ କିଭଳି ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଛି?

୨୦୨୪ ମସିହାରେ ରୁଷର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଉପରେ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଆରମ୍ଭରେ ଏହାର ଗତି ବହୁତ ଧୀମା ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏବେ ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି। ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଅଧୀନରେ ୩ଟି ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଉଛି:

1. ଜିନ୍ ଥେରାପି (Gene Therapy): ଜିନ୍ ଥେରାପି ମାଧ୍ୟମରେ ସେଲୁଲାର୍ ଏଜେଇଂ (କୋଷଗୁଡ଼ିକର ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ପ୍ରକ୍ରିୟା) କୁ ଧୀମା କରିବା। ଏହି ଥେରାପି ଜରିଆରେ ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟ ବଢ଼ାଉଥିବା ଜିନ୍କୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି।

2. ୩D ବାୟୋପ୍ରିଣ୍ଟିଂ (3D Bioprinting): ୩D ବାୟୋପ୍ରିଣ୍ଟିଂ ପ୍ରକ୍ରିୟା ମାଧ୍ୟମରେ ଖରାପ ହୋଇଯାଇଥିବା ମାନବ ଅଙ୍ଗକୁ ପୁନର୍ବାର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା। ପୁଟିନଙ୍କ କହିବା କଥା ଥିଲା ଯେ ଯଦି ଶରୀରର ଅଙ୍ଗ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଏ, ତେବେ ବୟସ ବଢ଼ିପାରିବ।

3. ଜିନ୍-ମ୍ୟାଚ୍ଡ୍ ଘୁଷୁରି (Gene-matched Pigs): ଜିନ୍-ମ୍ୟାଚ୍ କରାଯାଇଥିବା ଛୋଟ ଘୁଷୁରି ଶରୀରରେ ମାନବ ଅଙ୍ଗ ବିକଶିତ କରି ଏହି ପ୍ରୟୋଗକୁ ସଫଳ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଉଛି। ରୁଷର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ମୂଷାର ଥାଇରଏଡ୍ ଗ୍ଲାଣ୍ଡ ଏବଂ ମାନବ କାର୍ଟିଲେଜ୍ ଟିସୁ ବାୟୋପ୍ରିଣ୍ଟ କରିସାରିଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ୨୦୩୦ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ ବୋଲି ରୁଷର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଆଶା ରଖିଛନ୍ତି।

ପ୍ରୋଜେକ୍ଟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୋପନୀୟ ରଖାଯାଇଛି

ବୟସ ବଢ଼ାଇବାର ଉପାୟ ଖୋଜୁଥିବା ଏହି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୋପନୀୟ ବା ସିକ୍ରେଟ୍ ରଖାଯାଇଛି। ୭୩ ବର୍ଷୀୟ ପୁଟିନ ନିଜେ ଏହାର ମନିଟରିଂ କରୁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଅତି ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଏବଂ ନିକଟତର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ହିଁ ଏହି କାମରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ରୁଷ ବୟସ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସମସ୍ୟା ଦେଇ ଗତି କରୁଛି। ରୁଷରେ ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ହାରାହାରି ଆୟୁଷ ୬୮ ବର୍ଷ, ଯାହା ୟୁରୋପର ଯେକୌଣସି ଦେଶ ତୁଳନାରେ ସବୁଠାରୁ କମ୍। ୟୁରୋପରେ ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ହାରାହାରି ଆୟୁଷ ହେଉଛି ୭୮ ବର୍ଷ।

ଜେରୁସାଲେମ: ଇସ୍ରାଏଲ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବେଞ୍ଜାମିନ ନେତାନ୍ୟାହୁ ଇସ୍ରାଏଲ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବାହିନୀକୁ ଗାଜା ଷ୍ଟ୍ରିପ୍ ଉପରେ ସେମାନଙ୍କର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି କ୍ରମରେ ଇସ୍ରାଏଲୀ ସେନା ଗାଜାର ପ୍ରାୟ ୭୦% ଦଖଲ କରିବ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ଅଧିଗୃହୀତ ପଶ୍ଚିମ କୂଳରେ ଏକ ସମ୍ମିଳନୀ ସମୟରେ ନେତାନ୍ୟାହୁ ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ। ଇସ୍ରାଏଲୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଇସ୍ରାଏଲ ହମାସ ଉପରେ ନିଜର ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ମଜବୁତ କରୁଛି ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଗାଜାର ପ୍ରାୟ ୬୦% ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଛି।

ସେ କହିଥିଲେ, ଆମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଗାଜା ଷ୍ଟ୍ରିପର ୬୦%ରେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛୁ। ଆମେ ପୂର୍ବରୁ ୫୦% ଥିଲୁ। ମୋର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ହେଉଛି ଧୀରେଧୀରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ଏବଂ ପ୍ରଥମେ ୭୦% ରେ ପହଞ୍ଚିବା। ସେ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେନା ଧୀରେଧୀରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବ।

ପୂର୍ବ ରିପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକ ସୂଚାଇ ଦେବା ପରେ ତାଙ୍କର ମନ୍ତବ୍ୟ ଆସିଛି ଯେ ଇସ୍ରାଏଲ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବାହିନୀ ଗାଜାର ପ୍ରାୟ ୬୪% ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଥିବା ଦର୍ଶାଇ ସହାୟତା ଏଜେନ୍ସିଗୁଡ଼ିକୁ ମାନଚିତ୍ର ଜାରି କରିଛି।

ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୫ରେ ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ହମାସ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ତଥାକଥିତ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ, ଇସ୍ରାଏଲୀ ସେନା ୟେଲୋ ଲାଇନ ନାମକ ଏକ ସୀମା ରେଖାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରି ନେଇଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ସେମାନେ ଗାଜର ପ୍ରାୟ ୫୩ ପ୍ରତିଶତ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରଖିଥିଲେ। ହମାସ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ସୀମା ରେଖା ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାର ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଛି, ଏହାକୁ ଚୁକ୍ତିନାମାର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଏବଂ ଭୂମିରେ ନୂତନ ବାସ୍ତବତା ଲଦିବାର ଏକ ପ୍ରୟାସ ବୋଲି କହିଛି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ସିଦ୍ଧରମୈୟା ଇସ୍ତଫା ପରେ କର୍ଣ୍ଣାଟକରେ ସମର୍ଥକଙ୍କ ବିରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନ

ତେହେରାନ: ଇରାନର ସରକାରୀ ଟିଭି ଦାବି କରିଛି ଯେ ଶୁକ୍ରବାର ପ୍ରତ୍ୟୁଷରେ ଏକ ଆମେରିକୀୟ ବିମାନକୁ ଗୁଳି କରି ଖସାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ବୁଶେହର ପ୍ରଦେଶର ଜାମ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏକ ଶତ୍ରୁ ବିମାନକୁ ଅଟକାଇ ଖସାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ଷ୍ଟେଟ ଟିଭି ଜାମ କାଉଣ୍ଟି ଗଭର୍ଣ୍ଣର ମାସୁଦ ଟାଙ୍ଗେସ୍ତାନିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି କହିଛି ଯେ ଇରାନର ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀ ସଫଳତାର ସହ ବିମାନକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରିଛି।

ଆମେରିକା ଏକ ଆମେରିକୀୟ ବିମାନକୁ ଖସାଇ ଦେବାର ଦାବି କରୁଥିବା ଇରାନୀ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟକୁ ମିଥ୍ୟା ବୋଲି ଆମେରିକା ଖାରଜ କରିଛି। ଜଣେ ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀ ରଏଟର୍ସଙ୍କୁ କହିଛନ୍ତି। ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଇରାନର ସରକାରୀ ଟିଭି ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିବା ଦାବି ସତ୍ତ୍ୱେ, ବୁଶେହର ପ୍ରଦେଶ ନିକଟରେ କୌଣସି ଆମେରିକୀୟ ବିମାନକୁ ଗୁଳି କରି ଖସାଇ ଦିଆଯାଇ ନାହିଁ।

ଇରାନର ଅର୍ଦ୍ଧ-ସରକାରୀ ତସନିମ୍ ନ୍ୟୁଜ୍ ଏଜେନ୍ସି ଟାଙ୍ଗେସ୍ତାନିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧୃତ କରି କହିଛି ଯେ, ଆଜି ରାତିର ଘଟଣାରେ ଏକ ଶତ୍ରୁ ବିମାନକୁ ଗୁଳି କରି ଖସାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ରାଜ୍ୟପାଳ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସହରର ପରିସ୍ଥିତି ସ୍ୱାଭାବିକ ହୋଇଛି। ଏହି ଘଟଣା ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ଆସିଛି ଯେତେବେଳେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଚୁକ୍ତି ହୋଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳୁଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଚୁକ୍ତି ପ୍ରାୟ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ହୋଇସାରିଛି କିନ୍ତୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ମିଳିନାହିଁ। ଇରାନୀ ଗଣମାଧ୍ୟମ କହୁଛି ଯେ କୌଣସି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଚୁକ୍ତି ହୋଇନାହିଁ।

ପୂର୍ବରୁ, ଆମେରିକା ଗୁରୁବାର ସକାଳେ ଇରାନ ଉପରେ ବିମାନ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ଏହି ଆକ୍ରମଣଗୁଡ଼ିକ ଇରାନର ବନ୍ଦର ସହର ବନ୍ଦର ଆବାସ ନିକଟରେ ସାମରିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରିଥିଲା। ଆମେରିକା କହିଛି ଯେ ଏହା ଇରାନ ଦ୍ୱାରା ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣର ଜବାବରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଇରାନ ଆକ୍ରମଣକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରିଛି। ପରେ ଆଇଆରଜିସି ଏକ ଆମେରିକୀୟ ବିମାନ ଘାଟି ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବା ଦାବି କରିଛି। ସେହି ସମୟରେ, କୁଏତ ସାମରିକ ବାହିନୀ ରିପୋର୍ଟ କରିଥିଲା ଯେ ଏହା ଉପରେ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଡ୍ରୋନ୍ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏହା ଜବାବ ଦେଉଛି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ବେତୱା ନଦୀ ଉପରେ ନିର୍ମାଣାଧୀନ ପୋଲ ଭୁଶୁଡ଼ି ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଶ୍ରମିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ 

ହମିରପୁର: ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ବେତୱାନ ନଦୀ ଉପରେ ନିର୍ମାଣାଧୀନ ପୋଲର ଏକ ଅଂଶ ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିବାରୁ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ଶ୍ରମିକ ଭଗ୍ନାବଶେଷ ତଳେ ଚାପି ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି। ଏହି ପୋଲଟି କୁରାରାର ମୋର୍କନ୍ଦର ପରସାନିରୁ ନୈଥି ଗ୍ରାମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାପିଛି। 

ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ ଘଟଣା ସମୟରେ ସମସ୍ତ ପୀଡିତ ପୋଲର ଏହି ଅଂଶରେ ଶୋଇଥିଲେ। ବର୍ଷା ଏବଂ ଝଡ଼ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଘଟଣା ଘଟି ନିର୍ମାଣ ସ୍ଥାନରେ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତତା ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ରିଲିଫ୍ ଏବଂ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ରାଜ୍ୟସଭା ସଦସ୍ୟ ବାବୁରାମ ନିଷାଦଙ୍କ ପ୍ରୟାସରେ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଥିବା ଏହି ପୋଲର ନିର୍ମାଣ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ମୋର୍କନ୍ଦର ପରସାନି ନିକଟରେ କରାଯାଉଥିଲା। ମୃତ୍ୟୁ ସଂଖ୍ୟା ଆଠରୁ ଦଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ।

ଲାଲପୁରା ଥାନା ମୋରା କାଦର ଗ୍ରାମ ଏବଂ କୁରାରା ଥାନା କାଣ୍ଡୋର ଗ୍ରାମ ମଧ୍ୟରେ ବେତୱା ନଦୀରେ ନିର୍ମାଣାଧୀନ ପୋଲର ସ୍ଲାବ ତଳେ ୬ ଜଣ ଶ୍ରମିକ ପୋତି ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ପୋଲ ତଳେ ପୋତି ହୋଇଥିବା ଦେଖାଯାଉଛି। ଯେତେବେଳେ ଜଣେ ଭଗ୍ନାବଶେଷ ତଳେ ଫସି ରହିଥିବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଉଛି। ତିନି ଜଣ ଲୋକ ପିଲର ଉପରେ ଫସି ରହିଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବରେ ଉଦ୍ଧାର କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଉଛି। ଏସ୍‌ଡିଆରଏଫ୍‌ର ଗୋଟିଏ ଦଳ ଘଟଣାସ୍ଥଳକୁ ପହଞ୍ଚିଛି ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ଦଳ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଯାଉଛି।

ମୃତକମାନେ ହେଲେ ଲୋକେନ୍ଦ୍ର (୨୨),  କୁଲଦୀପ ନିଶାଦ (୧୯)  ସାୱନ୍ତ ଯାଦବ (୨୮), ବୃନ୍ଦା (୩୦)  ପୁଷ୍ପେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ‌ଚୌହାନ (୩୪) ଓ ରାଜେଶ ପାଲ (୪୨)। ପୋଲ ତଳେ ଅବଦେଶ ନିଶାଦ,  କାଲୁ ଯାଦବ ଓ ନାରିନୀ ଫସି ରହିଛନ୍ତି।

ଅଧିକ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଐତିହାସିକ ଚୁକ୍ତି ଆଡ଼କୁ ଆମେରିକା-ଇରାନ