ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇ ବିମାନରେ ଯାହା ବି ଘଟିଲା, ତା’ପରେ ଏବେ ଯାତ୍ରୀମାନେ ପ୍ଲେନ୍ ଭିତରର କ୍ରୋଧପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି। ଏପରି ନୁହେଁ ଯେ ଭିତରେ କେବଳ କ୍ୟାପ୍ଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ ମଚ୍ଛାରଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବାରେ ଲୋକେ ଲାଗିଥିଲେ, କିଛି ଏପରି ଲୋକ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ଆତଙ୍କୀ ହମାଦ୍ ଅଲ୍ ହମାଦୀକୁ ସପୋର୍ଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ।

ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇର (Flydubai) ଆକ୍ରମଣକୁ ନେଇ ଚାଲିଥିବା ହଙ୍ଗାମା ମଧ୍ୟରେ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ, ସେଠାରେ କିଛି ଲୋକ ଥିଲେ ଯେଉଁମାନେ ଆତଙ୍କୀ ସହ-ପାଇଲଟ୍ ସପକ୍ଷରେ ଛିଡ଼ା ହୋଇଥିଲେ। ଫ୍ଲାଇଟ୍ରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଭୟାନକ ଘଟଣା ସମୟରେ କିଛି ଇସ୍ରାଏଲୀ ଯାତ୍ରୀ ନିଜ ଜୀବନକୁ ବାଜି ଲଗାଇ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ-ପାଇଲଟ୍କୁ ଆୟତ୍ତ କରିଥିଲେ। ବିମାନରେ ସବାର ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ସହ-ପାଇଲଟ୍ କଥିତ ଭାବେ କୁରାଢ଼ିରେ କ୍ୟାପ୍ଟେନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ଏହାପରେ କିଛି ଯାତ୍ରୀ ଆଗେଇ ଆସି ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ରୋକିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ ଏବଂ ତାକୁ ବାନ୍ଧି ପକାଇଲେ।

ଘଟଣା ସମୟରେ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ କ୍ଷେତ୍ର ସହ ଜଡ଼ିତ ୪୦ ବର୍ଷୀୟ ତ୍ଜଭିକା ମାନେସ୍ ନିଜ ସ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ତିନି ଝିଅଙ୍କ ସହ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ। ପରିବାର ଜାପାନରୁ ଛୁଟି ବିତାଇ ଫେରୁଥିଲା। ଏହି ମଧ୍ୟରେ କକ୍ପିଟ୍ରେ ଆକ୍ରମଣ ହେଲା ଏବଂ କ୍ୟାପ୍ଟେନ୍ ଆହତ ହୋଇ ବାହାରକୁ ଆସିଲେ, ମାନେସ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ଯାତ୍ରୀ ୟାନିଭ୍ ହୟୁନ୍ ଓ ଅସାଫ୍ ରାଜୁଆନ୍ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ମାଡ଼ି ବସିଥିଲେ । ତିନି ହେଁ ମିଶି ତାକୁ ତଳେ କଚାଡ଼ି ଦେଲେ ଏବଂ ତା’ ହାତ ପଛଆଡ଼କୁ ବାନ୍ଧିଦେଲେ। ପ୍ରଥମେ ଜିପ୍ ଟାଇ (Zip Tie) ଏବଂ ପରେ ଯାତ୍ରୀଙ୍କଠାରୁ ମିଳିଥିବା ହେଡ୍ଫୋନ୍ ତାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା।

କ୍ରୁ ଏବଂ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହେଲା ବିବାଦ

ଜଣେ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସେହି ସମୟରେ କଥିତ ଭାବେ ‘ମୋତେ ମାରିଦିଅ’ ଭଳି କଥା କହୁଥିଲା। ପରିସ୍ଥିତି ସେତେବେଳେ ଆହୁରି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା, ଯେତେବେଳେ କିଛି କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟ କଥିତ ଭାବେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ଖୋଲିଦେବାକୁ ଦାବି କଲେ। ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଏହି କଥା ସନ୍ଦେହଜନକ ଲାଗିଥିଲା। ମାନେସ୍ ଏବଂ ଡାନିଏଲ୍ ଶ୍ଲିଖ୍ଟର ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ, ସେମାନେ କ୍ରୁ’ଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କହିଥିଲେ ଯେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ମୁକ୍ତ କରାଯିବ ନାହିଁ। ଯାତ୍ରୀମାନେ ଆକ୍ରମଣକାରୀକୁ ମାରିବା ବଦଳରେ ତା’ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ। ତାକୁ ଅକ୍ସିଜେନ୍ ମାସ୍କ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ଜୀବିତ ରହୁ ଏବଂ ପରେ ତଦନ୍ତରେ ତାକୁ ପଚରାଉଚରା କରାଯାଇପାରିବ। ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଆଶଙ୍କିତ ଯାତ୍ରୀମାନେ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ କକ୍ପିଟ୍ ପାଖରୁ ହଟାଇ ବିମାନର ପଛପଟେ ବସିବାକୁ କହିଥିଲେ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ବିମାନରେ ମୋଜୁଦ ରିଜର୍ଭ ପାଇଲଟ୍ମାନେ କକ୍ପିଟ୍ର ଦାୟିତ୍ୱ ସମ୍ଭାଳିଥିଲେ ଏବଂ ବିମାନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିଲେ।

୧୭,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସିପଡ଼ିଲା ବିମାନ

ଘଟଣା ସମୟରେ ବିମାନଟି କିଛି ମାତ୍ର ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୧୭,୦୦୦ ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସିଆସିଥିଲା। ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ଭୟାନକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଥିଲା। ଶ୍ଲିଖ୍ଟର ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ, ତାଙ୍କୁ ଲାଗିଥିଲା ସେମାନେ ବୋଧହୁଏ ଆଉ ବଞ୍ଚିବେ ନାହିଁ। ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ପିଲା ଏବଂ ପରିବାର କଥା ଚିନ୍ତା ହେଉଥିଲା। ସେହିପରି ମାନେସ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ନିଜ ଝିଅମାନଙ୍କୁ କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି ‘ଆମେ ମରିବାକୁ ଚାହୁଁନାହୁଁ’ କହିବାର ଶୁଣିଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ କିଛି ନଭାବି ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ ଲଢ଼ିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ। ବିମାନଟିକୁ ଶେଷରେ ସାଉଦି ଆରବର ତବୁକ୍ରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଓହ୍ଲାଇ ଦିଆଗଲା। ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇ ମାମଲାର ତଦନ୍ତ ଚାଲିଥିବାରୁ  ଘଟଣା ଉପରେ ବିସ୍ତୃତ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେବାକୁ ମନା କରିଦେଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରରେ ସାମିଲ ଥିବାର କୌଣସି ଆଧିକାରିକ ଅଭିଯୋଗ ଲଗାଯାଇନାହିଁ।

ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ୨୦୨୬ ର କାଉଣ୍ଟ-ଡାଉନ୍ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି। ବିଜେତାଙ୍କ ଘୋଷଣା ଅକ୍ଟୋବର ୯ ରେ ନୋର୍ୱେର ରାଜଧାନୀ ଓସଲୋରେ ହେବ। ଏଥର ପୁରସ୍କାର ଦୌଡ଼ରେ ମୋଟ ୨୮୭ ଜଣ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଅଛନ୍ତି। ଏଥିମଧ୍ୟରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରର ୨୦୮ ଜଣ ବିଶିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି ଏବଂ ମୋଟ ୭୯ ଟି ସଂଗଠନ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ନୋବେଲ୍ କମିଟି ସଦାସର୍ବଦା ଭଳି ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ ନାମର ଆଧିକାରିକ ତାଲିକା ଜାରି କରିନାହିଁ। ତା’ ସତ୍ତ୍ୱେ ଦାବିଦାରମାନଙ୍କ ନାମ ବିଭିନ୍ନ ମାଧ୍ୟମ ଦ୍ୱାରା ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନାରେ ଆସୁଛି।

ନୋବେଲ୍ ସମିତି ନାମାଙ୍କନ ଏବଂ ଆଲୋଚନା ସହ ଜଡ଼ିତ ସୂଚନା ୫୦ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋପନୀୟ ରଖିଥାଏ। ଏପରି ସ୍ଥିତିରେ ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଥିବା ନାମଗୁଡ଼ିକ ବିଶେଷଜ୍ଞ, ପୂର୍ବାନୁମାନକାରୀ ଏବଂ ନାମାଙ୍କନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସାର୍ବଜନୀନ ମନ୍ତବ୍ୟ ଉପରେ ଆଧାରିତ।

ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ଷ୍ଟେସନ୍ କାହିଁକି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି?

ଏହି ବର୍ଷର ସବୁଠାରୁ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତ ସମ୍ଭାବନାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ସ୍ପେସ୍ ଷ୍ଟେସନ୍ ଅର୍ଥାତ୍ ISS ର ନାମ ସାମିଲ ଅଛି। ଓସଲୋସ୍ଥିତ 'ପିସ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍' (PRIO) ର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ହାକୋନ୍ ଗେରଲୋ ଏହାକୁ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସହଯୋଗର ଏକ ଦୁର୍ଲଭ ପ୍ରତୀକ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି। ISS ରେ ଆମେରିକା, ରୁଷ, ୟୁରୋପ, ଜାପାନ ଏବଂ କାନାଡାର ଭାଗିଦାରମାନେ ମିଶି କାମ କରନ୍ତି। ଏହି ଷ୍ଟେସନ୍ ନଭେମ୍ବର ୨୦୦୦ ରୁ ଲଗାତାର ସକ୍ରିୟ ରହିଛି।

ଖାସ୍ କଥା ହେଉଛି ରୁଷର ୟୁକ୍ରେନ୍ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ବି ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ରୁଷୀୟ ମହାକାଶ ସହଯୋଗ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶେଷ ହୋଇନାହିଁ। PRIO ଅନୁଯାୟୀ, ISS ଦେଖାଏ ଯେ ଭୂ-ରାଜନୈତିକ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପାରସ୍ପରିକ ଏବଂ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପାଇଁ ଏକାଠି କାମ କରିପାରିବେ। ଯଦିଓ ISS ର ନାମ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ରହିବା ଏହା ଦର୍ଶାଏ ନାହିଁ ଯେ ସମିତି ତାକୁ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ବାଛିସାରିଛି। ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ନୋର୍ୱେଜିଆନ୍ ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ।

ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ୍ ଏବଂ ମାର୍କ କାର୍ନିଙ୍କ ଉପରେ ନଜର

ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ସେ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବେ ଅନେକ ଥର ପୁରସ୍କାର ପାଇବାର ଇଚ୍ଛା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। କିଛି ନେତା ଏବଂ ସାଂସଦ ତାଙ୍କୁ ନାମାଙ୍କିତ କରିଥିବା କଥା କହିଛନ୍ତି। ତଥାପି ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଏହାର ପୁଷ୍ଟି କରେନାହିଁ। ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ନାମକୁ ନେଇ ବାଦବିବାଦ ମଧ୍ୟ ରହିଛି। ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନ୍ ସହ ଜଡ଼ିତ ଆମେରିକା-ଇସ୍ରାଏଲ୍ ସଂଘର୍ଷ ତାଙ୍କର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥୀତ୍ୱକୁ ବିବାଦୀୟ କରିପାରେ। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ କହିବା କଥା ହେଉଛି, ସମିତି ପ୍ରାୟତଃ ଏପରି ବିକଳ୍ପ ଉପରେ ବିଚାର କରେ ଯାହାକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ।

କାନାଡାର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମାର୍କ କାର୍ନିଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ଆମେରିକୀୟ ଟ୍ୟାରିଫ୍ (Tariff) ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଟ୍ରମ୍ପ୍ଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ନିଜର ପକ୍ଷ ରଖିବା କାରଣରୁ କାର୍ନି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଧ୍ୟାନ ଆକର୍ଷଣ କରିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ମିଳିବା ଆମେରିକା-କାନାଡା ସମ୍ପର୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। କାର୍ନିଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସମିତି ପକ୍ଷରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇନାହିଁ।

ଅନେକ ସଂଗଠନ ଏବଂ ସମୂହ ମଧ୍ୟ ଦାବିଦାରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ

ଏହି ବର୍ଷର ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୭୯ ଟି ସଂଗଠନ ଅଛନ୍ତି। ଚର୍ଚ୍ଚାକୁ ଆସିଥିବା ସଂଗଠନ ଏବଂ ସମୂହଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ସୁଦାନର 'ଇମରଜେନ୍ସି ରେସପନ୍ସ ରୁମ୍ସ' (ERR) ସାମିଲ ଅଛି। ଏହା ହେଉଛି ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀମାନଙ୍କର ତୃଣମୂଳ ସ୍ତରର ରିଲିଫ୍ ନେଟୱାର୍କ। ସୁଦାନ ଗୃହଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ଖାଦ୍ୟ, ଚିକିତ୍ସା ସାହାଯ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜରୁରୀ ସାହାଯ୍ୟ ପହଞ୍ଚାଉଛି। ୟୁକ୍ରେନ୍ର ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିବା ସଂସ୍ଥା 'ସେଭ୍ ଦି ଚିଲ୍ଡ୍ରେନ୍' (Save the Children) ଏବଂ ଶିଶୁ ଅଧିକାରର ପକ୍ଷଧର ମିକୋଲାୟ କୁଲେବାଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। କୁଲେବା, 'ସେଭ୍ ୟୁକ୍ରେନ୍' ର ମୁଖ୍ୟ। ଚର୍ଚ୍ଚା ସେମାନଙ୍କୁ ଯୁଗ୍ମ ଭାବେ ପୁରସ୍କାରର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଦାବିଦାର ଭାବେ ଦେଖୁଛି।

ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ପ୍ରେସ୍ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇଁ କାମ କରୁଥିବା 'କମିଟି ଟୁ ପ୍ରୋଟେକ୍ଟ ଜର୍ନାଲିଷ୍ଟ୍ସ' (CPJ) ର ନାମ ମଧ୍ୟ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଗତ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିପଜ୍ଜନକ ରହିଛି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହ ଜଡ଼ିତ ଦୁଇଟି ସଂସ୍ଥା, 'ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟାଳୟ' (ICJ) ଏବଂ 'ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅପରାଧିକ ନ୍ୟାୟାଳୟ' (ICC), ମଧ୍ୟ ଏକାଠି ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛନ୍ତି। ଏହି ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର କାମ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଆଇନ ଏବଂ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ସହ ଜଡ଼ିତ। ଦୁଇଟିଯାକ ସଂସ୍ଥାକୁ ନେଇ ରାଜନୈତିକ ସମର୍ଥନ ଏବଂ ସମାଲୋଚନା, ଦୁଇଟିଯାକ ମୋଜୁଦ ଅଛି।

ନାମାଙ୍କନର ଅର୍ଥ ପୁରସ୍କାର ମିଳିବା ନୁହେଁ

ନୋବେଲ୍ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ନାମାଙ୍କିତ ହେବା ନିଜେ ସମିତିର ଅନୁମୋଦନ କିମ୍ବା ସମ୍ମାନ ନୁହେଁ। ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ସଂଗଠନର ନାମ ପଠାଇପାରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ସମିତି ପ୍ରତିବର୍ଷ ନାମାଙ୍କିତ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ତାଲିକା ସାର୍ବଜନୀନ କରେନାହିଁ। ସମିତି ଏହା ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରେନାହିଁ ଯେ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ସଂସ୍ଥା ନାମାଙ୍କିତ ଅଛନ୍ତି କି ନାହିଁ। ସେଥିପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପ୍, କାର୍ନି, ISS, ସୁଦାନର ରିଲିଫ୍ କର୍ମୀ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ପକ୍କା ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଠିକ୍ ହେବନାହିଁ। ଏହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ମିଡିଆ ରିପୋର୍ଟ, ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ତାଲିକା ଏବଂ ସାର୍ବଜନୀନ ବକ୍ତବ୍ୟ ଆଧାରରେ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଅଛନ୍ତି।

ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାରର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ କ’ଣ?

ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାରର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଆଲଫ୍ରେଡ୍ ନୋବେଲ୍ଙ୍କ ଉଇଲ୍ (Will) ରେ ରହିଛି। ଏହି ଉଇଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ ପୁରସ୍କାର ସେହି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ୍ ଯିଏ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଭ୍ରାତୃଭାବ ବୃଦ୍ଧି କରିବା, ସ୍ଥାୟୀ ସେନାକୁ ସମାପ୍ତ କିମ୍ବା ହ୍ରାସ କରିବା, ଏବଂ ଶାନ୍ତି ସମ୍ମିଳନୀର ଆୟୋଜନ ଓ ପ୍ରସାର ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ କିମ୍ବା ଉତ୍ତମ କାମ କରିଥିବେ।

ଆଜି ଏହି ପୁରସ୍କାର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସହ ସଂଗଠନକୁ ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇପାରିବ। କୌଣସି ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ନାମ ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀ ପ୍ରସ୍ତାବିତ କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ। ପ୍ରାର୍ଥୀ ନିଜେ ନିଜକୁ ନାମାଙ୍କିତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ନୋବେଲ୍ ସମିତି ଅନୁଯାୟୀ, ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାତୀୟ ସଂସଦ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ସଦସ୍ୟ, କିଛି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନ୍ୟାୟିକ ସଂସ୍ଥାର ସଦସ୍ୟ, ସମ୍ପୃକ୍ତ ବିଷୟର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରଫେସର, ଶାନ୍ତି ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥାନର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ପୂର୍ବତନ ନୋବେଲ୍ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଏବଂ ସମିତିର ବର୍ତ୍ତମାନ କିମ୍ବା ପୂର୍ବତନ ସଦସ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।

ନାମାଙ୍କନରୁ ପୁରସ୍କାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରକ୍ରିୟା

ନାମାଙ୍କନର ସମୟସୀମା ସାଧାରଣତଃ ପୁରସ୍କାର ବର୍ଷର ୩୧ ଜାନୁଆରୀ ହୋଇଥାଏ। ୨୦୨୬ ପାଇଁ ନାମାଙ୍କନ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଶେଷ ତାରିଖ ବିତିସାରିଛି। ଏହାପରେ ସମିତି ଯୋଗ୍ୟ ନାମାଙ୍କନଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ବିଚାର କରେ ଏବଂ ଅଧିକ ବିସ୍ତୃତ ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତାଲିକା (Shortlist) ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ। ଏହି ତାଲିକା ସାଧାରଣତଃ ସାର୍ବଜନୀନ ହୁଏନାହିଁ। ପରେ ନୋବେଲ୍ ସଂସ୍ଥାନର ସ୍ଥାୟୀ ପରାମର୍ଶଦାତା ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ପଡ଼ିଲେ ଅନ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞ ପ୍ରାର୍ଥୀମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟର ଆକଳନ କରନ୍ତି।

ସମିତି ଅନେକ ମାସ ଧରି ଆଲୋଚନା କରେ। ସେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ଯଦି ସହମତି ନହୁଏ, ତେବେ ବହୁମତ ଦ୍ୱାରା ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇପାରେ। ବର୍ଷ ୨୦୨୬ ର ବିଜେତାଙ୍କ ଘୋଷଣା ଅକ୍ଟୋବର ୯ ରେ ଓସଲୋରେ ହେବ। ପୁରସ୍କାର ସମାରୋହ ଡିସେମ୍ବର ୧୦ ରେ ଆୟୋଜିତ ହେବ। ଘୋଷଣା ପୂର୍ବରୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆସୁଥିବା ନାମଗୁଡ଼ିକୁ ଅନୁମାନ କିମ୍ବା ସାର୍ବଜନୀନ ଆଲୋଚନା ଭାବେ ହିଁ ଦେଖାଯିବା ଉଚିତ୍।

ପ୍ୟାରିସ୍: ଶିକ୍ଷାରେ ସୁଧାର ନାମରେ ଫ୍ରାନ୍ସର ରାସ୍ତାରେ ଉପଦ୍ରବ ଏବଂ ଭୟାନକ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି। ଖରାପ ଭିତ୍ତିଭୂମି (Infrastructure) ଏବଂ ବଜେଟ୍ କାଟ୍ ପ୍ରତିବାଦରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ସ୍କୁଲ ଛାତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଏବେ ବେକାବୁ ଦଙ୍ଗାରେ ପରିଣତ ହୋଇସାରିଛି। ସାରା ଦେଶରେ ୫୦୦ରୁ ଅଧିକ ସ୍କୁଲ ବନ୍ଦ କରିଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ପ୍ରାୟ ଚାରି ହଜାର ଲୋକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଛି। ଏପରି ମନେହେଉଛି ଯେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଆଢୁଆଳରେ ଦଙ୍ଗାକାରୀମାନେ ଉପଦ୍ରବ ମଚାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଛନ୍ତି।

ଏହାରି ଭିତରେ ଏମିତି ଏକ ଭୟଙ୍କର ଭିଡିଓ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି ଯେଉଁଥିରେ ୧୫ ବର୍ଷର ଜଣେ ନାବାଳକ  ଜଣେ ମହିଳାଙ୍କ ମୁହଁରେ ନିଆଁ ଲଗାଇଦେଇଛି। ମହିଳା ଜଣକ ଉପଦ୍ରବୀକୁ ଶାନ୍ତ ରହିବାକୁ ଆବେଦନ କରୁଥିଲେ। ମହିଳାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ କିଛି ପିଲା ତାଙ୍କୁ ବସ୍ ଷ୍ଟପ୍ ଆଡ଼କୁ ଠେଲିଦେଇଥିଲେ। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ମୁହଁ ଢାଙ୍କିଥିବା ଜଣେ ୧୫ ବର୍ଷର ପିଲା  ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲା ଏବଂ ମହିଳାଙ୍କ ମୁହଁ ଆଡ଼କୁ ନିଆଁ ଫୋପାଡିଥିଲା।  ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ ମହିଳା ଜଣକ ନିଜ ହାତ ଏବଂ ଶପିଂ ବ୍ୟାଗ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ନିଜ ମୁହଁକୁ ବଞ୍ଚାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ। ଡାକ୍ତରଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ ମହିଳାଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚିଯାଇଛି କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ମୁହଁ ପୋଡ଼ିଯାଇଛି।

ଅଧିକାଂଶ ଦଙ୍ଗାକାରୀ ମୁହଁରେ ମାସ୍କ ଲଗାଇଛନ୍ତି ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ପରିଚୟ ମିଳିପାରିବ ନାହିଁ। ପରିସ୍ଥିତି ଏପରି ଯେ ଫ୍ରାନ୍ସର ଅନେକ ସହରରେ ଗାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକ ଜଳୁଛି, ପୁଲିସ କର୍ମଚାରୀମାନେ ଲୁହବୁହା ଗ୍ୟାସ୍ ପ୍ରୟୋଗ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଉପଦ୍ରବୀମାନେ ଭଙ୍ଗାରୁଜା କରୁଛନ୍ତି।

ଫ୍ରାନ୍ସରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ ନାମରେ ଖୋଲାଖୋଲି ଦଙ୍ଗା

• ଫ୍ରାନ୍ସରେ ସ୍କୁଲ ଏବଂ ୟୁନିଭରସିଟିଗୁଡ଼ିକ ପାଖରେ ଚାଲିଥିବା ହିଂସାତ୍ମକ ବିରୋଧ-ପ୍ରଦର୍ଶନରେ ୪୦୦୦ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇସାରିଛି।

• ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ କହିବା କଥା ହେଉଛି ଏହି ବିରୋଧ-ପ୍ରଦର୍ଶନ ଷ୍ଟାଫ୍ ଅଭାବ, ଜର୍ଜର କୋଠା, ଅତ୍ୟଧିକ ଭିଡ଼ ଥିବା କ୍ଲାସରୁମ୍, ସରକାରୀ ବଜେଟ୍ କାଟ୍ ଏବଂ ଅଧିକ ସମୟର ଶେଡ୍ୟୁଲ୍ ଯୋଗୁଁ ହେଉଛି।

• ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସେବାଷ୍ଟିଆନ୍ ଲେକୋର୍ନୁ ଏକ ଜରୁରୀକାଳୀନ ବୈଠକ ଡକାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଗସ୍ତ ବାତିଲ୍ କରିଛନ୍ତି। 

• ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ଯୋଗୁଁ ୩୫୦ରୁ ଅଧିକ ହାଇସ୍କୁଲ ଏବଂ ପ୍ରାୟ ୩୦ଟି ୟୁନିଭରସିଟି କ୍ୟାମ୍ପସ୍ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି। ୮୩ ଜଣ ପୁଲିସ କର୍ମଚାରୀ ଏବଂ ୧୧୯ ଜଣ ଛାତ୍ର ଓ ସ୍କୁଲ ଷ୍ଟାଫ୍ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି।

• ଫ୍ରାନ୍ସର ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଏଡୁଆର୍ଡ ଗେଫ୍ରେ BFMTV କୁ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ଫ୍ରାନ୍ସର ପ୍ରାୟ ୩,୭୦୦ ହାଇସ୍କୁଲ ମଧ୍ୟରୁ ଏକ-ତୃତୀୟାଂଶରୁ ଅଧିକ ସ୍କୁଲ ବନ୍ଦ ରହିଛି କିମ୍ବା ସେଗୁଡ଼ିକରେ କାର୍ଯ୍ୟବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି ଏବଂ ୪୦୦ରୁ ଅଧିକ ସ୍କୁଲ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ରହିଛି।

• ରଏଟର୍ସର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ମାର୍ସେଲିର ଭିକ୍ଟର ହ୍ୟୁଗୋ ହାଇସ୍କୁଲର ପ୍ରିନ୍ସିପାଲଙ୍କ ଉପରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଢାଳି ନିଆଁ ଲଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି। ତାଙ୍କର ଗୁରୁତର ଅବସ୍ଥାରେ ଚିକିତ୍ସା ଚାଲିଛି। ରୁଏନ୍ ଏବଂ ପେଟିଟ୍-କ୍ୱେଭିଲିରେ ହୋଇଥିବା ଆକ୍ରମଣରେ ଅନ୍ୟ ଦୁଇଜଣ ପ୍ରିନ୍ସିପାଲ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି। ପୁଲିସ ଅନେକ ସହରରେ ଲୁହବୁହା ଗ୍ୟାସ୍ ବ୍ୟବହାର କରିଛି। ଛାତ୍ରମାନେ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ଉପରେ କଠୋର ଓ ଦମନକାରୀ ନୀତି ଆପଣାଇବାର ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଛନ୍ତି। ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଅଧିକାରୀମାନେ ଅନେକ ସ୍କୁଲରେ ହିଂସା ଏବଂ ନିଆଁ ଲଗାଇବା ଚେଷ୍ଟାକୁ ନେଇ ଚେତାବନୀ ଦେଉଛନ୍ତି।

ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଛାତ୍ରମାନେ କାହିଁକି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛନ୍ତି?

ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଥିବା ମୁଖ୍ୟ ସଂଗଠନଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଛାତ୍ର ସଂଘର କହିବା କଥା ହେଉଛି ଯେ ଛାତ୍ରମାନେ ଖରାପ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ଅତ୍ୟଧିକ ଭିଡ଼ ଥିବା କ୍ଲାସରୁମ୍, ପ୍ରଚୁର କାମର ବୋଝ, ଶିକ୍ଷକ ଓ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଅଭାବ ଏବଂ ସ୍କୁଲଗୁଡ଼ିକୁ କମ୍ ଫଣ୍ଡ୍ ମିଳିବାରୁ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଅଛନ୍ତି। କିଛି ଲୋକ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଏବଂ ୟୁନିଭରସିଟି ଆଡମିଶନ୍ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ପ୍ଲାଟଫର୍ମକୁ ରଦ୍ଦ କରିବାକୁ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯାହାକୁ ସେମାନେ ପକ୍ଷପାତପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେକରନ୍ତି।

ସେଣ୍ଟ-ଡେନିସର ରୋଜା ପାର୍କସ ହାଇସ୍କୁଲର ୧୫ ବର୍ଷୀୟ ଛାତ୍ର ଇସାମ୍ ମଖଲୁଫୀ 'ଦି ନ୍ୟୁୟର୍କ ଟାଇମ୍ସ'କୁ କହିଛନ୍ତି, "କ୍ଲାସରୁମ୍ରେ ବାୟୁ ଚଳାଚଳର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନାହିଁ ଏବଂ ଆମେ କଷ୍ଟରେ ଝରକା ଖୋଲିପାରୁଛୁ।" ବାମପନ୍ଥୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଏହି ବିରୋଧ-ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଭାବେ ଉସ୍କାଇଛନ୍ତି କାରଣ ଫ୍ରାନ୍ସ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଇମାନୁଏଲ୍ ମାକ୍ରୋଁଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବାକୁ ଯାଉଛି ଏବଂ ଦେଶରେ ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ନିର୍ବାଚନ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।

ଅଧିକାରୀମାନେ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ରାସ୍ତାରୋକ ଯୋଗୁଁ ଶହ ଶହ ସ୍କୁଲ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଛି ଏବଂ ପ୍ରଦର୍ଶନ ପ୍ୟାରିସ୍ର ଉପକଣ୍ଠରୁ ମାର୍ସେଲି, ଲିଓନ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହରକୁ ବ୍ୟାପିବାରେ ଲାଗିଛି। ଫ୍ରାନ୍ସର ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଲୋରେଣ୍ଟ୍ ନୁନେଜ୍ BFMTV କୁ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ପୁଲିସ ଗୁରୁବାର ପ୍ରାୟ ୨,୦୦୦ ଏବଂ ଶୁକ୍ରବାର ୧,୭୦୦ ରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିଛି। ଆମନେଷ୍ଟି ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ସମେତ କେତେକ ମାନବାଧିକାର ସଂଗଠନ ନାବାଳକମାନଙ୍କୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଲୁହବୁହା ଗ୍ୟାସ୍ ଏବଂ ଷ୍ଟନ୍ ଗ୍ରେନେଡ୍ ବ୍ୟବହାରକୁ ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି।

ପ୍ରଦର୍ଶନ ନାମରେ ଛାତ୍ରମାନେ କାହିଁକି କରୁଛନ୍ତି ହିଂସା?

ସରକାରୀ ଓକିଲମାନେ BFMTV କୁ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ନାଣ୍ଟେସରେ ପ୍ରଦର୍ଶନକାରୀମାନେ ଏକ ସ୍କୁଲରେ ନିଆଁ ଲଗାଇଦେଇଛନ୍ତି। ମାର୍ସେଲିରେ ଉପଦ୍ରବୀମାନେ ଫାୟାର୍ ଟ୍ରକ୍ ଉପରକୁ ପଥର ଓ ଜିନିଷପତ୍ର ଫିଙ୍ଗିଛନ୍ତି ଏବଂ ବେଲଫୋର୍ଟରେ ଛାତ୍ରମାନେ ଘେରିଯାଇ ଜଣେ ମହିଳା ପୁଲିସ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ନିର୍ମମ ଭାବେ ପିଟିଛନ୍ତି। ମହିଳା ଅଧିକାରୀ ଜଣକ ରାସ୍ତାରେ ପଡ଼ିଥିଲେ ଏବଂ ଉପଦ୍ରବୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ପିଟୁଥିଲେ। ଏହି ଅଭିଯୋଗରେ ୧୭ ବର୍ଷର ଜଣେ ଦଙ୍ଗାକାରୀକୁ  ଗିରଫ କରାଯାଇଛି।

ଜଣାଇଦେଉଛୁ ଯେ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଯୁବକମାନଙ୍କ ଆନ୍ଦୋଳନର ଏକ ଲମ୍ବା ଇତିହାସ ରହିଛି ଯାହା କେତେବେଳେ କେମିତି ହିଂସାତ୍ମକ ରୂପ ନେଇଥାଏ। ଏଥିରେ ୧୯୬୮ ରେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଦର୍ଶନ ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛି ଯାହା ପ୍ରାୟତଃ ସରକାର ଭାଙ୍ଗିଦେଇଥିଲା ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସ ସମାଜକୁ ବଦଳାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲା।

ବାମପନ୍ଥୀ ଦଳ ଉପରେ ଦଙ୍ଗା ଉସ୍କାଇବାର ଅଭିଯୋଗ

ଫ୍ରାନ୍ସ ସରକାର ଏହି ହିଂସାକୁ କଠୋର ଶବ୍ଦରେ ନିନ୍ଦା କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଦୃଢ଼ ଜବାବ ଦେଇଛନ୍ତି। ଫ୍ରାନ୍ସର ନ୍ୟାୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଗେରାଲ୍ଡ ଡାର୍ମାନିନ୍ ଶୁକ୍ରବାର କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ସରକାରୀ ଓକିଲମାନଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଯେଉଁଠି ସମ୍ଭବ ସେଠାରେ ଅପରାଧିକ ମାମଲା ରୁଜୁ କରାଯାଉ ଏବଂ କ୍ଷତିପୂରଣ ପାଇଁ ଅଭିଭାବକମାନଙ୍କୁ ଦାୟୀ କରାଯାଉ। ହେଲେ ସରକାର ଛାତ୍ରମାନଙ୍କର କେତେକ ଦାବିକୁ ଗ୍ରହଣ ମଧ୍ୟ କରିଛନ୍ତି। ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଗେଫ୍ରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ରେଜିଷ୍ଟ୍ରେସନ୍ ଫି’ ବୃଦ୍ଧି କରିବାର ସେହି ଯୋଜନାକୁ ସରକାର ରଦ୍ଦ କରିଦେବେ, ଯାହାର ଘୋଷଣା କିଛି ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ୨୦୨୭ ବଜେଟ୍ର ଅଂଶ ଭାବେ କରାଯାଇଥିଲା।

କିନ୍ତୁ ଛାତ୍ରମାନେ ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ପୁଣି ପ୍ରଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଛନ୍ତି ଏବଂ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ଓ ଟ୍ରେଡ୍ ୟୁନିୟନଗୁଡ଼ିକୁ ଏଥିରେ ସାମିଲ ହେବାକୁ ଆବେଦନ କରିଛନ୍ତି। ଫ୍ରାନ୍ସ ଅଧିକାରୀମାନେ ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ଯେ  ବାମପନ୍ଥୀ ଦଳ 'ଲା ଫ୍ରାନ୍ସ ଇନସୋମିସ୍'  ନିଜର ରାଜନୈତିକ ଫାଇଦା ପାଇଁ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ଆକ୍ରୋଶକୁ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। ଏହି ଦଳର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରାର୍ଥୀ ଜୀନ୍-ଲ୍ୟୁକ୍ ମେଲେଞ୍ଚନ୍ ଆସନ୍ତା ନିର୍ବାଚନରେ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ଭାବେ ସାମ୍ନାକୁ ଆସୁଛନ୍ତି।

 ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ : ଆଜି ରବିବାର ସକାଳ ୫ଟା ୭ ମିନିଟରେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆରେ ଏକ ମଧ୍ୟମ ଧରଣର ଭୂକମ୍ପ ଝଟ୍‌କା ଅନୁଭୂତ ହୋଇଛି। ନ୍ୟାସନାଲ ସେଣ୍ଟର ଫର୍ ସିସ୍ମୋଲୋଜି (National Center for Seismology) ର ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ରିକ୍ଟର ସ୍କେଲରେ ଏହି ଭୂମିକମ୍ପର ତୀବ୍ରତା ୫.୨ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି। ଭୂକମ୍ପର କେନ୍ଦ୍ରସ୍ଥଳ ଭୂପୃଷ୍ଠରୁ ପ୍ରାୟ ୧୦ କିଲୋମିଟର ଗଭୀରତାରେ ଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି।

 ଇଣ୍ଡୋନେସିଆର ସୁମ୍ବାୱା ଏବଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ଝଟକା ଅଧିକ ଅନୁଭୂତ ହୋଇଛି। ଅନ୍ୟ କେତେକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଂସ୍ଥା ଏହାର ତୀବ୍ରତା ୫.୯ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି।

ସକାଳୁ ସକାଳୁ ଲୋକମାନେ ଶୋଇଥିବା ସମୟରେ ହଠାତ ମାଟି ଦୋହଲିବା ଯୋଗୁଁ ଆତଙ୍କିତ ହୋଇ ଘରୁ ବାହାରକୁ ଚାଲିଆସିଥିଲେ। ତେବେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା କୌଣସି ବଡ଼ ଧରଣର ଧନଜୀବନ ହାନି କିମ୍ବା ସୁନାମି ଆଶଙ୍କା ନେଇ ସୂଚନା ମିଳିନାହିଁ।

ଢାକା: ପଡ଼ୋଶୀ ଦେଶ ବାଂଲାଦେଶରେ ସଂଖ୍ୟାଲଘୁ ହିନ୍ଦୁ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଧର୍ମୀୟ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ଥମିବାର ନାଁ ନେଉନାହିଁ। ଆଗାମୀ ଦୁର୍ଗାପୂଜାକୁ ଆଖି ଆଗରେ ରଖି ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ବାଂଲାଦେଶର ଟଙ୍ଗାଇଲ୍ ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ବଡ଼ଧରଣର ଅଘଟଣ ଘଟିଛି। ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିରରେ ନିର୍ମାଣାଧୀନ ଥିବା ୭ଟି ପ୍ରତିମାକୁ କିଛି ଦୃବୃତ୍ତ ଭଙ୍ଗାରୁଜା କରି ନଷ୍ଟ କରିଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ଘଟଣାକୁ ନେଇ ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ତିକ୍ତତା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ବେଳେ ହିନ୍ଦୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ମଧ୍ୟରେ  ଅସନ୍ତୋଷ ଓ କ୍ରୋଧ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି।

ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଟଙ୍ଗାଇଲ୍ ଜିଲ୍ଲାର ମିର୍ଜାପୁର ଉପଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଜମୁରକୀ ପଶ୍ଚିମପାଡ଼ା ସ୍ଥିତ ଏକ ମନ୍ଦିରରେ ଦୀର୍ଘ ୮୫ ବର୍ଷ ହେବ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଜମୁରକୀ ଆର୍ଯ୍ୟ ସମିତିର ଦ୍ୱାରା ଦୁର୍ଗାପୂଜା ହୋଇଆସୁଛି। ଚଳିତ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟ ପୂଜା ପାଇଁ ଜୋରସୋରରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଚାଲିଥିଲା। ମନ୍ଦିର ପରିସରରେ ମା' ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ପ୍ରତିମା ସମେତ ମୋଟ ୭ଟି ପ୍ରତିମା ତିଆରି କରାଯାଉଥିଲା। ପ୍ରତିମାଗୁଡ଼ିକର ଗଠନ କାମ ପ୍ରାୟ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥିବା ବେଳେ କେବଳ ରଙ୍ଗବୋଳା କାମ ବାକି ଥିଲା।

କିନ୍ତୁ ବୁଧବାର ବିଳମ୍ବିତ ରାତିରେ କିଛି ଅଜ୍ଞାତ ଦୁର୍ବୃତ୍ତ ମନ୍ଦିର ଭିତରେ ପଶି ଏହି ସମସ୍ତ ପ୍ରତିମାକୁ ଭାଙ୍ଗି ଭୂମିସାତ୍ କରିଦେଇଛନ୍ତି। ଗୁରୁବାର ସକାଳେ ମନ୍ଦିର କର୍ତ୍ତର୍ପକ୍ଷ ଓ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ ମନ୍ଦିରକୁ ଆସିବା ବେଳେ ପ୍ରତିମାଗୁଡ଼ିକ ଭଙ୍ଗାଯାଇଥିବା ଦେଖିବାକୁ ପାଇଥିଲେ।

ପୋଲିସର ତନାଘନା ଓ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା କଡ଼ାକଡ଼ି

ଏହି ଅମାନୁଷିକ ଘଟଣା ସାମ୍ନାକୁ ଆସିବା ପରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚାଞ୍ଚଲ୍ୟ ଖେଳିଯାଇଛି। ଖବର ପାଇ ଟଙ୍ଗାଇଲ୍ ଜିଲ୍ଲା ପୋଲିସ ଅଧିକ୍ଷକ ମହମ୍ମଦ ଶାମସୁଲ ଆଲମ ସରକାର ଏବଂ ଅତିରିକ୍ତ ପୋଲିସ ଅଧିକ୍ଷକ ମୋ. ଅଦନାନ ମୁସ୍ତାଫିଜ୍ ପ୍ରମୁଖ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ଘଟଣାସ୍ଥଳ ପରିଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି।

ଜମୁରକୀ ଆର୍ଯ୍ୟ ସମିତିର ସଭାପତି ପ୍ରକାଶ ବାକଲି କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବୁଧବାର ରାତି ପ୍ରାୟ ୧୦ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ମନ୍ଦିରରେ ଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ଘରକୁ ଯାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ସକାଳେ ଆସି ଦେଖିଲା ବେଳକୁ ସବୁକିଛି ଧ୍ୱଂସ ହୋଇସାରିଥିଲା। ଏନେଇ ପୋଲିସରେ ଏକ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଅଭିଯୋଗ ଦିଆଯାଇଛି।

ଦୁବାଇ: ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାକୁ ଏଡ଼ାଇ ଦେଇ ସାହସିକତା ଦେଖାଇଥିବା ଭାରତୀୟ ପାଇଲଟ୍ କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛରଙ୍କୁ ଦୁବାଇର କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ଶେଖ୍ ହମଦାନ୍ ବିନ୍ ମହମ୍ମଦ ବିନ୍ ରଶିଦ୍ ଅଲ୍ ମକ୍ତୁମ୍ ସାକ୍ଷାତ କରିଛନ୍ତି। ଶନିବାର ଦିନ ସେ ହସ୍ପିଟାଲରେ ପହଞ୍ଚି ବୀର ପାଇଲଟ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛରଙ୍କୁ ଭେଟିବା ସହ କୁଣ୍ଢାଇ ପକାଇଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଆଉଁଷି ସାହସକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ।

ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ‘ଏକ୍ସ’ରେ ସାକ୍ଷାତର କିଛି ସୁନ୍ଦର ଫଟୋ ସେୟାର କରି କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ଲେଖିଛନ୍ତି, “କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛରଙ୍କୁ ଭେଟିଲି ଯିଏ ସାହସ, ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ଏବଂ ମାନବିକତା ରକ୍ଷା କରିବାର ଏକ ଅନନ୍ୟ ଉଦାହରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ଆମ ଦେଶ ଏବଂ ନେତୃତ୍ୱ ପକ୍ଷରୁ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ମାନ ଓ କୃତଜ୍ଞତା ଜ୍ଞାପନ କରୁଛୁ। ସେ ଆମ ଟିମ୍ ଏବଂ ଦେଶର ଗର୍ବ।”

ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଦୁବାଇରୁ ଇସ୍ରାଏଲର ତେଲ ଅଭିଭ୍ ଯାଉଥିବା ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇର ବିମାନ (FZ1073)ର କ୍ୟାପଟେନ୍ ଥିଲେ ଭାରତୀୟ ପାଇଲଟ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛର। ତେବେ ଉଡ଼ାଣ ସମୟରେ ବିମାନର ଓମାନୀ ନାଗରିକ ତଥା କୋ-ପାଇଲଟ୍ ହମାମ ଅଲ୍ ହମାମୀ ହଠାତ୍ କକପିଟ୍ ଭିତରେ ରହିଥିବା ଏକ ଧାରୁଆ କୁରାଢ଼ୀ ଦ୍ୱାରା କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ। ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ ବିମାନଟି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହରାଇ ହଜାର ହଜାର ଫୁଟ୍ ତଳକୁ ଖସିବାକୁ ଲାଗିଥିଲା।

ଗଭୀର ଭାବେ ଆହତ ହେବା ସତ୍ତ୍ବେ କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛର ଅସାଧାରଣ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଓ ସୂଚନା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି କକପିଟ୍ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଥିଲେ। ପରେ ବିମାନର ଯାତ୍ରୀମାନେ କକପିଟ୍ ମଧ୍ୟକୁ ପଶି ଆକ୍ରମଣକାରୀ କୋ-ପାଇଲଟ୍କୁ କାବୁ କରିନଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଏହି ସତର୍କତା ଯୋଗୁଁ ବିମାନରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ୧୭୨ ଜଣ ଯାତ୍ରୀ ଏବଂ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚିପାରିଥିଲା।

ଏଭଳି ଭୟଙ୍କର ପରିସ୍ଥିତିକୁ ମୁକାବିଲା କରି ଅନେକ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିଥିବାରୁ ଭାରତୀୟ ପାଇଲଟ୍ ସ୍ମିତ୍ ମାଛରଙ୍କୁ ସାରା ବିଶ୍ୱରୁ ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଉଛି। ଭାରତୀୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି, ଇସ୍ରାଏଲ୍ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବେଞ୍ଜାମିନ୍ ନେତନ୍ୟାହୁ ଏବଂ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ମଧ୍ୟ ଏହି ବୀର ପାଇଲଟ୍ଙ୍କ ସାହସିକତାର ଭୂୟସୀ ପ୍ରଶଂସା କରିଛନ୍ତି।

ଏସିଆନ୍-ଭାରତ ସାମୁଦ୍ରିକ ଯୁଦ୍ଧାଭ୍ୟାସ ଅର୍ଥାତ୍ AIME-2026ର ଆଧିକାରିକ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତ ଏବଂ ASEAN ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ବୁଝାମଣା, ଅପରେସନାଲ୍ କୋଅର୍ଡିନେସନ୍ ଏବଂ ଇଣ୍ଟରଅପରେବିଲିଟିକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା।

ଇଣ୍ଡୋ-ପ୍ୟାସିଫିକ୍ରେ ବଦଳୁଥିବା ସାମରିକ ସମୀକରଣ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ ନିଜର ମେରିଟାଇମ୍ ଷ୍ଟ୍ରାଟେଜିକ୍ ଆଉଟରିଚ୍ (ସାମୁଦ୍ରିକ କୂଟନୈତିକ ପ୍ରସାର)କୁ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ମଜବୁତ୍ କରୁଛି। ଫିଲିପାଇନ୍ସର ସୁବିକ୍ ବେ'ରେ ଆୟୋଜିତ ଆସିଆନ୍-ଭାରତ ସାମୁଦ୍ରିକ ଯୁଦ୍ଧାଭ୍ୟାସ ଅର୍ଥାତ୍ AIME-2026 ଏହି ରଣନୀତିର ଏକ ଅଂଶ। ଭାରତୀୟ ନୌସେନାର INS ସହ୍ୟାଦ୍ରି ଏବଂ INS କୁଲିଶ୍ ଏହି ଅଭ୍ୟାସରେ ଭାଗ ନେଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ASEAN ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ସାମୁଦ୍ରିକ ସେନା ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଥିଲେ।

ଦକ୍ଷିଣ ଚୀନ୍ ସାଗରରେ ଚୀନର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ସାମରିକ ଓ ସାମୁଦ୍ରିକ ସକ୍ରିୟତା ମଧ୍ୟରେ ଫିଲିପାଇନ୍ସ ଭଳି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହ ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ସହଯୋଗ କୂଟନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ବେଶ୍ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯଦିଓ AIME-2026 କୌଣସି ଦେଶ ବିରୋଧରେ ଏକ ସାମରିକ ଅଭ୍ୟାସ ନୁହେଁ। ଏହାର ଆଧିକାରିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତ ଏବଂ ASEAN ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ବୁଝାମଣା, ଅପରେସନାଲ୍ କୋଅର୍ଡିନେସନ୍ ଏବଂ ଇଣ୍ଟରଅପରେବିଲିଟିକୁ ବଢ଼ାଇବା।

ଭାରତର ରଣନୀତିକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ଦେଖିଲେ, ଏହାର ଫୋକସ୍ କେବଳ ଯୁଦ୍ଧାଭ୍ୟାସ ଉପରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ସହଯୋଗୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନେଟୱାର୍କକୁ ମଜବୁତ୍ କରିବା ଉପରେ ରହିଛି। ଭାରତୀୟ ନୌସେନାର ଯୁଦ୍ଧପୋତଗୁଡ଼ିକ ନିକଟ ଅତୀତରେ ଫିଲିପାଇନ୍ସରେ ADMM-Plus ମେରିଟାଇମ୍ ସିକ୍ୟୁରିଟି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ହୋଇଛନ୍ତି।

ହାର୍ବରରୁ ସି' ଫେଜ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅପରେସନାଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତି

AIME-2026ରେ ହାର୍ବର ଫେଜ୍ (Harbour Phase) ସମୟରେ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା, ଅପରେସନାଲ୍ ସିଙ୍କ୍ରୋନାଇଜେସନ୍ ଏବଂ ଟେବୁଲ୍-ଟପ୍ ଏକ୍ସରସାଇଜ୍ ଜରିଆରେ ମିଳିତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲା। ସି' ଫେଜ୍ (Sea Phase)ରେ HADR, VBSS, ଅଣ୍ଡରୱେ ରିପ୍ଲେନିଶମେଣ୍ଟ, କ୍ରସ୍-ଡେକ୍ ହେଲିକପ୍ଟର ଲ୍ୟାଣ୍ଡିଂ ଏବଂ CASEVAC ଭଳି କାର୍ଯ୍ୟସୂଚୀ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହାର ସାମରିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ହେଉଛି ଯେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଦେଶର ନୌସେନା ସଙ୍କଟଜନକ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଏକାଠି ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ।

ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ରଣନୀତି କେବଳ ଭାରତୀୟ ମହାସାଗରରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ

ରକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂହ ନିକଟରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତୀୟ ଯୁଦ୍ଧପୋତଗୁଡ଼ିକର ଉପସ୍ଥିତି ଦକ୍ଷିଣ ଚୀନ୍ ସାଗର, ଭୂମଧ୍ୟସାଗର ଏବଂ ଆଟଲାଣ୍ଟିକ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଛି ଏବଂ ଏହାକୁ ଭାରତର 'ବ୍ଲୁ-ୱାଟର' (Blue-water) କ୍ଷମତା ସହ ଯୋଡ଼ିଛନ୍ତି। ସେ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଜଟିଳତା ମଧ୍ୟରେ ନଜର ରଖିବା ଏବଂ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାଶୀଳ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ମଜବୁତ୍ କରିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଛନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍ ଭାରତର ରଣନୀତିର ପରିସର ଏବେ କେବଳ ନିଜ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ସୁରକ୍ଷାରେ ସୀମିତ ନାହିଁ। ଭାରତୀୟ ମହାସାଗରରୁ ନେଇ ଇଣ୍ଡୋ-ପ୍ୟାସିଫିକ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସହଯୋଗୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହ ମିଶି ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷାର ଏକ ନେଟୱାର୍କ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଏହାର ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶ ପାଲଟୁଛି।

‘ଏକ୍ଟ ଇଷ୍ଟ’ରୁ ‘ମହାସାଗର’ (MAHASAGAR)

AIME-2026କୁ ଭାରତର 'ଏକ୍ଟ ଇଷ୍ଟ ପଲିସି' (Act East Policy) ଏବଂ 'ମହାସାଗର' (MAHASAGAR) ଭିଜନ୍ ସହ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି। ଏହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ASEAN ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହ ବ୍ୟାବହାରିକ ସାମୁଦ୍ରିକ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଏବଂ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାଝା ସୁରକ୍ଷା ଆହ୍ୱାନଗୁଡ଼ିକର ମୁକାବିଲା କରିବାର କ୍ଷମତାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା। ଭାରତ ଇଣ୍ଡୋ-ପ୍ୟାସିଫିକ୍ରେ କୌଣସି ସାମରିକ ଗୋଷ୍ଠୀର ଅଂଶବିଶେଷ ହେବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ସହଯୋଗୀ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହ ସାମୁଦ୍ରିକ ଦକ୍ଷତା, ଇଣ୍ଟରଅପରେବିଲିଟି ଏବଂ ବିଶ୍ୱାସର ଏପରି ଏକ ନେଟୱାର୍କ ଗଢ଼ୁଛି, ଯାହା ବଦଳୁଥିବା ସାମୁଦ୍ରିକ ଶକ୍ତି-ସନ୍ତୁଳନରେ ଭାରତର ରଣନୈତିକ ପହଞ୍ଚକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରୁଛି।

ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ଅଫ୍ ହର୍ମୁଜରେ କୁୱେତର ତେଲ ଟ୍ୟାଙ୍କର ଉପରେ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟାଇଲ୍ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଛି। ଓମାନ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ସହାୟତାରେ ୫ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଛି। ଭାରତ ବର୍ତ୍ତମାନ ଗଲ୍ଫ ଅଞ୍ଚଳରେ ୪,୫୦୦ରୁ ଅଧିକ ନାବିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି।

ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ଅଫ୍ ହୋରମୁଜ୍ରେ କୁୱେତର ପତାକା ଥିବା ଏକ ତେଲ ଟ୍ୟାଙ୍କର ଉପରେ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟାଇଲ୍ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଜାହାଜରେ ସବାର ଥିବା ୫ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଛି। ଓମାନସ୍ଥିତ ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଶୁକ୍ରବାର ଦିନ ଏହି ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି। ଦୂତାବାସ ଓମାନ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଏହି ଉଦ୍ଧାର ଅଭିଯାନ ଚଳାଇଥିଲେ। ଏହା ପରେ ସମସ୍ତ ୫ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କୁ ଜାହାଜରୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଓହ୍ଲାଇ କୂଳକୁ ଅଣାଯାଇଛି।

ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ 'ଏକ୍ସ' (X)ରେ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ MT କାଜିମାହ III (MT Kazimah III) ନାମକ ତେଲ ଟ୍ୟାଙ୍କର ଷ୍ଟ୍ରେଟ୍ ଅଫ୍ ହର୍ମୁଜ ଦେଇ ଗତି କରୁଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ତା' ଉପରେ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟାଇଲ୍ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲା। ଜାହାଜରେ ଥିବା ୫ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷିତ ବାହାର କରିବା ପାଇଁ ଦୂତାବାସ ଅଭିଯାନ ଚଳାଇଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଓମାନ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ସହଯୋଗ କରିଥିଲେ। ଦୂତାବାସ ସେମାନଙ୍କ ସହଯୋଗ ପାଇଁ ଧନ୍ୟବାଦ ଜଣାଇଛନ୍ତି।

ହର୍ମୁଜରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୧ ଜଣ ଭାରତୀୟଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ

ତେବେ ଜାହାଜ ଉପରେ କିଏ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା, ସେ ନେଇ ଦୂତାବାସ କୌଣସି ସୂଚନା ଦେଇନାହାନ୍ତି। ଆକ୍ରମଣର ଶୈଳୀ ଏବଂ ଏହା ସହ ଜଡ଼ିତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତଥ୍ୟ ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିନାହିଁ। ଏହି ଟ୍ୟାଙ୍କରଟି ଅଶୋଧିତ ତେଲ ନେଇ ଯାଉଥିଲା। ଏହା ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶ ଟୋଗୋର ଲୋମେ ସହରରେ ପହଞ୍ଚିବାର ଥିଲା। ଫେବୃଆରୀରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋରମୁଜ୍ରେ ହୋଇଥିବା ଆକ୍ରମଣରେ ୧୦୦ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇସାରିଛନ୍ତି। ଏହି ଆକ୍ରମଣଗୁଡ଼ିକରେ ୧୧ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇସାରିଛି।

ଖାଡ଼ି ଅଞ୍ଚଳରେ ୪,୫୦୦ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକ

ଏହି ଘଟଣା ଏପରି ସମୟରେ ଘଟିଛି, ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ପାରସ୍ୟ ଖାଡ଼ି ଏବଂ ତା' ଆଖପାଖ ସାମୁଦ୍ରିକ ଅଞ୍ଚଳରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ କଡ଼ା ନଜର ରଖିଛି। ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସ୍ପୋକ୍ସପରସନ୍ ରଣଧୀର ଜୈସୱାଲ ଏହି ସପ୍ତାହରେ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକରେ ୪,୫୦୦ରୁ ଅଧିକ ଭାରତୀୟ ନାବିକ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୧୬୩ ଜଣ ଭାରତୀୟ ନାବିକ ୧୨ଟି ମାଲବାହୀ ଜାହାଜରେ ନିୟୋଜିତ ଅଛନ୍ତି। ଏଥିରେ ୬ଟି ଭାରତୀୟ ପତାକା ଥିବା ଏବଂ ୬ଟି ବିଦେଶୀ ପତାକା ଥିବା ଜାହାଜ ସାମିଲ ଅଛି। ଏହି ସମସ୍ତ ଜାହାଜ ଭାରତ ପାଇଁ ସାମଗ୍ରୀ ନେଇ ଯାଉଛନ୍ତି।

ଜୈସୱାଲ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ ଜଳପଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (Ministry of Shipping) ଏହି ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ଯାତାୟାତ ଏବଂ ସେଥିରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ନାବିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ସହାୟତା କରୁଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିଦେଶରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଭାରତୀୟ ନାବିକଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ କଲ୍ୟାଣ ଭାରତର ପ୍ରାଥମିକତା। ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିଲେ ଭାରତୀୟ ଦୂତାବାସ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଏଜେନ୍ସି ସେମାନଙ୍କୁ ସହାୟତା ଯୋଗାଇଦେବେ। ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଦରକାର ସମୟରେ ନାବିକଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ସାହାଯ୍ୟ କରାଯାଇପାରିବ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଫ୍ଲାଏ ଦୁବାଇ ବିମାନ ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ଚମକାଇ ଦେଇଛି । ଯଦି କ୍ୟାପଟେନ୍ ସ୍ମିତ ମଚ୍ଛାର ନିଜର ବୀରତ୍ୱ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିନଥାଆନ୍ତେ ତାହେଲେ ୧୭୪ ଜଣଙ୍କ ଜୀବନ ଦୀପ କ୍ଷଣିକରେ ଲିଭି ଯାଇଥାଆନ୍ତା । ଏହା ପରେ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ସହ-ଚାଳକ (କୋ-ପାଇଲଟ୍)ଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ନେଇ ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି । ତେବେ ଓମାନୀ କୋ-ପାଇଲଟଙ୍କୁ ନେଇ ବଡ଼ ଖୁଲାସା ହୋଇଛି । ତାଙ୍କ ପରିଚୟ ଓମାନ ନାଗରିକ ହମାମ ଅଲ୍-ହମ୍ମାମୀ ନାମରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି । ହମାମଙ୍କ ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଙ୍ଗଠନ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ଥିବା କିଛି ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଦାବି କରିଛନ୍ତି । 

ସ୍ମିତଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିବା କୋ-ପାଇଲଟ୍ ହମାମ ଅଲ୍-ହମ୍ମାମୀଙ୍କ ପରିଚୟ ବାହାରକୁ ଆସିବା ପରେ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କର ସୋସିଆଲ ମିଡ଼ିଆ ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ଖୋଳତାଡ଼ କରିଛନ୍ତି । ଯେଉଁଥିରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ହମାମଙ୍କ ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଙ୍ଗଠନ ଅଲ୍-କାଏଦା ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଅନେକ ଫଟୋ ପୋଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି । 

କିଏ ଏହି ହମାମ ? 

ଅଲ୍ ଅରବିୟା ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ହମାମ ଅଲ-ଇମ୍ମାମୀଙ୍କ ବାପା ଓମାନୀ ଏବଂ ମାଆ ସିରିଆର ନାଗରିକ ଅଟନ୍ତି । ସେ ନିଜର ଅଧିକ ଅଧିକ ସମୟ ୟୁଏଇରେ ବିତାଇଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ନିକଟରେ ଦୁଇଟି ନାଗରିକତା ଅଛି ବୋଲି ଦାବି କରାଯାଉଛି । କିନ୍ତୁ ଓମାନ ସରକାର ତାଙ୍କର ନାଗରିକତା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିନାହାଁନ୍ତି । ଯଦି ଦୁଇଟି ଦେଶର ନାଗରିକତା ରହିଛି ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଯାଉଥିବା ବିମାନରେ କାମ କରିବାକୁ ଅନୁମତି କେମିତି ମିଳିଲା । କାରଣ ଓମାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ରାଜନୈତିକ ସମ୍ପର୍କ ନାହିଁ । ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଏବଂ ୟୁଏଇ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କକୁ ସ୍ୱାଭାବିକ କରିଥିବା 'ଆବ୍ରାହମ୍ ଚୁକ୍ତିନାମା' ଅଧୀନରେ, ସେହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ପାଇଲଟ୍‌ମାନଙ୍କୁ ତେଲ୍ ଅଭିଭ୍ କୁ ବିମାନ ଚଳାଚଳ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ନାହିଁ । 

ପ୍ରାୟ ଆଠ ମାସ ପୂର୍ବେ 'ଫ୍ଲାଇ-ଦୁବାଇ' ରେ ଯୋଗଦେବା ପୂର୍ବରୁ, ଅଲ୍-ହମ୍ମାମି 'ଓମାନ୍ ଏୟାର୍' ଏବଂ ମରକୋର ଜାତୀୟ ବିମାନ ସେବା ସଂସ୍ଥା 'ରୟାଲ୍ ଏୟାର୍ ମାରୋକ୍' ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। 'ଓମାନ୍ ଏୟାର୍'ରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିବା ସମୟରେ, ତାଙ୍କର କଥିତ ଉଗ୍ରବାଦୀ ମତବାଦ ଯୋଗୁଁ ସେ ଯାଞ୍ଚର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲେ।

ଏହା ମଧ୍ୟ ଜଣାପଡ଼ିଲା ଯେ ସେ ଚରମପନ୍ଥୀ ୱେବସାଇଟ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ପରିଦର୍ଶନ କରୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ନେଇ ବଢୁଥିବା ଚିନ୍ତାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଓମାନ୍ ଏୟାର୍ ତାଙ୍କୁ ବିମାନ ଉଡ଼ାଇବା ଦାୟିତ୍ୱରୁ ହଟାଇ ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ତାଙ୍କୁ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କାମରେ ନିୟୋଜିତ କରିଥିଲା।

ତଥାପି, ଅଫିସ୍ କାମ ତାଙ୍କୁ ବିଶେଷ ପସନ୍ଦ ଆସିନଥିଲା ଏବଂ ସେ ୨୦୨୫ ରେ ଓମାନ୍ ଏୟାର୍ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିଲେ। 'ହମାମ୍ ନାମକ ଏକ ଲିଙ୍କଡ୍‌ଇନ୍ (LinkedIn) ପ୍ରୋଫାଇଲ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ସେ ଓମାନ୍ ଏୟାର୍‌ରେ ସାତ ବର୍ଷ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ସେ ୨୦୨୫ ମସିହା ଜୁନ୍ ମାସରେ 'ରୟାଲ୍ ଏୟାର୍ ମାରୋକ୍'ରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ୨୦୨୬ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ମାସରେ ସେହି ଏୟାରଲାଇନ୍ ଛାଡ଼ିଥିଲେ । ତେବେ, ଏହି ପ୍ରୋଫାଇଲରେ 'ଫ୍ଲାଏଦୁବାଇ' ସହିତ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ବିଷୟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇନାହିଁ।

ଏମିତିକି ତାଙ୍କର ଜଣେ ସହଯୋଗୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବହୁତ ଉଗ୍ରବାଦୀ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱର ଥିଲେ । ସେ କୌଣସି ମହିଳା କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସହିତ ହାତ ମଧ୍ୟ ମିଳାଉ ନ ଥିଲେ । ତେବେ ତାଙ୍କର ଆତଙ୍କୀ ସମ୍ପର୍କ ନେଇ କୌଣସି ସରକାରୀ ପୁଷ୍ଟି କରାଯାଇନାହିଁ । 

ୱାଶିଂଟନ: ଆମେରିକାର ଓହାୟୋରେ ଥିବା ଏକ ସ୍ୱାମୀ ନାରାୟଣ ମନ୍ଦିର ଉପରେ ଦୁର୍ବୃତ୍ତମାନେ ଆକ୍ରମଣ କରିଛନ୍ତି । ରିକମଣ୍ଡ୍ ହାଇଟ୍ସରେ ଥିବା ସ୍ୱାମୀ ନାରାୟଣ ମନ୍ଦିରରେ ବ୍ୟାପକ ଭଙ୍ଗାରୁଜା କରାଯାଇଥିବା ହିନ୍ଦୁ ଆମେରିକା ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି । ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମନ୍ଦିରରେ ବ୍ୟାପକ କ୍ଷୟକ୍ଷତି ହୋଇଛି । 

ଆମେରିକୀୟ ସ୍ଥାନୀୟ ସମୟ ଅନୁସାରେ ଦିନ ଦ୍ୱିପ୍ରହର ସାଢ଼େ ଗୋଟାଏ ସମୟରେ ଏହି ଭଙ୍ଗାରୁଜା ହୋଇଛି । ଆକ୍ରମଣକାରୀମାନେ ମନ୍ଦିର ଉପରକୁ ଇଟା ଫିଙ୍ଗିଥିଲେ, ଯାହା ଫଳରେ ଝରକା କାଚଗୁଡ଼ିକ ଭାଙ୍ଗିଯାଇଥିଲା। ସୌଭାଗ୍ୟବଶତଃ, ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଗୁରୁତର ଆହତ ହେବାର ତୁରନ୍ତ ଖବର ମିଳିନାହିଁ ।ଏ ନେଇ ହିନ୍ଦୁ ସଙ୍ଗଠନ ପକ୍ଷରୁ ଥାନାରେ ଏତଲା ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି । ମନ୍ଦିରରେ ଲାଗିଥିବା ସିସିଟିଭି ଫୁଟେଜକୁ ପୋଲିସ ଯାଞ୍ଚ ପରିସରଭୁକ୍ତ କରିଛି । ଏହା ଏକ ଜଘନ୍ୟ ଅପରାଧ ଏବଂ ତୁରନ୍ତ ଅପରାଧୀଙ୍କୁ ଗିରଫ କରିବାକୁ ଦାବି ହୋଇଛି । 

ଏଭିଳ ଘଟଣା ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ହୋଇଛି, ଯେତେବେଳେ ଆମେରିକାରେ ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଘୃଣା ଭାବେ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି । ତେଣୁ ନିର୍ବାଚିତ ଜନ ପ୍ରତିନିଧିମାନେ ଆଗକୁ ଆସି ଏଭଳି ଘଟଣା ବିରୋଧରେ ସ୍ୱର ଉଠାବାକୁ ହିନ୍ଦୁ ସଙ୍ଗଠନ ଦାବି କରିଛି ।