ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ରୋମାନିଆ ଉପକୂଳ ନିକଟସ୍ଥ କଳା ସାଗର (Black Sea)ରେ ଏକ ତୁର୍କୀ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ଉପରେ ରୁଷୀୟ ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣରେ ଆହତ ହୋଇଥିବା ତିନି ଜଣ ଭାରତୀୟ ବିପଦମୁକ୍ତ ଥିବା ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି । ଏଭଳି ଘଟଣା “ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟ” ବୋଲି ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର ଦୃଢ଼ ମତ ରଖିଛନ୍ତି । 

ରୋମାନିଆସ୍ଥିତ ଭାରତ ଦୂତାବାସ 'ଏକ୍ସ' (X)ରେ ଆକ୍ରମଣ ସମ୍ପର୍କରେ ସ୍ପଷ୍ଟତା ଜାରି କରିଛି । ଆକ୍ରମଣ ସମ୍ପର୍କରେ ଦୂତାବାସ ଅବଗତ ହୋଇଛି । ପ୍ରାଥମିକ ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଦୁଇଜଣ ବ୍ୟକ୍ତି (ବିଦେଶୀ ନାଗରିକ)ଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି ଏବଂ କିଛି କର୍ମଚାରୀ ଆହତ ହୋଇ ରୋମାନିଆରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହେଉଛନ୍ତି । କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତିନିଜଣ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ଥିଲେ । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ଜାହାଜରେ ନିଆଁ ଲାଗିଯିବା ଫଳରେ ଆହତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଚିକିତ୍ସିତ ହେଉଛନ୍ତି। ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ କଲ୍ୟାଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଅଧିକ ସୂଚନା ସଂଗ୍ରହ କରିବା ପାଇଁ ଦୂତାବାସ ନିରନ୍ତର ଯୋଗାଯୋଗରେ ରହିଛି।"

ଭାରତୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ମନୋଜ ମହାପାତ୍ର, କନଷ୍ଟାଣ୍ଟା କାଉଣ୍ଟି ହସ୍ପିଟାଲରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହେଉଥିବା ତିନିଜଣ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକଙ୍କ ସହ କଥା ହୋଇଥିଲେ। ସେ ହସ୍ପିଟାଲର ମୁଖ୍ୟ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହ ମଧ୍ୟ କଥା ହୋଇଥିଲେ, ଯିଏ ନିଶ୍ଚିତ କରିଥିଲେ ଯେ ସେହି ତିନିଜଣ ସୁସ୍ଥ ଅଛନ୍ତି। ରାଷ୍ଟ୍ରଦୂତ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ଭବପର ସମସ୍ତ ସହାୟତା ଓ ସମର୍ଥନର ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଥିଲେ । 

ମିଶନ୍ ଜଣାଇଛି ଯେ ଆହତ ନାବିକଙ୍କ ସ୍ଥିତି ଉପରେ ନଜର ରଖିବା ପାଇଁ ଏହା ହସ୍ପିଟାଲ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗରେ ରହିଛି ଏବଂ ଭାରତୀୟ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ କଲ୍ୟାଣ ପାଇଁ ସମ୍ଭବପର ସମସ୍ତ ସହାୟତା ଯୋଗାଇ ଦେଉଛି।

ଋଷର ଆକ୍ରମଣ ଖବର ଉପରେ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖି ଭାରତ କହିଛି ଯେ ଏଭଳି ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟ। ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍. ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ମତ ପୋଷଣ କରିବା ସ୍ତରରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱକୁ ଯାଇଛି ଏବଂ ନିକଟ ଅତୀତରେ କିଭ୍ ଓ ମସ୍କୋ ଉଭୟଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ୟୁକ୍ରେନ୍ ସଙ୍କଟର ସମାଧାନ ପାଇଁ ନିଜର ପ୍ରୟାସକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିଛି। କଳା ସାଗରଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଉପସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ଜାହାଜ ଉପରେ ହେଉଥିବା ଆକ୍ରମଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ୱୀକାର୍ଯ୍ୟ । ମିଳିତ ଜାତିସଂଘରେ ଏକ ଅଚଳାବସ୍ଥା ଜାରି ରହିଛି ଏବଂ କିଛି ଦେଶ ଏହାର ସଂସ୍କାରକୁ ବିରୋଧ କରୁଛନ୍ତି। ଆମେ ବିଶ୍ୱାସ କରୁ ଯେ ଆଲୋଚନା ଏବଂ କୂଟନୀତି ହିଁ ଋଷ-ୟୁକ୍ରେନ୍ ସଂଘର୍ଷର ସମାଧାନର ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ।

ୱାଶିଂଟନ: ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ ବିମାନ ଆକ୍ରମଣ ଘଟଣା ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ଚକିତ କରିଥିବାବେଳେ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏକ ବଡ଼ ଦାବି କରିଛନ୍ତି । ଏହି ଆକ୍ରମଣ ପଛରେ ଇରାନର ହାତ ଥିବା ଟ୍ରମ୍ପ ନିଜର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି । 

ସୋମବାର ହ୍ୱାଇଟ୍ ହାଉସ୍ ବାହାରେ ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନାବେଳେ ଟ୍ରମ୍ପକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରାଯାଇଥିଲା, ଏହି ଆକ୍ରମଣ ପଛରେ ଇରାନ ଦାୟୀ କି ? ଯାହାର ଜବାବରେ ଟ୍ରମ୍ପ ହଁ କହିଥିଲେ । ଏହା ତାଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବନା ବୋଲି କହିଛନ୍ତି । 

ପୋଲିସ ହେପାଜତରେ ଥିବା ଆକ୍ରମଣକାରୀ ହମାମ ଅଲହମ୍ମାମୀ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱୀକାର କରିଛି ଯେ ସେ ଇସ୍ରାଏଲର ବେନ୍ ଗୁରିଅନ ବିମାନ ବନ୍ଦରରେ ପ୍ଲେନ୍ କ୍ରାସ କରି ବିସ୍ଫୋରଣ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ରଖିଥିଲା । ବେନ୍ ଗୁରିଅନ ବିମାନ ବନ୍ଦର ୯/୧୧ ଭଳି ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଥିଲା, ଯାହା ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ବୀରତ୍ୱ ପାଇଁ ପଣ୍ଡ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ଯେଉଁଥିପାଇଁ ୧୭୬ ଜଣ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲା । 

ଏହି ଘଟଣା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୩୦ ତାରିଖରେ ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ ବିମାନ FZ1073 ରେ ଘଟିଥିଲା। ତେଲ୍ ଅବିବ ଯାଉଥିବା ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ ବିମାନରେ ହମ୍ମାମୀ ପ୍ରଥମେ ଜରୁରୀକାଳୀନ ବକ୍ସରେ ଥିବା କୁରାଢ଼ୀ ବାହାର କରି କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତଙ୍କ ଉପରକୁ ମରଣାନ୍ତକ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା । ମୁଣ୍ଡକୁ ଶକ୍ତ ଆଘାତ ଦେବା ସହିତ ହାତରେ ଚୋଟ ମାରିଥିଲା । କ୍ୟାପଟେନ୍ ତଳେ ପଡ଼ିଯିବାରୁ ସେ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ବିମାନକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲା । ମାତ୍ର ଏହି ସମୟରେ ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାର ସାହସିକତାପୂର୍ବକ ବିମାନର କକପିଟ୍ କୁ ଖୋଲି ଦେଇଥିଲେ । ଏହା ପରେ କ୍ର୍ୟୁ ସଦସ୍ୟ ଏବଂ ଯାତ୍ରୀମାନେ ହମ୍ମାମୀକୁ କାବୁ କରିବା ସହିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ଏହି ଧସ୍ତାଧସ୍ତି ସମୟରେ, କୌଣସି ସଙ୍କଟକାଳୀନ ସୂଚନା (ଡିଷ୍ଟ୍ରେସ୍ ସିଗନାଲ୍) ପଠାଯିବା ପୂର୍ବରୁ ବିମାନଟି ମାତ୍ର ଦୁଇ ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ୧୬,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସି ଆସିଥିଲା। ତତ୍ପଶ୍ଚାତ୍, ବିମାନର ଗତିପଥ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇ ସାଉଦି ଆରବର ଟାବୁକ୍ ଠାରେ ଏହାର ସୁରକ୍ଷିତ ଜରୁରୀକାଳୀନ ଅବତରଣ କରାଯାଇଥିଲା।

ଇସ୍ରାଏଲ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବେଞ୍ଜାମିନ ନେତନ୍ୟାହୁ କ୍ୟାପଟେନ୍ ମଚ୍ଛାରଙ୍କୁ ହିରୋ ବୋଲି ସମ୍ବୋଧନ କରିଛନ୍ତି । ସେହିପରି ଭାରତ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଦେଶ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଗର୍ବିତ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି । ପୂର୍ବରୁ ଟ୍ରମ୍ପ ମଧ୍ୟ ସ୍ମିତଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଛନ୍ତି । 

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତ ଓ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ବଡ଼ ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ୍‌. ଜୟଶଙ୍କର। ସେ କହିଛନ୍ତି, ଏହି ଚୁକ୍ତି ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ଏବଂ ଏଥିରେ ଭାରତ ପାଇଁ ବହୁତ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

କୌଟିଲ୍ୟ ଅର୍ଥନୈତିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଯୋଗଦେଇ ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଆମେରିକା ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଓ ଲାଭଜନକ ବଜାର ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ତେଣୁ ଏହି ବଜାରରେ ଭାରତୀୟ ସାମଗ୍ରୀ ପାଇଁ ଅଧିକ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହେଲେ ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଏହା ବଡ଼ ଲାଭ ଦେଇପାରିବ।

ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିଶ୍ୱ ବାଣିଜ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ସମସ୍ତ ସମସ୍ୟା ପାଇଁ କେବଳ ଆମେରିକାକୁ ଦାୟୀ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ଓ ବଜାରରେ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ସମସ୍ୟା ଓ ଅସମତୁଲତା ରହିଛି। ତେଣୁ ଏହାକୁ ନିରପେକ୍ଷ ଭାବେ ବିଚାର କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ଭାରତର ଆମେରିକା ସହ ସମ୍ପର୍କ କେବଳ ବାଣିଜ୍ୟରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ। ଆମେରିକା ଭାରତର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅର୍ଥନୈତିକ, ବାଣିଜ୍ୟିକ ଓ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସହଯୋଗୀ ବୋଲି ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି। ସେହିପରି ୟୁରୋପୀୟ ସଂଘ, ବ୍ରିଟେନ୍ ଓ ୟୁରୋପୀୟ ମୁକ୍ତ ବାଣିଜ୍ୟ ସଂଘ ସହ ଭାରତର ହୋଇଥିବା ଚୁକ୍ତି ଦେଶର ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ସନ୍ତୁଳିତ କରିବ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ଜୟଶଙ୍କର ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତ ଚୀନ୍‌, ରୁଷିଆ ଓ ଉପସାଗରୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପର୍କକୁ ମଜବୁତ କରୁଛି। ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ସହ ସମ୍ପର୍କକୁ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ଓ ସୁଯୋଗ ଅନୁଯାୟୀ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ଭାରତର ନୀତି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।

ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ବିଶ୍ୱର ଯେକୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣକୁ ଭାରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅଗ୍ରହଣୀୟ ମନେ କରେ ବୋଲି ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି। ରୁଷିଆ-ୟୁକ୍ରେନ୍ ଯୁଦ୍ଧର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଆଲୋଚନା ଓ କୂଟନୀତି ହିଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାର ରାସ୍ତା ବୋଲି ସେ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି।

ଲଣ୍ଡନ: ଲଣ୍ଡନରୁ ଆମେରିକାର ଚିକାଗୋ ଅଭିମୁଖେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ବ୍ରିଟିଶ ଏୟାରୱେନ୍ସର  ଏକ ବିମାନକୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ଧରଣର ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଆୟର୍ଲାଣ୍ଡ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ାଣ ଭରୁଥିବା ବେଳେ ବିମାନରେ ହଠାତ୍ ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତି ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ଏହାପରେ ବିମାନଟି ମାତ୍ର କିଛି ସମୟ  ପ୍ରାୟ ୨୮,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସି ଆସି ପୁଣି ଲଣ୍ଡନକୁ ଫେରି ଆସିଥିବା ବ୍ରିଟେନର ଗଣମାଧ୍ୟମଗୁଡ଼ିକ ପକ୍ଷରୁ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି।

ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ମୁତାବକ, ଲଣ୍ଡନର ହିଥ୍ରୋ ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ବାହାରିଥିବା ବ୍ରିଟିଶ ଏୟାରୱେନ୍ସର ଫ୍ଲାଇଟ୍ BA295 ଚିକାଗୋର ଓ'ହେୟାର ଅଭିମୁଖେ ଯାଉଥିଲା। ବୋଇଂ 777-200ER ମଡେଲର ଏହି ବିମାନଟି ହିଥ୍ରୋର ଟର୍ମିନାଲ ୫ରୁ ପ୍ରାୟ ଦିନ ୧୧:୫୦ ସମୟରେ ଉଡ଼ାଣ ଭରିଥିଲା। ଏହି ଯାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୮ ଘଣ୍ଟା ୪୦ ମିନିଟ୍‌ର ହେବାର ଥିଲା।

ଆକାଶରେ ହଠାତ୍ କ’ଣ ହୋଇଥିଲା ?

ଫ୍ଲାଇଟ୍ ଟ୍ରାକିଂ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ବିମାନଟି ପ୍ରାୟ ୩୭,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ଉଚ୍ଚତାରେ ଉଡ଼ାଣ କରୁଥିବା ବେଳେ ଆୟର୍ଲାଣ୍ଡ ଆକାଶରେ ହଠାତ୍ ଏଥିରେ ଜରୁରୀକାଳୀନ ସ୍ଥିତି ଉପୁଜିଥିଲା। ଏହା ପରେ ପାଇଲଟ୍ 'Squawk 7700' ଅର୍ଥାତ୍ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଜରୁରୀକାଳୀନ କୋଡ୍ ସତର୍କ ସୂଚନା ଜାରି କରିଥିଲେ। ବିମାନଟି ଅତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତଳକୁ ଖସି ପ୍ରାୟ ୯,୦၀၀ ଫୁଟ୍ ଉଚ୍ଚତାକୁ ଚାଲିଆସିଥିଲା।

ପରିସ୍ଥିତିର ଗମ୍ଭୀରତାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଚିକାଗୋ ଯାତ୍ରାକୁ ବାତିଲ କରାଯାଇ ବିମାନଟିକୁ ପୁଣି ଥରେ ଲଣ୍ଡନ ଅଭିମୁଖେ ମୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା। ଫ୍ଲାଇଟ୍ ରାଡାର ୨୪ (Flightradar24) ତଥ୍ୟ ମୁତାବକ, ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ପ୍ରାୟ ୪ ଘଣ୍ଟା ୪୭ ମିନିଟ୍ ପରେ ବିମାନଟି ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ପୁଣି ଥରେ ହିଥ୍ରୋ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲା।

ଲଣ୍ଡନ ଫେରିବା ପୂର୍ବରୁ ବିମାନଟି ଏହାର ଇନ୍ଧନ ବା ତେଲ ପରିମାଣକୁ କମାଇବା ପାଇଁ ଆକାଶରେ କିଛି ସମୟ କାଟିଥିଲା। ଏଭଳି ଦୀର୍ଘ ଦୂରତା ବିଶିଷ୍ଟ ଯାତ୍ରାରେ ହଠାତ୍ ଫେରିବାକୁ ପଡ଼ିଲେ ଓଜନ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ଇନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କରିବା ଏକ ମାନକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଟେ।

ତେବେ ବିମାନରେ କେଉଁ କାରଣରୁ ଏପରି ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହେଲା, ସେ ସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚନା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମିଳିପାରି ନାହିଁ। ବ୍ରିଟିଶ ଏୟାରୱେନ୍ସ ପକ୍ଷରୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟି କିମ୍ବା ଘଟଣା ସମ୍ପର୍କରେ କୌଣସି ବିଧିବଦ୍ଧ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଜାରି କରାଯାଇ ନାହିଁ।

ଭାରତ ନେକ୍ସଟ୍ ଜେନେରେସନର ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ ପାଇଁ AMCA (ଅଡ୍ଭାନ୍ସଡ୍ ମିଡିଅମ୍ କମ୍ବ୍ୟାଟ୍ ଏୟାରକ୍ରାଫ୍ଟ) ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଲଞ୍ଚ୍ କରିସାରିଛି, କିନ୍ତୁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି ଏହି ପରିଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ପ୍ରଥମ ବିମାନ କେବେ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯିବ? ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଏୟାର୍ ଚିଫ୍ ମାର୍ଶଲ୍ ଏ.ପି. ସିଂହ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଖୋଲାଖୋଲି ବକ୍ତବ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି। ଏହାପରେ ରୁଷର Su-57 ଏବଂ ଆମେରିକାର F-35 ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ ବିଷୟରେ ପୁଣି ଥରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି।

ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (IAF) ମୁଖ୍ୟ ଏୟାର୍ ଚିଫ୍ ମାର୍ଶଲ୍ ଅମରପ୍ରୀତ ସିଂହ (AP Singh) ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଖୋଲାଖୋଲି କହିଛନ୍ତି। ସେ ଚୀନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନକୁ ନେଇ ହେବାକୁ ଥିବା ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନିଜର ମତାମତ ରଖିଛନ୍ତି। ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଏହାକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ କରି କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଯଦି AMCA ଅଧୀନରେ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ବିମାନ ମିଳିବାରେ ବିଳମ୍ବ ହୁଏ, ତେବେ ଭାରତକୁ ବାହାରୁ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ବିମାନ କିଣିବାକୁ ପଡ଼ିବ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଚୀନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନକୁ କାଉଣ୍ଟର୍  କରାଯାଇପାରିବ। ବାୟୁସେନା ମୁଖ୍ୟ ଏହା ମଧ୍ୟ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ରୁଷ ନିଜର ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର Su-57 ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ ଦେବାକୁ ଅଫର୍ କରିଛି, କିନ୍ତୁ ଏହା ଉପରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇନାହିଁ। ଅନ୍ୟପଟେ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟ ଚାହୁଁଛି ଯେ ଭାରତ ତାଙ୍କର 5th Gen ଜେଟ୍ F-35 କିଣୁ। ହେଲେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ସ୍ଥିର ହୋଇନାହିଁ ଯେ ଭାରତ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଜେଟ୍ କିଣିବ କି ନାହିଁ, ଏବଂ ଯଦି କିଣିବ ତେବେ ରୁଷ ନା ଆମେରିକାରୁ? ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ Su-57 ଏବଂ F-35 ମଧ୍ୟରୁ କିଏ କେତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତାହା ଜାଣିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।

ବାସ୍ତବରେ ଭାରତ ଫ୍ରାନ୍ସ ସହ ୧୧୪ ଟି ରାଫେଲ୍ (Rafale) ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ କିଣିବା ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ସବୁଜ ସଙ୍କେତ ଦେଇଛି। ଏହି ଚୁକ୍ତି ପ୍ରାୟ ୩.୨୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। କିନ୍ତୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି ରାଫେଲ୍ ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ ୪.୫ ପିଢ଼ିର (4.5 Generation) ବିମାନ। ଅନ୍ୟପଟେ ଚୀନ୍ ବହୁ ପୂର୍ବରୁ ନିଜର ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ବିମାନ ବିକଶିତ କରିସାରିଛି। ଏବେ କୁହାଯାଉଛି ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଚୀନ୍ଠାରୁ 5th Gen ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ J-35 କିଣିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛି। ଯଦି ଏପରି ହୁଏ, ତେବେ ଭାରତର ଦୁଇଟି ପାରମ୍ପରିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଦେଶ (ଚୀନ୍ ଓ ପାକିସ୍ତାନ) ପାଖରେ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ବିମାନ ରହିବ। ଏହି ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ଗୁଡ଼ିକର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିଶେଷତ୍ୱ ହେଉଛି ଏଗୁଡ଼ିକ ରୋଡାର୍ର ନଜରକୁ ଏଡ଼ାଇବାରେ (Stealth) ସକ୍ଷମ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁ ଶିବିରରେ ଧ୍ୱଂସଲୀଳା ରଚିବା ବହୁତ ସହଜ ହୋଇଯାଏ। ରୁଷର Su-57 ଏବଂ ଆମେରିକାର F-35 ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍କୁ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବିପଜ୍ଜନକ ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ବୋଲି ମନେକରାଯାଏ।

ରୁଷର Su-57 କାହିଁକି ଖାସ୍?

ରୁଷର Su-57 ହେଉଛି ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଷ୍ଟିଲ୍ଥ ମଲ୍ଟିରୋଲ୍ ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍। ଏହାକୁ ଶତ୍ରୁର ଦୂରଗାମୀ ଘାଟି ଉପରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି। NATO ସେନାରେ ଏହାକୁ ‘ଫେଲନ୍’ (Felon) ନାମରେ ଜଣାଯାଏ। କମ୍ ରଡାର ସଙ୍କେତ, ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ସେନ୍ସର ଏବଂ ଦ୍ରୁତ ଗତି କାରଣରୁ ଏହା ବେଶ୍ ବିଶେଷ ଅଟେ। Su-57 ର ବିକାଶ ରୁଷର PAK FA କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଅଧୀନରେ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ୨୦୧୦ ରେ ପ୍ରଥମ ଉଡ଼ାଣ ଭରିଥିଲା, ୨୦୧୯ ରେ ଏହାର ବ୍ୟାପକ ଉତ୍ପାଦନ ଆରମ୍ଭ ହେଲା ଏବଂ ୨୦୨୦ ରେ ରୁଷୀୟ ବାୟୁସେନାରେ ସାମିଲ ହେଲା।

ଏଥିରେ ଦୁଇଟି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇଞ୍ଜିନ୍ ଲାଗିଛି ଏବଂ ଏହା ପ୍ରାୟ ମ୍ୟାକ୍-୨ (ପ୍ରାୟ ୨୫୦୦ କିଲୋମିଟର ପ୍ରତି ଘଣ୍ଟା) ର ସର୍ବାଧିକ ବେଗ ହାସଲ କରିପାରେ। ବିମାନର ଷ୍ଟିଲ୍ଥ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଏହାର ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଭିତର କୋଠରୀ (Internal Bay) ରେ ରଖିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି। ଏହାର ଏୟାର୍ ଇନ୍ଟେକ୍ରେ ମଧ୍ୟ ରଡାର୍ ତରଙ୍ଗକୁ ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ବିଶେଷ ଡିଜାଇନ୍ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ଥ୍ରଷ୍ଟ-ଭେକ୍ଟରିଂ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଦିଆଯାଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ବିମାନଟି ଉଡ଼ାଣ ସମୟରେ ଅତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ମୋଡ଼ ନେଇପାରେ। ଏହାର ଅନ୍ୟ ଏକ ବିଶେଷତ୍ୱ ହେଉଛି 101KS-O ଡାଇରେକ୍ଟେଡ୍ ଇନ୍ଫ୍ରାରେଡ୍ କାଉଣ୍ଟରମେଜର୍ସ ସିଷ୍ଟମ୍, ଯାହା ହିଟ୍-ସିକିଂ (Heat Seeking) ମିସାଇଲ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ନିଷ୍କ୍ରିୟ କରିଦିଏ। ରୁଷ ଏହାର ଭବିଷ୍ୟତ ସଂସ୍କରଣରେ ଚାଳକସହ ଏବଂ ଚାଳକହୀନ (ଡ୍ରୋନ୍) ବିମାନର ମିଳିତ ପରିଚାଳନା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଛି।

ଆମେରିକାର F-35: ଆକାଶର ଇଗଲ

ଆମେରିକୀୟ କମ୍ପାନୀ ଲକ୍ହିଡ୍ ମାର୍ଟିନ୍ର F-35 Lightning II ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ସୁପରସୋନିକ୍ ଷ୍ଟିଲ୍ଥ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ଅଟେ। ଏହାକୁ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ୱାର୍ଫେୟାର୍ କ୍ଷମତା ବଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ତିଆରି କରାଯାଇଛି। ଏହାର ଷ୍ଟିଲ୍ଥ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଶତ୍ରୁର ରୋଡାର୍ରେ ଆସିବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ନଗଣ୍ୟ କରିଦିଏ।

F-35 ଫାଇଟର୍ ଜେଟ୍ର ତିନୋଟି ମୁଖ୍ୟ ସଂସ୍କରଣ ରହିଛି, ଯାହାକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା ସୈନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ତିଆରି କରାଯାଇଛି:

• F-35A: ଆମେରିକୀୟ ବାୟୁସେନା ପାଇଁ ତିଆରି। ଏହା ସାଧାରଣ ରନ୍ୱେରୁ ଉଡ଼ାଣ ଭରେ ଏବଂ ଲ୍ୟାଣ୍ଡ୍ କରେ। ଏଥିରେ ୨୫ ମିମି ର ଗନ୍/ତୋପ ଲାଗିଛି।

• F-35B: ଆମେରିକୀୟ ମେରାଇନ୍ କୋର ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଏହାର ବିଶେଷତ୍ୱ ହେଉଛି ଏହା ଅତି କମ୍ ଦୂରତାରେ ଉଡ଼ାଣ ଭରି ସିଧାସଳଖ ତଳକୁ ଓହ୍ଲାଇପାରେ (Short Take-off and Vertical Landing)। ଏହି କାରଣରୁ ଏହାକୁ ଛୋଟ ଯୁଦ୍ଧପୋତରୁ ମଧ୍ୟ ପରିଚାଳନା କରାଯାଇପାରିବ।

• F-35C: ଆମେରିକୀୟ ନୌସେନାର ବିମାନବାହୀ ପୋତ (Aircraft Carrier) ରୁ ଅପରେଟ୍ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଏହାର ଡେଣାଗୁଡ଼ିକ ଆପେକ୍ଷାକୃତ ବଡ଼ ଏବଂ ମୋଡ଼ିହେବା ଭଳି (Folding Wings) ହୋଇଥାଏ।

ଭାରତ ପାଇଁ AMCA ପ୍ରକଳ୍ପ ସବୁଠାରୁ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳ ବିକଳ୍ପ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀକାଳୀନ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ରୁଷର Su-57 ଏବଂ ଆମେରିକାର F-35 ମଧ୍ୟରେ କେଉଁ ବିମାନ ଭାରତୀୟ ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ସୁହାଉଛି, ତାହା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଓ ବାୟୁସେନାର ଭବିଷ୍ୟତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ।

ସ୍ଟକହୋମ: ଚଳିତ ବର୍ଷ ପାଇଁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି । ସୋମବାର ଚିକିତ୍ସାରେ ତିନି ଜଣ ସ୍ନାୟୁ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ନାମ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଘୋଷଣା ହୋଇଛି । କାର୍ଲ ଡେଇସେରୋଥ, ପୀଟର ହେଗେମେନ ଏବଂ ଜର୍ଜ ନାଗେଲଙ୍କୁ ଅପ୍ଟୋଜେନେଟିକ୍ସ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କ ଅବଦାନ ପାଇଁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି । ଏହି ତିନିଜଣ ବୈଜ୍ଞାନିକ ମସ୍ତିଷ୍କର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ନାୟୁ କୋଷର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ଚାଲୁ କିମ୍ବା ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରଣାଳୀ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏମାନେ ଜର୍ମାନୀ ଏବଂ ଆମେରିକାର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ କାମ କରୁଥିଲେ । 

ଉପରୋକ୍ତ ତିନି ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ପ୍ରଶଂସାରେ ନୋବେଲ କମିଟି 'X' (ଟ୍ୱିଟର) ରେ ଲେଖିଛି ଯେ, ମସ୍ତିଷ୍କର ରହସ୍ୟ ଉନ୍ମୋଚନ କରିବା ପାଇଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱର ପରୀକ୍ଷାଗାରଗୁଡ଼ିକରେ ଏହି ପଦ୍ଧତି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି । ନୋବେଲ ଆସେମ୍ବଲି ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛି ଯେ ଡେଇସେରୋଥ୍ କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆର ଷ୍ଟାନ୍‌ଫୋର୍ଡ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ, ହେଗେମ୍ୟାନ୍ ବର୍ଲିନର ହମ୍ବୋଲ୍ଡ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଏବଂ ନାଗେଲ୍ ଜର୍ମାନୀର ୱର୍ଜବର୍ଗ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଅଛନ୍ତି ।

ମସ୍କୋ: ରୁଷରେ ପ୍ଲେଗ୍ ରୋଗ ଆତଙ୍କ ଦେଖାଦେଇଛି । ସାଇବେରିଆ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଇର୍କୁଟସ୍କ ଅଞ୍ଚଳରେ ଶେଲେଖୋଭ୍ (Shelekhov) ସ୍ଥିତ 'ଆଣ୍ଟି-ପ୍ଲେଗ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍'ରେ ଜଣେ ମହିଳା ଲ୍ୟାବ୍ ଟେକ୍ନିସିଆନ୍‌ଙ୍କ ପ୍ଲେଗ୍ ରୋଗରେ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ହାହାକାର ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି । ମୃତକ ହେଲେ ୨୮ ବର୍ଷୀୟା ଡାରିଆ ଶିପିଲୋଭା । ସତର୍କତାମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ସ୍ୱରୂପ ଅତିକମରେ ପାଞ୍ଚଟି ଡାକ୍ତରଖାନା ବନ୍ଦ କରିଦିଆଯାଇଥିବାବେଳେ ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ସଂଘରୋଧରେ ରଖାଯାଇଛି।

ସ୍ଥାନୀୟ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଶିପିଲୋଭା ଡାକ୍ତରଖାନାର କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ନମୁନା ସଂଗ୍ରହ କରିବା ସମୟରେ ସେ ଭୁଲବଶତଃ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜୀବନ୍ତ ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ ଥିବା ଏକ ଟେଷ୍ଟ ଟ୍ୟୁବ୍ ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିଲା । ଏହି ସମୟରେ ସେ 'ନ୍ୟୁମୋନିକ୍ ପ୍ଲେଗ୍' ଦ୍ୱାରା ସଂକ୍ରମିତ ହୋଇଥିଲେ।

ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୯ ତାରିଖରେ ଗୁରୁତର ନିମୋନିଆ ଲକ୍ଷଣ ସହିତ ଡାରିଆ ଶିପିଲୋଭାଙ୍କୁ ଶେଲେଖୋଭ୍ ସ୍ଥିତ ଏକ ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଇଥିଲା। ତାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟାବସ୍ଥା ବିଗିଡ଼ିଯିବା ପରେ ତାଙ୍କୁ ଭେଣ୍ଟିଲେଟର ସହାୟତାରେ ରଖାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଚିକିତ୍ସାଧୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ଅକ୍ଟୋବର ୧ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା।

ଶିପିଲୋଭାଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଥିବା ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ସଂଘରୋଧରେ ରଖାଯାଇଛି । ସଂକ୍ରମଣ ବ୍ୟାପିବାକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଇର୍କୁଟସ୍କ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅନେକ ସାର୍ବଜନୀନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମଧ୍ୟ ବାତିଲ କରାଯାଇଛି।

ଅକ୍ଟୋବର ୨ ତାରିଖରେ, ଇର୍କୁଟସ୍କ ଅଞ୍ଚଳର ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଇଗୋର କୋବଜେଭ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ସଂକ୍ରମଣର ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ମାମଲା ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି। ଶାନ୍ତି ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି । ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଟେଲିଗ୍ରାମ ମାଧ୍ୟମରେ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ଯେ ଜରୁରୀକାଳୀନ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକର ସମୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ 'ରୋସପୋଟ୍ରେବନାଡଜୋର୍'(Rospotrebnadzor), ଯାହାକି ଉପଭୋକ୍ତା ସୁରକ୍ଷା ତଦାରଖକାରୀ ସଂସ୍ଥାର ମୁଖ୍ୟଙ୍କ ସହ ଏକ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଯାଇଛି । ଏହି ସଂସ୍ଥା ସଂକ୍ରମଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପଦକ୍ଷେପ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରୁଛି ।

ନ୍ୟୁମୋନିକ୍ ପ୍ଲେଗ୍ କାହିଁକି ବିପଦଜନକ?

ନ୍ୟୁମୋନିକ୍ ପ୍ଲେଗ୍ ଫୁସଫୁସକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ ଏବଂ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସଂକ୍ରାମକ। ଏହା କାଶ କିମ୍ବା ଛିଙ୍କିବା ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଗତ ବୁନ୍ଦା ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟକ୍ତିଠାରୁ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବ୍ୟାପିପାରେ। ଯଦି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ୍ ସହିତ ତୁରନ୍ତ ଚିକିତ୍ସା କରାନଯାଏ, ତେବେ ଏହା ଘାତକ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇପାରେ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଫ୍ଲାଇଦୁବାଇ ଆକ୍ରମଣ ଘଟଣାକୁ ନେଇ ଯାହା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଉଥିଲା ତାହା ଆଜି ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି । ଚିଫ୍ ପାଇଲଟ୍ ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବା କୋ-ପାଇଲଟଙ୍କ ନିଶାଣରେ କେବଳ ସ୍ମିତ ନ ଥିଲେ ବରଂ ତାଙ୍କ  ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା ଇସ୍ରାଏଲୀ ବିମାନ ବନ୍ଦରରେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଆତଙ୍କୀ ହମଲା କରିବା, ଯାହା ସଫଳ ହୋଇପାରିନଥିଲା । ଆଉ ଏଥିପାଇଁ ସେ ବର୍ଷେ କିମ୍ବା ଦୁଇ ବର୍ଷ ନୁହେଁ ବରଂ ଚାକିରୀ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ । 

ଜେରା ବେଳେ କୋ-ପାଇଲଟ୍ ହମାମ ଅଲ୍-ହମ୍ମାମୀ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ଇସ୍ରାଏଲର ବେନ୍ ଗୁରିଅନ ବିମାନ ବନ୍ଦର ପ୍ଲେନ୍ କ୍ରାସ କରି ବିସ୍ଫୋରଣ କରିବା । ବେନ୍ ଗୁରିଅନ ବିମାନ ବନ୍ଦର ୯/୧୧ ଭଳି ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଯୋଜନା ଥିଲା, ଯାହା ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ବୀରତ୍ୱ ପାଇଁ ପଣ୍ଡ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ଯେଉଁଥିପାଇଁ ୧୭୬ ଜଣ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲା । 

ପ୍ରଥମ ଯୋଜନାରେ ବିମାନବନ୍ଦର 

ହମ୍ମାମୀ ନିଜେ ସ୍ୱୀକାର କରିଛି ଯେ ସେ ଏୟାରଲାଇନ୍ ଚାକିରୀ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ଏଭଳି ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ନିଜକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଥିଲା । ଯେଉଁ ଏୟାରଲାଇନ୍ସ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଛି ସେ ସେହି ବିମାନ କମ୍ପାନୀରେ ଯୋଗ ଦେବାକୁ ତଲାସ କରିଥିଲେ । ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ନିଜର ଯୋଜନାକୁ ରୂପାନ୍ତରିତ କରିପାରିବେ । ଘଟଣା ଦିନ ସେ ପ୍ରଥମେ ପାଇଲଟ୍ ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ଉପରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ପରେ ଏହା ପରେ ବିମାନକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ନେଇଥାଆନ୍ତା । ତା ପରେ ବିମାନକୁ ତେଲ୍ ଅବିବର ବେନ ଗୁରିୟନ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନବନ୍ଦରର ଏକ ବଡ଼ କୋଠା, କିମ୍ବା ରନ୍-ୱେରେ ଥିବା ବିମାନ କିମ୍ବା ଏକ ଚଳନ୍ତା ବିମାନ ସହିତ ଉକ୍ତ ବିମାନକୁ ଧକ୍କା ଦେଇଥାଆନ୍ତା । 

ବେନ୍ ଗୁରିଅନ ବିମାନ ବନ୍ଦର ହେଉଛି ଇସ୍ରାଏଲର ପ୍ରମୁଖ ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ବ୍ୟସ୍ତବହୁଳ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିମାନ ବନ୍ଦର। ଏହା ଇସ୍ରାଏଲର ଲୋଡ୍ ସହରର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯାହା ତେଲ୍ ଆଭିଭ୍‌ଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୨୦ କିଲୋମିଟର ଏବଂ ଜେରୁଜେଲମଠାରୁ ୪୫ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ରହିଛି ।

ଦ୍ୱିତୀୟରେ ଆମେରିକୀୟ ସେନା ଠିକଣା 

ଦ୍ୱିତୀୟ ଯୋଜନାରେ ଯଦି ସେ ବିମାନବନ୍ଦର ନିକଟରେ ପହଁଚି ପାରିନଥାଆନ୍ତା ତାହା ହେଲେ ଜୋର୍ଡନରେ ଥିବା ଆମେରିକୀୟ ସେନା ଠିକଣାରେ ବିମାନକୁ ଧକ୍କା ଦେଇଥାଆାନ୍ତା । ସେପ୍ଟେମ୍ବର ପୂର୍ବରୁ ଜୁଲାଇ ମାସରେ ସେ ଏହି ଯୋଜନାକୁ ରୂପ ଦେଇଥାଆନ୍ତା, କିନ୍ତୁ କ୍ର୍ୟୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ବନ୍ଧୁତା ବଢ଼ିଯିବାରୁ ସେ ଏହାକୁ ବାତିଲ କରିଥିଲା । 

ହମ୍ମାମୀର ପରିଚୟରୁ ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି ଯେ ସେ ଉଗ୍ରବାଦୀ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଥିଲା । ତାର ସୋସିଆଲ ମିଡ଼ିଆରେ ଆତଙ୍କୀ ସଂଗଠନ ଅଲ-କାଏଦା ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଅନେକ ଫଟୋ ପୋଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି । କିନ୍ତୁ ସେ ଏକା ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଯୋଜନା କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା ।  

ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଯୋଗ୍ୟ, ତେଲ୍ ଅବିବ ଯାଉଥିବା ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ ବିମାନରେ ହମ୍ମାମୀ ପ୍ରଥମେ ଜରୁରୀକାଳୀନ ବକ୍ସରେ ଥିବା କୁରାଢ଼ୀ ବାହାର କରି କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତଙ୍କ ଉପରକୁ ମରଣାନ୍ତକ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା । ମୁଣ୍ଡକୁ ଶକ୍ତ ଆଘାତ ଦେବା ସହିତ ହାତରେ ଚୋଟ ମାରିଥିଲା । କ୍ୟାପଟେନ୍ ତଳେ ପଡ଼ିଯିବାରୁ ସେ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ବିମାନକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲା । ମାତ୍ର ଏହି ସମୟରେ ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାର ସାହସିକତାପୂର୍ବକ ବିମାନର କକପିଟ୍ କୁ ଖୋଲି ଦେଇଥିଲେ । ଏହା ପରେ କ୍ର୍ୟୁ ସଦସ୍ୟ ଏବଂ ଯାତ୍ରୀମାନେ ହମ୍ମାମକୁ କାବୁ କରିବା ସହିତ ମଚ୍ଛାରଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ବିମାନକୁ ଜରୁରୀ ଅବତରଣ କରାଯାଇଥିଲା ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି । 

ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇ ବିମାନରେ ଯାହା ବି ଘଟିଲା, ତା’ପରେ ଏବେ ଯାତ୍ରୀମାନେ ପ୍ଲେନ୍ ଭିତରର କ୍ରୋଧପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି। ଏପରି ନୁହେଁ ଯେ ଭିତରେ କେବଳ କ୍ୟାପ୍ଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବାରେ ଲୋକେ ଲାଗିଥିଲେ, କିଛି ଏପରି ଲୋକ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ଆତଙ୍କୀ ହମାଦ୍ ଅଲ୍ ହମାଦୀକୁ ସପୋର୍ଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ।

ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇର (Flydubai) ଆକ୍ରମଣକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ହଙ୍ଗାମା ମଧ୍ୟରେ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ, ସେଠାରେ କିଛି ଲୋକ ଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ଆତଙ୍କୀ ସହ-ପାଇଲଟ୍ ସପକ୍ଷରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଥିଲେ। ଫ୍ଲାଇଟ୍ରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଭୟାନକ ଘଟଣା ସମୟରେ କିଛି ଇସ୍ରାଏଲୀ ଯାତ୍ରୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ବାଜି ଲଗାଇ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ-ପାଇଲଟ୍କୁ ଆୟତ୍ତ କରିଥିଲେ। ବିମାନରେ ସବାର ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ସହ-ପାଇଲଟ୍ କଥିତ ଭାବେ କୁରାଢ଼ିରେ କ୍ୟାପ୍ଟେନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ଏହାପରେ କିଛି ଯାତ୍ରୀ ଆଗେଇ ଆସି ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ଏବଂ ତାକୁ ବାନ୍ଧି ପକାଇଲେ।

ଘଟଣା ସମୟରେ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ କ୍ଷେତ୍ର ସହ ଜଡ଼ିତ ୪୦ ବର୍ଷୀୟ ତ୍ଜଭିକା ମାନେସ୍ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ତିନି ଝିଅଙ୍କ ସହ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ। ପରିବାର ଜାପାନରୁ ଛୁଟି ବିତାଇ ଫେରୁଥିଲା। ଏହି ମଧ୍ୟରେ କକ୍ପିଟ୍ରେ ଆକ୍ରମଣ ହେଲା ଏବଂ କ୍ୟାପ୍ଟେନ୍ ଆହତ ହୋଇ ବାହାରକୁ ଆସିଲେ, ମାନେସ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଯାତ୍ରୀ ୟାନିଭ୍ ହୟୁନ୍ ଓ ଅସାଫ୍ ରାଜୁଆନ୍ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ମାଡ଼ି ବସିଥିଲେ । ତିନି ହେଁ ମିଶି ତାକୁ ତଳେ କଚାଡ଼ି ଦେଲେ ଏବଂ ତା’ ହାତ ପଛଆଡ଼କୁ ବାନ୍ଧିଦେଲେ। ପ୍ରଥମେ ଜିପ୍ ଟାଇ (Zip Tie) ଏବଂ ପରେ ଯାତ୍ରୀଙ୍କଠାରୁ ମିଳିଥିବା ହେଡ୍ଫୋନ୍ ତାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା।

କ୍ରୁ ଏବଂ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହେଲା ବିବାଦ

ଜଣେ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସେହି ସମୟରେ କଥିତ ଭାବେ ‘ମୋତେ ମାରିଦିଅ’ ଭଳି କଥା କହୁଥିଲା। ପରିସ୍ଥିତି ସେତେବେଳେ ଆହୁରି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା, ଯେତେବେଳେ କିଛି କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟ କଥିତ ଭାବେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ଖୋଲିଦେବାକୁ ଦାବି କଲେ। ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଏହି କଥା ସନ୍ଦେହଜନକ ଲାଗିଥିଲା। ମାନେସ୍ ଏବଂ ଡାନିଏଲ୍ ଶ୍ଲିଖ୍ଟର ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ, ସେମାନେ କ୍ରୁ’ଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କହିଥିଲେ ଯେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ମୁକ୍ତ କରାଯିବ ନାହିଁ। ଯାତ୍ରୀମାନେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ମାରିବା ବଦଳରେ ତା’ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ। ତାକୁ ଅକ୍ସିଜେନ୍ ମାସ୍କ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ଜୀବିତ ରହୁ ଏବଂ ପରେ ତଦନ୍ତରେ ତାକୁ ପଚରାଉଚରା କରାଯାଇପାରିବ। ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଆଶଙ୍କିତ ଯାତ୍ରୀମାନେ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ କକ୍ପିଟ୍ ପାଖରୁ ହଟାଇ ବିମାନର ପଛପଟେ ବସିବାକୁ କହିଥିଲେ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ବିମାନରେ ମୋଜୁଦ ରିଜର୍ଭ ପାଇଲଟ୍ମାନେ କକ୍ପିଟ୍ର ଦାୟିତ୍ୱ ସମ୍ଭାଳିଥିଲେ ଏବଂ ବିମାନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ।

୧୭,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସିପଡ଼ିଲା ବିମାନ

ଘଟଣା ସମୟରେ ବିମାନଟି କିଛି ମାତ୍ର ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୧୭,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସିଆସିଥିଲା। ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ଭୟାନକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଥିଲା। ଶ୍ଲିଖ୍ଟର ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ, ତାଙ୍କୁ ଲାଗିଥିଲା ସେମାନେ ବୋଧହୁଏ ଆଉ ବଞ୍ଚିବେ ନାହିଁ। ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ପିଲା ଏବଂ ପରିବାର କଥା ଚିନ୍ତା ହେଉଥିଲା। ସେହିପରି ମାନେସ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ନିଜ ଝିଅମାନଙ୍କୁ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ‘ଆମେ ମରିବାକୁ ଚାହୁଁନାହୁଁ’ କହିବାର ଶୁଣିଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ କିଛି ନଭାବି ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ ଲଢ଼ିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ। ବିମାନଟିକୁ ଶେଷରେ ସାଉଦି ଆରବର ତବୁକ୍ରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଓହ୍ଲାଇ ଦିଆଗଲା। ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇ ମାମଲାର ତଦନ୍ତ ଚାଲିଥିବାରୁ  ଘଟଣା ଉପରେ ବିସ୍ତୃତ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେବାକୁ ମନା କରିଦେଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରରେ ସାମିଲ ଥିବାର କୌଣସି ଆଧିକାରିକ ଅଭିଯୋଗ ଲଗାଯାଇନାହିଁ।

ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ୨୦୨୬ ର କାଉଣ୍ଟ-ଡାଉନ୍ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି। ବିଜେତାଙ୍କ ଘୋଷଣା ଅକ୍ଟୋବର ୯ ରେ ନୋର୍ୱେର ରାଜଧାନୀ ଓସଲୋରେ ହେବ। ଏଥର ପୁରସ୍କାର ଦୌଡ଼ରେ ମୋଟ ୨୮୭ ଜଣ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଅଛନ୍ତି। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରର ୨୦୮ ଜଣ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି ଏବଂ ମୋଟ ୭୯ ଟି ସଂଗଠନ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ନୋବେଲ୍ କମିଟି ସଦାସର୍ବଦା ଭଳି ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ ନାମର ଆଧିକାରିକ ତାଲିକା ଜାରି କରିନାହିଁ। ତା’ ସତ୍ତ୍ୱେ ଦାବିଦାରମାନଙ୍କ ନାମ ବିଭିନ୍ନ ମାଧ୍ୟମ ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନାରେ ଆସୁଛି।

ନୋବେଲ୍ ସମିତି ନାମାଙ୍କନ ଏବଂ ଆଲୋଚନା ସହ ଜଡ଼ିତ ସୂଚନା ୫୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋପନୀୟ ରଖିଥାଏ। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଥିବା ନାମଗୁଡ଼ିକ ବିଶେଷଜ୍ଞ, ପୂର୍ବାନୁମାନକାରୀ ଏବଂ ନାମାଙ୍କନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସାର୍ବଜନୀନ ମନ୍ତବ୍ୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ।

ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ଷ୍ଟେସନ୍ କାହିଁକି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି?

ଏହି ବର୍ଷର ସବୁଠାରୁ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତ ସମ୍ଭାବନାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ଷ୍ଟେସନ୍ ଅର୍ଥାତ୍ ISS ର ନାମ ସାମିଲ ଅଛି। ଓସଲୋସ୍ଥିତ 'ପିସ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍' (PRIO) ର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ହାକୋନ୍ ଗେରଲୋ ଏହାକୁ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗର ଏକ ଦୁର୍ଲଭ ପ୍ରତୀକ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି। ISS ରେ ଆମେରିକା, ରୁଷ, ୟୁରୋପ, ଜାପାନ ଏବଂ କାନାଡାର ଭାଗିଦାରମାନେ ମିଶି କାମ କରନ୍ତି। ଏହି ଷ୍ଟେସନ୍ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୦ ରୁ ଲଗାତାର ସକ୍ରିୟ ରହିଛି।

ଖାସ୍ କଥା ହେଉଛି ରୁଷର ୟୁକ୍ରେନ୍ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ବି ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ରୁଷୀୟ ମହାକାଶ ସହଯୋଗ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୋଇନାହିଁ। PRIO ଅନୁଯାୟୀ, ISS ଦେଖାଏ ଯେ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପାରସ୍ପରିକ ଏବଂ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପାଇଁ ଏକାଠି କାମ କରିପାରିବେ। ଯଦିଓ ISS ର ନାମ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ରହିବା ଏହା ଦର୍ଶାଏ ନାହିଁ ଯେ ସମିତି ତାକୁ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ବାଛିସାରିଛି। ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ନୋର୍ୱେଜିଆନ୍ ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ।

ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ୍ ଏବଂ ମାର୍କ କାର୍ନିଙ୍କ ଉପରେ ନଜର

ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ସେ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ଅନେକ ଥର ପୁରସ୍କାର ପାଇବାର ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। କିଛି ନେତା ଏବଂ ସାଂସଦ ତାଙ୍କୁ ନାମାଙ୍କିତ କରିଥିବା କଥା କହିଛନ୍ତି। ତଥାପି ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଏହାର ପୁଷ୍ଟି କରେନାହିଁ। ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ନାମକୁ ନେଇ ବାଦବିବାଦ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନ୍ ସହ ଜଡ଼ିତ ଆମେରିକା-ଇସ୍ରାଏଲ୍ ସଂଘର୍ଷ ତାଙ୍କର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥୀତ୍ୱକୁ ବିବାଦୀୟ କରିପାରେ। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ କହିବା କଥା ହେଉଛି, ସମିତି ପ୍ରାୟତଃ ଏପରି ବିକଳ୍ପ ଉପରେ ବିଚାର କରେ ଯାହାକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ।

କାନାଡାର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମାର୍କ କାର୍ନିଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ଆମେରିକୀୟ ଟ୍ୟାରିଫ୍ (Tariff) ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ନିଜର ପକ୍ଷ ରଖିବା କାରଣରୁ କାର୍ନି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଧ୍ୟାନ ଆକର୍ଷଣ କରିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ମିଳିବା ଆମେରିକା-କାନାଡା ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। କାର୍ନିଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସମିତି ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇନାହିଁ।

ଅନେକ ସଂଗଠନ ଏବଂ ସମୂହ ମଧ୍ୟ ଦାବିଦାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ

ଏହି ବର୍ଷର ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୭୯ ଟି ସଂଗଠନ ଅଛନ୍ତି। ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଥିବା ସଂଗଠନ ଏବଂ ସମୂହଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସୁଦାନର 'ଇମରଜେନ୍ସି ରେସପନ୍ସ ରୁମ୍ସ' (ERR) ସାମିଲ ଅଛି। ଏହା ହେଉଛି ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀମାନଙ୍କର ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର ରିଲିଫ୍ ନେଟୱାର୍କ। ସୁଦାନ ଗୃହଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ଖାଦ୍ୟ, ଚିକିତ୍ସା ସାହାଯ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜରୁରୀ ସାହାଯ୍ୟ ପହଞ୍ଚାଉଛି। ୟୁକ୍ରେନ୍ର ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିବା ସଂସ୍ଥା 'ସେଭ୍ ଦି ଚିଲ୍ଡ୍ରେନ୍' (Save the Children) ଏବଂ ଶିଶୁ ଅଧିକାରର ପକ୍ଷଧର ମିକୋଲାୟ କୁଲେବାଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। କୁଲେବା, 'ସେଭ୍ ୟୁକ୍ରେନ୍' ର ମୁଖ୍ୟ। ଚର୍ଚ୍ଚା ସେମାନଙ୍କୁ ଯୁଗ୍ମ ଭାବେ ପୁରସ୍କାରର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଦାବିଦାର ଭାବେ ଦେଖୁଛି।

ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ପ୍ରେସ୍ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇଁ କାମ କରୁଥିବା 'କମିଟି ଟୁ ପ୍ରୋଟେକ୍ଟ ଜର୍ନାଲିଷ୍ଟ୍ସ' (CPJ) ର ନାମ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗତ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିପଜ୍ଜନକ ରହିଛି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ଜଡ଼ିତ ଦୁଇଟି ସଂସ୍ଥା, 'ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟାଳୟ' (ICJ) ଏବଂ 'ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅପରାଧିକ ନ୍ୟାୟାଳୟ' (ICC), ମଧ୍ୟ ଏକାଠି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର କାମ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନ ଏବଂ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ସହ ଜଡ଼ିତ। ଦୁଇଟିଯାକ ସଂସ୍ଥାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ସମର୍ଥନ ଏବଂ ସମାଲୋଚନା, ଦୁଇଟିଯାକ ମୋଜୁଦ ଅଛି।

ନାମାଙ୍କନର ଅର୍ଥ ପୁରସ୍କାର ମିଳିବା ନୁହେଁ

ନୋବେଲ୍ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ନାମାଙ୍କିତ ହେବା ନିଜେ ସମିତିର ଅନୁମୋଦନ କିମ୍ବା ସମ୍ମାନ ନୁହେଁ। ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ସଂଗଠନର ନାମ ପଠାଇପାରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ସମିତି ପ୍ରତିବର୍ଷ ନାମାଙ୍କିତ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ତାଲିକା ସାର୍ବଜନୀନ କରେନାହିଁ। ସମିତି ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରେନାହିଁ ଯେ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ସଂସ୍ଥା ନାମାଙ୍କିତ ଅଛନ୍ତି କି ନାହିଁ। ସେଥିପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପ୍, କାର୍ନି, ISS, ସୁଦାନର ରିଲିଫ୍ କର୍ମୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ପକ୍କା ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଠିକ୍ ହେବନାହିଁ। ଏହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ, ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ତାଲିକା ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ବକ୍ତବ୍ୟ ଆଧାରରେ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛନ୍ତି।

ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାରର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ କ’ଣ?

ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାରର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଆଲଫ୍ରେଡ୍ ନୋବେଲ୍ଙ୍କ ଉଇଲ୍ (Will) ରେ ରହିଛି। ଏହି ଉଇଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ ପୁରସ୍କାର ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ ଯିଏ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଭ୍ରାତୃଭାବ ବୃଦ୍ଧି କରିବା, ସ୍ଥାୟୀ ସେନାକୁ ସମାପ୍ତ କିମ୍ବା ହ୍ରାସ କରିବା, ଏବଂ ଶାନ୍ତି ସମ୍ମିଳନୀର ଆୟୋଜନ ଓ ପ୍ରସାର ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ କିମ୍ବା ଉତ୍ତମ କାମ କରିଥିବେ।

ଆଜି ଏହି ପୁରସ୍କାର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହ ସଂଗଠନକୁ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇପାରିବ। କୌଣସି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ନାମ ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀ ପ୍ରସ୍ତାବିତ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ। ପ୍ରାର୍ଥୀ ନିଜେ ନିଜକୁ ନାମାଙ୍କିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଅନୁଯାୟୀ, ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାତୀୟ ସଂସଦ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ସଦସ୍ୟ, କିଛି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟିକ ସଂସ୍ଥାର ସଦସ୍ୟ, ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଷୟର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରଫେସର, ଶାନ୍ତି ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥାନର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ପୂର୍ବତନ ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଏବଂ ସମିତିର ବର୍ତ୍ତମାନ କିମ୍ବା ପୂର୍ବତନ ସଦସ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।

ନାମାଙ୍କନରୁ ପୁରସ୍କାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରକ୍ରିୟା

ନାମାଙ୍କନର ସମୟସୀମା ସାଧାରଣତଃ ପୁରସ୍କାର ବର୍ଷର ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ହୋଇଥାଏ। ୨୦୨୬ ପାଇଁ ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଶେଷ ତାରିଖ ବିତିସାରିଛି। ଏହାପରେ ସମିତି ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ବିଚାର କରେ ଏବଂ ଅଧିକ ବିସ୍ତୃତ ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତାଲିକା (Shortlist) ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ। ଏହି ତାଲିକା ସାଧାରଣତଃ ସାର୍ବଜନୀନ ହୁଏନାହିଁ। ପରେ ନୋବେଲ୍ ସଂସ୍ଥାନର ସ୍ଥାୟୀ ପରାମର୍ଶଦାତା ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ପଡ଼ିଲେ ଅନ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟର ଆକଳନ କରନ୍ତି।

ସମିତି ଅନେକ ମାସ ଧରି ଆଲୋଚନା କରେ। ସେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ଯଦି ସହମତି ନହୁଏ, ତେବେ ବହୁମତ ଦ୍ୱାରା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇପାରେ। ବର୍ଷ ୨୦୨୬ ର ବିଜେତାଙ୍କ ଘୋଷଣା ଅକ୍ଟୋବର ୯ ରେ ଓସଲୋରେ ହେବ। ପୁରସ୍କାର ସମାରୋହ ଡିସେମ୍ବର ୧୦ ରେ ଆୟୋଜିତ ହେବ। ଘୋଷଣା ପୂର୍ବରୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆସୁଥିବା ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଅନୁମାନ କିମ୍ବା ସାର୍ବଜନୀନ ଆଲୋଚନା ଭାବେ ହିଁ ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ୍।